- Αρχική σελίδα
- ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ
- 1940
- ΕΡΤFLIX
- ΜΑΤΙΕΣ ΣΤΟ ΧΘΕΣ
- ΑΝΘΟΛΟΓΙΟΝ
- ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ
- ΘΕΑΤΡΟ ΣΤΟ ΡΑΔΙΟ
- ΘΕΑΤΡ/ΜΟΥΣ/ΒΙΒΛΙΟ
- ΘΕΑΤΡΟ
- ΡΑΔΙΟΦΩΝΟ
- ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΚΑΪ
- ΑΡΧΕΙΟ ΕΡΤ
- ΜΟΥΣΙΚΗ
- ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΟΥΣΙΚΗ
- Η ΜΟΥΣΙΚΗ ΜΟΥ
- ΤΥΠΟΣ
- ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΟΣ
- ΟΛΑ ΔΩΡΕΑΝ
- ΒΙΝΤΕΟ
- forfree
- ΟΟΔΕ
- ΟΡΘΟΔΟΞΑ ΗΧΟΣ
- ΔΩΡΕΑΝ ΒΟΗΘΕΙΑ
- ΦΤΙΑΧΝΩ ΜΟΝΟΣ
- ΣΥΝΤΑΓΕΣ
- ΙΑΤΡΟΙ
- ΕΚΠ/ΚΕΣ ΙΣΤΟΣ/ΔΕΣ
- Ο ΚΟΣΜΟΣ ΜΑΣ
- ΝΤΟΚΙΜΑΝΤΕΡ
- ΓΟΡΔΙΟΣ
- SOTER
- ΤΑΙΝΙΑ
- ΣΙΝΕ
- ΤΑΙΝΙΕΣ ΣΗΜΕΡΑ
- ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
- Ε.Σ.Α
- skaki
- ΤΕΧΝΗ
- ΜΗΧΑΝΗ ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ
- ΑΡΙΣΤΟΜΕΝΗΣ
- gazzetta.gr
- ΓΙΑΝΝΑΡΑΣ
- ΑΝΤΙΦΩΝΟ
- ΔΡΟΜΟΣ
- ΛΥΓΕΡΟΣ
- ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ...
- ΚΕΙΜΕΝΑ ΠΑΙΔΕΙΑΣ
- γράμματα σπουδάματα...
- 1ο ΑΝΩ ΛΙΟΣΙΩΝ
- ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ & ΓΛΩΣΣΑ
- ΓΙΑΓΚΑΖΟΓΛΟΥ
- ΜΥΡΙΟΒΙΒΛΟΣ
- ΑΡΔΗΝ
- ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΥΠΕΠΘ
- ΕΙΔΗΣΕΙΣ
- ΑΠΟΔΕΙΠΝΟ
- ΘΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ
17 Αυγούστου 2026
ΙΔΙΩΤΙΚΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑ - Η ΑΥΡΙΑΝΗ ΗΜΕΡΑ.
20 Φεβρουαρίου 2026
Από σήμερα έπαψα να είμαι "βάρος: ως αριθμός στα φοιτητικά μητρώα…
Από Λίτσα Ρέπα
17 Νοεμβρίου 2025
Η Ελλάδα της πελατειακότητας, του νεποτισμού και της ευνοιοκρατίας...
Του Βασίλη Λαμπόγλου
16 Οκτωβρίου 2025
Νίκος Βαρσακέλης: Κίνα – Ρωσία και τα Πανεπιστήμια

Νίκος Χ. Βαρσακέλης
Όπως δείξαμε σε προηγούμενα άρθρα, η Ρωσία επί διακυβέρνησης Πούτιν έχει μείνει πίσω οικονομικά, όπως προκύπτει από την εικόνα των εξαγωγών της στις οποίες η συμμετοχή της βιομηχανίας είναι ελάχιστη. Σε μια εποχή που η τεχνολογία και η καινοτομία παίζουν καθαριστικό ρόλο στην οικονομική ανάπτυξη μιας χώρας, η Ρωσία είναι από τις αναπτυγμένες χώρες που δαπανούν τα λιγότερα σε έρευνα και ανάπτυξη (με στοιχεία του 2019) Η σύγκριση με την πορεία της Κίνας είναι συντριπτική. Και το βλέπουμε βέβαια στις αγορές μας στις οποίες δεν θα δούμε σχεδόν κανένα προϊόν τεχνολογίας προερχόμενο από την Ρωσία, ενώ υπάρχει κατακλυσμός με προϊόντα τεχνολογίας με προέλευση την Κίνα. Και δεν αναφέρομαι στα αντίγραφα, αλλά στα πρωτότυπα πλέον προϊόντα που παράγει η Κίνα. Ας δούμε λοιπόν τι έκανε η Κίνα και δεν έκανε η Ρωσία του Πούτιν.
Η οικονομική έρευνα έχει δείξει ότι βασικός παράγοντας της δημιουργίας νέας γνώσης και τεχνολογίας είναι τα πανεπιστήμια και τα ερευνητικά κέντρα μιας χώρας. Όσο καλύτερης ποιότητας είναι τα πανεπιστήμια μιας χώρας τόσο υψηλότερου επιπέδου είναι η έρευνα και η καινοτομία που παράγει η χώρα. Να σημειώσουμε ότι το ίδιο συμβαίνει και σε επίπεδο περιφερειών και αυτό εξηγεί γιατί περιφέρειες στις οποίες είναι εγκατεστημένα καλά πανεπιστήμια είναι τεχνολογικά πιο αναπτυγμένες από περιφέρειες χωρίς καλά πανεπιστήμια. Και όπως γνωρίζουμε, το εισόδημα μιας χώρας αυξάνει όταν αυξάνει η παραγωγικότητα και η παραγωγικότητα αυξάνει όταν βελτιώνεται η τεχνολογία και δημιουργούνται καινοτομίες. Αναγκαία λοιπόν συνθήκη για τα παραπάνω είναι η ύπαρξη κάλων πανεπιστημίων.
Για να δούμε λοιπόν τι έκανε η Κίνα θα χρησιμοποιήσω την διεθνή αξιολόγηση που δημοσιεύει κάθε χρόνο το πανεπιστήμιο της Σαγκάης, από το 2003 έως σήμερα, με τίτλο Academic Ranking of World Universities (ARWU). Χρησιμοποιώ την αξιολόγηση της ARWU διότι εστιάζει κυρίως στο ερευνητικό έργο ενός πανεπιστήμιου, ενώ άλλες αξιολογήσεις λαμβάνουν υπόψη και το διδακτικό έργο, την διεθνοποίηση κλπ. Όμως για τους σκοπούς του συγκεκριμένου άρθρου, η ARWU είναι η πλέον κατάλληλη αξιολόγηση.
27 Μαρτίου 2025
ΚΑΤΑΠΤΩΣΗ
Του Ολύμπιου Δαφέρμου
«Οι κυρίες, από ό,τι φαίνεται, θέλουν να μας συνοδεύουν. Escorts, είναι.»
31 Αυγούστου 2024
Δὲν τὸν ἤθελαν στὴν Πάντειο, ἐπειδὴ… δὲν μποροῦσε νὰ διδάξει ὑλισμό!

Ἡ ἐκδημία τοῦ Χρήστου Γιανναρᾶ φέρνει στὴ μνήμη τὴν ἐπεισοδιακὴ ἐκλογή του ὡς καθηγητῆ τῆς Παντείου Σχολῆς πρὶν 42 χρόνια. Ἡ ὁποία ἔγινε τελικά, ἀλλὰ ἐπιχειρήθηκε νὰ ἐμποδιστεῖ ἀπὸ ἐκπροσώπους φοιτητικῶν παρατάξεων, σὲ προφανῆ συνεννόηση μὲ εκύκλους καθηγητῶν, μὲ τὸ ἐπιχείρημα ὅτι ἦταν ἀσύμβατη ἡ ἰδιότητα τοῦ θεολόγου μὲ αὐτὴ τοῦ καθηγητῆ τῆς φιλοσοφικῆς καὶ ὅτι προϋπόθεση κάποιος νὰ διδάσκει φιλοσοφία, ἦταν νὰ διδάσκει ὑλισμό. Ἐμφάνίστηκαν φοιτητὲς ὅταν ματαιώθηκε ἡ ἐκλογή, άλλὰ ἦταν προφανὴς ἡ σύμπραξη μὲ ὁρισμένους καθηγητές, τοὺς ὁποίους κατονόμαζε τὸ ρεπορτὰζ τῆς “Χριστιανικῆς” τότε. Ἡ καταγγελία αὐτῆς τῆς διαπλοκῆς ἀναδεικνύει τὸ γεγονὸς ὅτι αὐτὴ ἀποτέλεσε προάγγελο ἑνὸς καθεστῶτος ποὺ ἐπικράτησε στὴ συνέχεια. Καὶ συνδυάστηκε μὲ τὴν παρακμὴ τοῦ Φοιτητικοῦ Κινήματος ποὺ ἀκολούθησε.
