ΔΕΚΑΤΗ ΤΡΙΤΗ ΚΥΡΙΑΚΗ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΠΕΝΤΗΚΟΣΤΗ
Οἱ ἐργάτες τοῦ Ἀμπελῶνος
Άγιος Νικόλαος Βελιμίροβιτς
Ἐκ τοῦ κατὰ Ματθαῖον κα΄ 33 - 42
Στὸν κόσμο αὐτὸν δὲν ὑπάρχει τίποτα χειρότερο ἀπὸ τὴν ἀγνωμοσύνη. Τίποτ' ἄλλο δὲν εἶναι πιὸ προσβλητικὸ καὶ πιὸ ὀλέθριο. Τί χειρότερο μπορεῖ νὰ ὑπάρχει ἀπὸ τὸ νὰ ἀποσιωπᾶ καὶ νὰ κρύβει ὁ ἄνθρωπος ἕνα καλὸ ἔργο ποὺ δέχτηκε; Τί χειρότερο μπορεῖ νὰ ὑπάρχει ἀπὸ τὸ ν' ἀνταμείβει ὁ ἄνθρωπος τὸ ἔλεος μὲ τὴν ἀσπλαγχνία, τὴν πίστη μὲ τὴν ἀπιστία, τὴν τιμὴ μέ την ἀτιμία καὶ τὸ ἀγαθὸ ἔργο μὲ τὸν ἐμπαιγμό; Τέτοια ἀγνωμοσύνη δημιουργεῖ ἕνα μαῦρο κι ἀδιαπέραστο σύννεφο ἀνάμεσα στὸν ἀγνώμονα ἀπὸ τὴ μιὰ μεριὰ καὶ καὶ τὸ ἁγνὸ μάτι τοῦ οὐρανοῦ - δηλαδὴ τὸ καθαρὸ φῶς χωρὶς πρόσμιξη μὲ τό σκοτάδι, τὴν καλοσύνη χωρὶς τὴν πρόσμιξη μὲ τὸ κακό - ἀπὸ τὴν ἄλλη. Οἱ ἄνθρωποι ἐκνευρίζονται μὲ τὰ ἀγνώμονα ζῶα, ἂν κι αὐτὰ μερικὲς φορὲς ντροπιάζουν μὲ τὴν εὐγνωμοσύνη καὶ τὴν ἐμπιστοσύνη τοὺς τοὺς ἀνθρώπους. Αὐτὰ ποὺ κάνουν οἱ ἄνθρωποι στὰ ζῶα, τὰ κάνουν γιὰ νὰ δεχτοῦν τὴν εὐγνωμοσύνη τους; Ὄχι βέβαια. Τὰ κάνουν ὅλα μὲ τὸν ὑπολογισμὸ πῶς θὰ δώσουν λίγα γιὰ νὰ λάβουν πολλά. Καὶ παρὰ τὴ δεκαπλάσια ἀπόδοση ποὺ ἔχουν τὰ ζῶα γιὰ τὸν ἄνθρωπο, οἱ ἄνθρωποι περιμένουν εὐγνωμοσύνη ἀπ' αὐτὰ γιὰ τὴν περιποίηση ποὺ τοὺς προσφέρουν. Οἱ ἄνθρωποι ἐκνευρίζονται πολὺ περισσότερο μὲ τὸν ἀγνώμονα ἄνθρωπο. Ὁ ἄνθρωπος μπορεῖ νὰ προσφέρει πολὺ μεγαλύτερη ἐξυπηρέτηση σ' ἕναν ἄλλον ἄνθρωπο ἀπ' ὅ,τι προσφέρει ἕνα ζῶο. Μπορεῖ ὅμως νὰ δεχτεῖ καὶ ἀσύγκριτα μεγαλύτερη αγνωμοσύνη ἀπὸ τοὺς ἀνθρώπους παρὰ ἀπὸ τὰ ζῶα. Στὸν κόσμο αὐτὸν ἡ εὐγνωμοσύνη ἔχει μιᾷ ἀληθινῇ καὶ θεϊκῇ ἀκτινοβολίᾳ, ἐνῶ ἡ ἀγνωμοσύνη στιγματίζεται, ἀποπνέει μιὰ ὀλέθρια κακία. Κι αὐτὰ συμβαίνουν μόνο στὸν ἄνθρωπο, στὴν ἀνθρώπινη φύση. Κανένα ἄλλο πλάσμα στὸν κόσμο δὲν μπορεῖ νὰ ἐπιδείξει τέτοια εὐγνωμοσύνη ἢ αγνωμοσύνη, παρὰ μόνο ὁ ἄνθρωπος. Ὅσο μεγαλύτερη εὐγνωμοσύνη νιώθει ὁ ἄνθρωπος, τόσο πιὸ κοντὰ βρίσκεται στὴν τελειότητα. Ἡ εὐγνωμοσύνη τοῦ πρὸς ὅλα τὰ πλάσματα τοῦ Θεοῦ γύρω του, τὸν κάνει νὰ φαίνεται ὁ πιὸ ἄριστος κι ἐξευγενισμένος πολίτης στὸ σύμπαν. Ἡ εὐγνωμοσύνη τοῦ πρὸς τοὺς ἀνθρώπους τὸν ἀναβιβάζει στὴ θέση τοῦ πρώτου πολίτη τῆς ἀνθρώπινης κοινωνίας. Ἡ εὐγνωμοσύνη του πρός το Δημιουργὸ τοῦ σύμπαντος καὶ τοὺς ἀνθρώπους, τὸν κάνει ἄξιο πολίτη τῆς βασιλείας τοῦ Θεοῦ.
Ποιὲς ὅμως εἶναι ὅλες οἱ δωρεὲς τοῦ σύμπαντος κι ὅλων τῶν ἀνθρώπων στὴ γῆ ποὺ μπορεῖ νὰ δεχτεῖ ἕνας θνητὸς ἄνθρωπος, σὲ σχέση μὲ τίς ἀσύγκριτες κι ἀπειράριθμες δωρεὲς ποὺ λαβαίνει μέρα καὶ νύχτα ἀπό το Θεό;
Τί εἶναι ὁλόκληρη ἡ εὐγνωμοσύνη ποὺ ὀφείλουμε σὲ ἀνθρώπους καὶ ζῶα, ἂν τὴ συγκρίνουμε μὲ τὴν ἄπειρη εὐγνωμοσύνη ποὺ ὀφείλουμε στὸ Θεό; Προσέξτε! Ὅλα τὰ καλὰ δῶρα ποῦ λαβαίνουμε ἀπὸ τοὺς ἀνθρώπους καὶ τὸν κόσμο, στὴν πραγματικότητα τὰ παίρνουμε ἀπό το Θεό, μὲ ὄργανα τοὺς ἀνθρώπους καὶ τὸν κόσμο. Ἐκτὸς ἀπ' αὐτὰ ὅμως, πόσα ἄλλα δῶρα μας δίνει ἄμεσα ὁ Θεός, τὰ μεταδίδει στὸ πνεῦμα μᾶς χωρὶς ἐνδιάμεσο, κι αὐτὰ ἀπὸ τὴ γέννησή μας ἢ καὶ πρὶν ἀπ' αὐτὴν ὡς το θάνατό μας; Πόσες δωρεὲς χορηγεῖ ὁ Θεὸς στὶς ψυχὲς ποὺ βαπτίζονται, πόσες πνευματικὲς εὐλογίες, πόση εὐλογημένη δύναμη;
Ἄν εἴμαστε ἀγνώμονες σ' όλ' αὐτά, σημαίνει πῶς ὄχι μόνο ἔχουμε χάσει τὴν ἀνθρώπινη ἀξία μας, ἀλλὰ πῶς ξεπέσαμε πιὸ χαμηλὰ κι ἀπὸ τὰ ἄλογα ζῶα κι ἀπὸ κάθε ἄλλο πλάσμα στὸ ἀχανὲς σύμπαν.