Η θέση τῆς ΧΔ καὶ τῆς νεολαίας της ΕΧΟΝ βασίστηκε σὲ δύο κατευθύνσεις: Στὴν ἐπιβεβλημένη ὑπεράσπιση τῆς ἀκαδημαϊκῆς ἐλευθερίας καὶ στὴν ἀντίσταση ἐνάντια στὴν ἀπόπειρα ποὺ ἔγινε στὸ πρόσωπο τοῦ Χρήστου Γιανναρᾶ, νὰ ἀποκλειστεῖ ὁ όρθόδοξος χριστιανικὸς λόγος ἀπὸ τὸν τομέα τῆς Φιλοσοφίας καὶ συνακόλουθα νὰ περιθωριοποιηθεῖ.
Στὶς 28 Ἀπριλίου 1982, ὅταν συνεδρίασαν οἱ καθηγητὲς, ἡ προγραμματισμένη ἐκλογὴ ματαιώθηκε μὲ παρέμβαση δύο μελῶν τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου τοῦ φοιτητικοῦ συλλόγου τῆς Σχολῆς ποὺ μὲ τὰ τότε δεδομένα ἐλεγχόταν ἀπὸ τὶς φοιτητικὲς παρατάξεις τοῦ ΠΑΣΟΚ (ΠΑΣΠ) καὶ τοῦ ΚΚΕ (Πανσπουδαστική σ.κ.), ποὺ μπῆκαν στὴν αἴθουσα καὶ δήλωσαν ὅτι δὲν θὰ ἀποχωροῦσαν ἂν δὲν ματαιωνόταν ἡ ἐκλογή. .
Τὴν ἐνέργεια αὐτὴ χαρακτήρισε τὸ περιοδικὸ τῆς Ἀριστερᾶς ΑΝΤΙ (19.6.1982) ὡς “Τὸ προκλητικότερο καὶ ἀποκαλυπτικότερο ἴσως περιστατικὸ ἀπερόφραστης ἀστυνόμευσης τῶν προσωπικῶν ἰδεῶν”. ἀφοῦ τὸ επιχείρημα ἦταν “ἡ ἀντίθεση τοῦ Συλλόγου στὴ φιλοσοφικὴ κατεύθυνση ποὺ ἐκπροσωπεῖ ὁ κ. Γιανναρᾶς”
19 Μαρτίου 2024
Πανηγυρίζοντας επί των ερειπίων του ΕΣΥ
Παντελής Μπουκάλας
Σημείο πρώτο: Με τις λέξεις μπορούμε να κάνουμε οτιδήποτε: το καλό και το κακό, το όμορφο και το κακάσχημο, το τίμιο και το άθλιο. Ή σχεδόν οτιδήποτε, γιατί δεν είμαστε ακόμα θεοί ώστε να λέμε «ζωή» και να γίνεται ζωή, να λέμε «κόσμος» και να γίνεται κόσμος· αυτό ούτε η ποίηση με την περίφημη μαγική γλώσσα της δεν το κατορθώνει. Βεβαίως, λέμε «θάνατος» και συντελείται ο θάνατος: των εθνικών εχθρών, των ιδεολογικών και κοινωνικών αντιπάλων, των ανταγωνιστών στα έργα και τις νύχτες της παρανομίας, κάποτε των αντεραστών, κ.ο.κ.
Η καταστροφή όμως είναι το μισό της θεϊκής δύναμης. Το άλλο μισό, η δημιουργία, και δη διά θαυμάτων, δεν είναι ακόμα του χεριού μας. Του χεριού μας φυσικά ήταν από την αρχή του ανθρώπινου βίου και θα είναι έως το τέλος του η δημιουργία θεοτήτων. Αυτές μάς πλάθουν με πηλό ή ό,τι άλλο επιλέγει η θεογονική και κοσμογονική μας φαντασία, νωρίτερα όμως τις πλάσαμε εμείς με λέξεις. Και με λέξεις αρχικά σφαζόμαστε για το ποιανών ο θεός είναι ο αληθινός και μόνος· έπειτα πιάνουν δουλειά τα τόξα και τα ακόντια, οι σπάθες, τα ντουφέκια, τώρα οι πύραυλοι.
Σημείο δεύτερο: Τις λέξεις, εκ γενετής ορφανές, μπορούμε να τις κάνουμε οτιδήποτε, όπως ξέρουμε πριν και από τον Θουκυδίδη. Μπορούμε λοιπόν να χλευάσουμε την «ειωθυία» σημασία τους, τη συνηθισμένη, την αποδεκτή ως κοινό νόμισμα. Να τις ανατρέψουμε, να αναποδογυρίσουμε το νόημά τους, να τις ντροπιάσουμε, να τις μαγαρίσουμε, να τις καταχραστούμε, να τις διαβάλουμε, να τις κηδέψουμε.
Εκεί όπου τέμνονται οι κόσμοι των δύο σημείων συναντάμε όσους πιστεύουν αφενός ότι μπορούν να κάνουν οτιδήποτε με τις λέξεις, αφετέρου ότι μπορούν να κάνουν οτιδήποτε τις ίδιες τις λέξεις. Καθόλου περίεργο, ανήκουν στη χορεία όσων έχουν στα χέρια τους εξουσία, πρωτίστως πολιτική, και ΜΜΕ στο πλευρό τους, που τους επιτρέπουν «να λένε και να γίνεται»· να γίνεται καθηλωτική εικόνα και διάχυτη πίστη και το ψεύδος ακόμα.
Μια από τις λέξεις που δεινοπαθούν στο στόμα και τα γραπτά τους είναι η «μεταρρύθμιση». Τον όρο τον μαθαίνουμε παιδιόθεν ως άγγελο καλών ειδήσεων, ως φορέα θετικού νοήματος: αλλαγή με σκοπό το καλύτερο αποτέλεσμα. Καιρό τώρα όμως καλούμαστε να αποδεχτούμε σιωπηρά πως «μεταρρύθμιση» είναι ό,τι «επιτέλους ανατρέπει τους αναχρονισμούς της μεταπολίτευσης». «Ε, μισός αιώνας, φτάνει πια, ώρα να γίνουμε Ευρώπη» θ’ ακούγαμε δίκην εξηγήσεως, αν ήταν κάπως αλλιώς τα πράγματα. Επειδή όμως εσχάτως η Ευρώπη μάς τραβάει το αυτί για πολλά και διάφορα, μηρυκάζουμε μια άλλη φρασούλα: «Ε, μισός αιώνας, φτάνει πια. Ωρα να πετάξουμε τα βαρίδια του παρελθόντος».
Το 40% των χειρουργικών αιθουσών έχει βάλει την πινακίδα «κλειστόν».
14 Μαρτίου 2024
Ιδιωτικά πανεπιστήμια: Το Σύνταγμα και η ουρά της αλεπούς

Τελικά, παρά τις αντιδράσεις των φοιτητών και της πανεπιστημιακής κοινότητας και παρά της ενστάσεις της συντριπτικής πλειονότητας όσων ασχολούνται με το ελληνικό και το ευρωπαϊκό δίκαιο, η κυβέρνηση δεν πτοήθηκε και διέπραξε το νομοθετικό ανοσιούργημά της σε βάρος του Συντάγματος.
Ωστόσο, το βασικό ερώτημα, που τέθηκε από την αρχή της συζήτησης για την νομοθετική αναγνώριση παραρτημάτων ξένων ιδιωτικών πανεπιστημίων στην Ελλάδα, παραμένει ακέραιο: γιατί επελέγη μία τόσο τραυματική για το Σύνταγμα λύση, ενώ εφέτος συμπληρώνεται πενταετία από την προηγούμενη συνταγματική αναθεώρηση, που επιτρέπει την μόνη θεσμικά καθαρή και συνταγματικά επιτρεπτή αντιμετώπιση του ζητήματος;
Το ερώτημα τέθηκε επανειλημμένα και σε όλους τους τόνους, από πολλές πλευρές, αλλά απάντηση δεν δόθηκε. Διότι κανείς, βέβαια, δεν πιστεύει ότι την κυβέρνηση, πέντε ολόκληρα χρόνια μετά την πρώτη εκλογική της νίκη –και αφού μεσολάβησε μία αλλοπρόσαλλη και πλήρως αποτυχημένη πολιτική από την προκάτοχο του σημερινού υπουργού– την έπιασε ξαφνικά ένας τόσο έντονος μεταρρυθμιστικός πόνος, που δεν μπορεί να κρατηθεί άλλα τρία χρόνια, προκειμένου να δοθούν οι επιβαλλόμενες ολοκληρωμένες και συναινετικές λύσεις.
Η μόνη πειστική απάντηση για την “πρεμούρα” της κυβέρνησης φαίνεται να είναι αυτό που τόνισε η αντιπολίτευση, όλων σχεδόν των αποχρώσεων. Η κυβέρνηση θέλει να δημιουργήσει τετελεσμένα γεγονότα με μία ελεγχόμενη μονοκομματική πλειοψηφία, διότι γνωρίζει ότι οι λύσεις που ήθελε να επιβάλει τώρα δεν ήταν εύκολο να γίνουν αποδεκτές με τις ευρύτερες συναινέσεις που επιτάσσει η συνταγματική αναθεώρηση. Ή, για να το πούμε πιο απλά και πιο καθαρά, διότι φοβάται ότι τα υπόλοιπα κόμματα θα ζητήσουν ευλόγως μία συνολική ρύθμιση και δεν θα είναι διατεθειμένα να δεχθούν μία επιλεκτική και αποσπασματική διευθέτηση ιδιωτικών συμφερόντων σαν αυτήν που επιχειρείται σήμερα.
Μόνο έτσι εξηγείται γιατί ξαφνικά είδαν το φως της δημοσιότητας, σχεδόν ταυτόχρονα και με συντονισμένες κινήσεις όλων των ενδιαφερόμενων μερών (κυβέρνησης και προετοιμαζόμενων “επενδυτών”), ορισμένες επί τούτω γνωμοδοτήσεις και τοποθετήσεις (Φίλιππου Σπυρόπουλου, Ευάγγελου Βενιζέλου-Βασίλειου Σκουρή, Νίκου Αλιβιζάτου και Αντώνη Μανιτάκη), οι οποίες, κινούμενες στην λογική του “όπερ έδει δείξαι”, βάλθηκαν να μας πείσουν ότι πρέπει να ξεχάσουμε ό,τι έλεγε έως τώρα τόσο η θεωρία (των ιδίων συμπεριλαμβανομένων…) όσο και η νομολογία, ακόμη και η εντελώς πρόσφατη.
12 Μαρτίου 2024
Η ομιλία του Π. Πολάκη στην ολομέλεια της Βουλής κατά τη συζήτηση του Σ/Ν για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια.
Κύρια σημεία της ομιλίας:
Με αυτό το Σ/Ν εκπληρώνετε ένα διακαή νεοφιλελεύθερο πόθο που αφορά στη διάσπαση του μετεμφυλιακού κοινωνικού συμβολαίου, βασικό χαρακτηριστικό του οποίου ήταν η κοινωνική κινητικότητα.
Η ανάπτυξη της ελληνικής κοινωνίας μεταπολεμικά, απαιτούσε ένα ευάριθμο επιστημονικό και τεχνικό δυναμικό και ήταν αυτή που μας οδήγησε σε ένα αξιόπιστο σύστημα εισαγωγής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, δηλαδή στις πανελλήνιες εξετάσεις.
Παιδιά από φτωχά λαϊκά στρώματα, μπορούσαν με την αξία τους να μπουν σε καλές σχολές, εξασφαλίζοντας κοινωνική άνοδο.
Αυτό καταργεί σήμερα η ΝΔ υπηρετώντας ένα σχέδιο αναδιανομής του πλούτου προς τα ανώτερα οικονομικά στρώματα. Όσα χρήματα έδωσε η κυβέρνηση της ΝΔ την 1η τετραετία με την πανδημία, τα μαζεύει τώρα πίσω στο όνομα 10 επιχειρηματικών ομίλων.
Αυτό που θέλετε είναι το προσωπικό που θα καταλάβει στο μέλλον θέσεις κλειδιά, να είναι απόλυτα ελεγχόμενο από εσάς.
16 Φεβρουαρίου 2024
Είναι “τέκνο της δικτατορίας” το άρθρο 16 του Συντάγματος;15/02/2024

ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΒΑΣΙΛΗΣ
Στο προηγούμενο άρθρο μας, θέσαμε κριτικά, με τη μορφή ερωτημάτων, την επιλογή της κυβέρνησης να προχωρήσει σε νομοθετικές πρωτοβουλίες, χωρίς να περιλαμβάνονται κατά τρόπο σαφή στο πρόγραμμά της στις πρόσφατες διπλές εκλογές του 2023, προκαλώντας διχασμό στην ελληνική κοινωνία. Στη συνέχεια, εστιάζοντας στη νομοθετική πρωτοβουλία για τη δυνατότητα ίδρυσης-λειτουργίας ιδιωτικών-μη κρατικών πανεπιστημίων και επιχειρώντας να αντικρούσουμε τη θέση έγκριτων καθηγητών συνταγματικού δικαίου και αρμόδιων κυβερνητικών στελεχών, ότι το άρθρο 16 του Συντάγματος είναι χουντικής προέλευσης, ξεκινήσαμε μια ιστορική αναδρομή στις διατάξεις των Ελληνικών συνταγμάτων που αφορούν την οργάνωση της εκπαίδευσης, αναφερόμενοι αρχικά στα Συντάγματα της Ελληνικής Επανάστασης.Στη συνέχεια τα Συντάγματα του 1844 (άρθρο 11) και του 1864 (άρθρο 16), επαναλαμβάνουν τη διαλεκτική ένταση μεταξύ δημοκρατικής/δημόσιας και φιλελεύθερης/ιδιωτικής εκπαίδευσης, με την προσθήκη της διάκρισης των βαθμίδων, καθώς εμφανίζεται για πρώτη φορά ο όρος “ανώτερη εκπαίδευση”, δεδομένης της ίδρυσης του Πανεπιστημίου Αθηνών το 1837, χωρίς στην πράξη να υφίστανται ιδιωτικά πανεπιστήμια.
Η τομή που επέφερε η πολύ σημαντική συνταγματική αναθεώρηση του 1911, απηχώντας τον βενιζελικό κοινωνικό φιλελευθερισμό και την παρουσία του σοσιαλιστικού χαρακτήρα αριστερού βενιζελισμού στα ζητήματα της εκπαίδευσης (άρθρο 16) είναι η συνταγματική καθιέρωση του υποχρεωτικού και δωρεάν χαρακτήρα της βασικής εκπαίδευσης, η οποία θα ολοκληρωθεί με την καθιέρωση της δημοτικής γλώσσας στη συγκεκριμένη εκπαιδευτική βαθμίδα το 1917. Παράλληλα διατηρήθηκε η διαλεκτική ένταση μεταξύ δημοκρατικής/δημόσιας και φιλελεύθερης/ιδιωτικής εκπαίδευσης, δηλαδή η υποχρέωση του κράτους να παρέχει οργανωμένη, δημόσια και δωρεάν (βασική) εκπαίδευση και παράλληλα η δυνατότητα ιδιωτών να ιδρύουν εκπαιδευτικούς οργανισμούς.
Έχει σημασία εδώ να επισημανθεί ποιος ο ρόλος της ελληνικής αστικής τάξης, τα πρώτα 100 χρόνια του πολιτικού βίου του ελεύθερου ελληνικού κράτους και ποιος ο ρόλος της τα επόμενα 100 χρόνια, μέχρι και σήμερα. Εκεί βρίσκεται ένα από τα κλειδιά στην απάντηση της διατήρησης της διαλεκτικής σχέσης δημοκρατικής/δημόσιας και φιλελεύθερης/ιδιωτικής εκπαίδευσης και στη διακοπή αυτής στο επίπεδο της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης στο Σύνταγμα του 1975.
Η αποστολή της παιδείας στα ελληνικά Συντάγματα
Στα Συντάγματα της Β΄ Ελληνικής Δημοκρατίας (αβασίλευτης) του 1925 (άρθρο 21) και 1927 (άρθρο 23), επαναλαμβάνονται τα κεκτημένα της αναθεώρησης του 1911 αναφορικά με την εκπαίδευση, που ορίζεται ως υποχρεωτική δημόσια και δωρεάν στο στάδιο της βασικής, τη σχέση μεταξύ δημόσιας-ιδιωτικής εκπαίδευσης. Προστίθενται όμως, υπό την επιρροή των σοσιαλιστικών ιδεών (Αλέξανδρος Παπαναστασίου), οι σκοποί κοινωνικού-δημοκρατικού χαρακτήρα της εκπαίδευσης (ιδίως σ’ εκείνο του 1925) αλλά και η, συγκεντρωτική-αποφασιστικού χαρακτήρα του κράτους, αρμοδιότητα αναφορικά με τα εκπαιδευτικά προγράμματα.Τόσο το σχέδιο του Συντάγματος του 1948 (άρθρο 9), όσο και το Σύνταγμα του 1952 (άρθρο 16), διατηρούν τη διαλεκτική ένταση δημοσίου-ιδιωτικού χαρακτήρα της εκπαίδευσης σε όλες τις βαθμίδες. Στο κλίμα της εποχής, ορίζουν το σκοπό της εκπαίδευσης, αντικαθιστώντας όμως την κοινωνιοκεντρική αποστολή σοσιαλιστικής προέλευσης, με το σχήμα του ελληνοχριστιανικού πολιτισμού. Ο ελληνοχριστιανισμός στον Σπυρίδωνα Ζαμπέλιο, δημιουργό του σχήματος, στα μέσα του 19ου αιώνα, έχει το νόημα της αντίθεσης στην αποικιακού χαρακτήρα αντίληψη του δυτικού ιμπεριαλισμού, μέσα από την ανάδειξη της ελληνορθόδοξης πολιτισμικής ταυτότητας των Ελλήνων, ήδη διαμορφωθείσα την περίοδο του ύστερου Βυζαντίου, οπότε και έχει την αφετηρία του ο Νέος Ελληνισμός σύμφωνα με τον ιστορικό Νίκο Σβορώνο.
Στη μετεμφυλιακή Ελλάδα, το σχήμα του ελληνοχριστιανικού πολιτισμού, σε μια τελείως διαφορετική συγκυρία – έχοντας ως προηγούμενο τις διανοητικές αντιπαραθέσεις ήδη από την περίοδο του Μεσοπολέμου – διαστρεβλώνεται το ιστορικό νόημά του, λαμβάνοντας το χαρακτήρα του απολογητισμού του “κράτους των εθνικοφρόνων” και της αντίθεσης στον μαρξισμό-ιστορικό/διαλεκτικό υλισμό.
25 Ιανουαρίου 2024
Το ποσό που δίνονταν στα δημόσια πανεπιστήμια στην Ελλάδα ήταν το χαμηλότερο από όλες τις χώρες στην Ευρωπαική Ένωση των 28
Του Δημήτρη Αναστασίου
10 Ιουνίου 2022
Προπαγάνδα στον Ακαδημαϊκό χώρο
Του Τιμ Χέιγουορντ

***
Εισαγωγή
Τι σχέση έχει η προπαγάνδα με την ακαδημαϊκή έρευνα και διδασκαλία; Οι πολίτες μπορούν εύλογα να περιμένουν από την ακαδημαϊκή κοινότητα να δημιουργήσει επιστημονική κατανόηση και ευαισθητοποίηση του κοινού για το τι είναι η προπαγάνδα και πώς λειτουργεί η προπαγάνδα. Οι ακαδημαϊκοί πρέπει οπωσδήποτε να στοχεύουν στο να διασφαλίσουν ότι η έρευνα και η διδασκαλία τους δεν επηρεάζονται από αυτό. Πόσο καλά όμως αντιμετωπίζει η ακαδημαϊκή κοινότητα την προπαγάνδα; Η αντιμετώπιση αυτής της ερώτησης σημαίνει να εξετάσουμε τόσο τον τρόπο αντιμετώπισης της προπαγάνδας όσο και τον τρόπο με τον οποίο την αντιμετωπίζουν πραγματικά οι ακαδημαϊκοί.
Δεδομένου του διακριτικού κοινωνικού ρόλου των ακαδημαϊκών, υπάρχουν πέντε γενικές ευθύνες που είναι λογικό να περιμένουμε να εκπληρώσουν σε σχέση με την προπαγάνδα. Το πιο βασικό είναι να ασχολείσαι με την έρευνα και τη διδασκαλία με μεθόδους ανάπτυξης και μετάδοσης γνώσης αρκετά διαφορετικές από αυτές που συνιστούν προπαγάνδα. Ενώ η προπαγάνδα περιλαμβάνει τη στρατηγική επικοινωνία πληροφοριών που επιλέγονται με βάση μια προηγούμενη ατζέντα, οι μέθοδοι της επιστήμης και της μελέτης περιλαμβάνουν συλλογική συζήτηση και άνοιγμα σε νέες ανακαλύψεις. Μια δεύτερη γενική ευθύνη ακολουθεί άμεσα: οι ακαδημαϊκοί πρέπει να προσπαθούν να μην υποκύψουν στην επιρροή της προπαγάνδας στη διδασκαλία και την έρευνά τους. Αν και φαίνεται ένας αμελητέος κίνδυνος σε ορισμένα πεδία έρευνας, κάτι που πρέπει να προσέχουμε σχετικά με θέματα δημόσιας διαμάχης είναι πώς ένας ακαδημαϊκός μπορεί, αγνοώντας, έχουν απορροφήσει παθητικά υποθέσεις και πλαίσια προπαγανδιστικής γένεσης. Μια τρίτη ευθύνη είναι η αποφυγή αναπαραγωγής προπαγάνδας, έστω και ακούσια, σε διδακτικά και γραπτά έργα. Ένα τέταρτο, ακόμη πιο επιτακτικό, είναι η ευθύνη να μην εμπλακούμε στην ενεργό (ανα)παραγωγή της προπαγάνδας.
Οι τέσσερις ευθύνες που μόλις αναφέρθηκαν συνοδεύονται από ορισμένες επιφυλάξεις: δεν είναι απαραίτητα όλες οι μορφές προπαγάνδας καταστροφικές. Ίσως δεν θα εντοπιστούν ποτέ πλήρως όλες οι περιπτώσεις. Και οι ακαδημαϊκοί δεν είναι απαραίτητα λιγότερο ευάλωτοι στην εξαπάτηση από την προπαγάνδα από τους συμπολίτες τους. Όμως, ενώ υπάρχει περιθώριο συζήτησης για επιφυλάξεις, το σημαντικό σημείο είναι να είμαστε σαφείς σχετικά με τις ίδιες τις ευθύνες. Ενώ αναγνωρίζουμε τη θέση για αιτιολογημένες κριτικές συγκεκριμένων μελετών της προπαγάνδας, στην πραγματικότητα, χρειάζεται επίσης να έχουμε επίγνωση μιας ακόμη γενικής ευθύνης, δηλαδή, να διασφαλίσουμε ότι η κριτική μελέτη της προπαγάνδας δεν παρεμποδίζεται ενεργά ή επιτίθεται. Αυτή η ξεχωριστή πέμπτη ευθύνη δυστυχώς χρήζει αναφοράς γιατί, όπως θα δούμε,
Ο σκοπός αυτού του άρθρου είναι να αυξήσει την επίγνωση του γιατί η συνειδητή δέσμευση για την εκπλήρωση αυτών των ευθυνών είναι σημαντική για την ακαδημαϊκή κοινότητα και την ευρύτερη κοινωνία που υπηρετεί. Οι εικονογραφήσεις θα προέρχονται γενικά από περιπτώσεις με τις οποίες τυχαίνει να έχω κάποια εξοικείωση, αλλά ο στόχος είναι να διακρίνω ορισμένα πρότυπα προπαγάνδας στην εργασία που άλλοι θα μπορούν να εντοπίσουν σε ένα ευρύτερο φάσμα θεμάτων δημόσιου ενδιαφέροντος.
Η προπαγάνδα ως αντικείμενο ακαδημαϊκής μελέτης
11 Φεβρουαρίου 2021
Ατιμώρητοι οι ένοχοι
10 Φεβρουαρίου 2021
Ανοιχτή επιστολή προς τον κ. Μητσοτάκη
Μάνος Στεφανίδης
07 Αυγούστου 2019
Πατρίδα, μητέρα, μητριά
Πατρίδα, μητέρα, μητριά
"Η μοναξιά μας έχει κάτι από το μεγαλείο της μοναξιάς των πλανητών. Και το πένθος μας κάτι από την σποδό των άστρων".











