Να γίνει η 19η Μαΐου επίσημη εθνική αργία 19 Μαΐου: Μνήμη ή μνημόσυνο; Διεκδίκηση ή φολκλόρ;

Του Αλέξανδρου Σαλτσίδη

Άλλη μια 19η Μαΐου πέρασε. Άλλη μια χρονιά όπου οι πλατείες γέμισαν από τυπολατρίες, οι εξέδρες από κούφια λόγια, και η ιστορική άγνοια παρουσιάστηκε ως πατριωτισμός. Ένας κόσμος συχνά χωρίς στρατηγική, χωρίς ιστορική παιδεία, χωρίς σαφή αντίληψη του τι ακριβώς διεκδικεί.

 Μια μνήμη που αντί να γίνεται πολιτική δύναμη, καταντά τελετουργικό χωρίς περιεχόμενο.

Η ερώτηση λοιπόν είναι αμείλικτη. Τι θέλουμε; Να κάνουμε κάθε χρόνο μνημόσυνα, παρελάσεις συλλόγων και φολκλορικές αναπαραστάσεις; Ή θέλουμε πραγματική ιστορική και πολιτική διεκδίκηση; Γιατί αν θέλουμε πραγματική διεκδίκηση, τότε ο στόχος είναι σαφής. Η διεθνοποίηση της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου. Όχι ως στοιχείο εσωτερικής κατανάλωσης. Όχι ως επετειακή συγκίνηση. Αλλά ως παγκόσμιο ζήτημα δημοκρατίας, ιστορικής δικαιοσύνης και ανθρωπίνων δικαιωμάτων, όχι μόνον ατομικών αλλά κυρίως συλλογικών δικαιωμάτων των λαών για την αυτοδιάθεση και την πραγματική τους ανεξαρτησία και.

Ο εκδημοκρατισμός της Τουρκίας περνά μέσα από την ιστορική αλήθεια 

Όταν ο ναζισμός ηττήθηκε στρατιωτικά, πολιτικά και ηθικά, η μεταμελημένη Γερμανία οδηγήθηκε μέσα από πίεση, αυτοκριτική και δημοκρατικό μετασχηματισμό, στην αναγνώριση των εγκλημάτων της. Ανήγειρε μνημεία για το Ολοκαύτωμα. Ενσωμάτωσε τη μνήμη στην παιδεία. Κατέστησε την άρνηση του εγκλήματος κοινωνικά και πολιτικά απαράδεκτη. Αυτό είναι το ιστορικό ζητούμενο και για την Τουρκία. Η ήττα του κεμαλισμού (και της εκδοχής του σε ισλαμικό αυταρχισμό) αποτελεί προϋπόθεση ειρήνης στην περιοχή. Δεν μπορεί να υπάρξει δημοκρατία χωρίς ιστορική αλήθεια. Δεν μπορεί να υπάρξει ειρήνη χωρίς αναγνώριση των εγκλημάτων.

Ο πραγματικός εκδημοκρατισμός της Τουρκίας σημαίνει: 

Παμποντιακή Ομοσπονδία ΗΠΑ- Καναδά. Εκδηλώσεις για τη Γενοκτονία (VIDEO)

Ρεπορτάζ Φώτης Παπαγερμανός

ΝΕΑ ΥΟΡΚΗ. Διπλό μήνυμα κατάφεραν να στείλουν και φέτος οι Πόντιοι της Μητροπολιτικής Νέας Υόρκης καθώς σε δυο εκδηλώσεις που έγιναν σε απόσταση τριών ημερών μεταξύ τους, τίμησαν με ιδιαίτερο τρόπο την μνήμη των θυμάτων της Γενοκτονίας των Ποντίων.

Η πρώτη έγινε το Σάββατο στην Παναγία Σουμελά στη Νέα Ιερσέη, όπου εψάλη τρισάγιο και η δεύτερη στον Άγιο Νικόλαο, ανήμερα της επίσημης ημέρας μνήμης, στο Ground Zero, παρουσία της Μονίμου Αντιπροσώπου της Ελλάδας στον ΟΗΕ, πρέσβεως Αγλαΐας Μπαλτά, όπου εκτός από το τρισάγιο δόθηκε και ομιλία από τον καθηγητή κ. Θεοφάνη Μαλκίδη, ο οποίος έδωσε έμφαση στην υπόθεση της αναγνώρισης της Γενοκτονίας.

Ήταν από τις λίγες φορές, που ταυτόχρονα και με λαμπρό περιεχόμενο η πρωτοβουλία των Ποντιακών Συλλόγων σε συνεργασία με την Παμποντιακή έφερε το ζήτημα της αναγνώρισης της Γενοκτονίας στην επιφάνεια.

Αλλά, ίσως το σπουδαιότερο, εκεί στον τόπο θυσίας χιλιάδων θυμάτων της τρομοκρατικής επίθεσης, μια χούφτα παιδιών τραγούδησε με δάκρυα στα μάτια ένα ποντιακό μοιρολόγι. Μια από τις περιπτώσεις που λες ότι έγινε μάρτυρας μιας ανεπανάληπτης στιγμής.

Κατάθεση στεφάνων

Η εκδήλωση στο Γουέστ Μίλφορντ της Νέας Ιερσέης, οργανώνεται από το Ιερό Ίδρυμα Ποντίων Αμερικής και Καναδά και τελεί υπο την αιγίδα της Παμποντιακής Ομοσπονδίας. Έτσι το βράδυ του περασμένου Σαββάτου τελέστηκε εσπερινός και τρισάγιο. Ακολούθησε η κατάθεση στεφάνων στον χώρο μνημείου για τα θύματα της Γενοκτονίας.

Κατόπιν στο Πολιτιστικό Κέντρο του ιδρύματος, δόθηκε ομιλία από την Συντονίστρια εκπαίδευσης στο Ελληνικό Προξενείο κα. Δήμητρα Πατρωνίδου. Το συμπέρασμα της ομιλίας συνοψίζεται σε μια καταληκτική φράση της ομιλήτριας, που επεσήμανε ότι είναι ιδιαίτερα σημαντικό να γίνει πράξη η αναγνώριση της Γενοκτονίας, γιατί με τον τρόπο αυτό σβήνει μια κακή πράξη, που διαιωνίζεται.

Ιάσων Σταύρος Γαβριηλίδης:"Το περιεχόμενο της 19ης Μάη και η κοινωνικο - πολιτική διάσταση της ποντιακής υπόθεσης..."

Ομιλητής: Ιάσων Σταύρος Γαβριηλίδης Ιστορικός, υποψήφιος Διδάκτορας Πολιτικής Κοινωνιολογίας του Τμήματος Κοινωνικής Πολιτικής του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης

.ΠΗΓΗ:https://www.youtube.com/live/mKw1OVPVi0M?is=o1RylJbMjju00rZC
Ανάρτηση από:geromorias.blogspot.com

Μια αδημοσίευτη επιστολή του Μιχάλη Χαραλαμπίδη προς τον καθηγητή Ιστορίας του Πόντου Κωνσταντίνου Φωτιάδη

Προς

Κων/νο Φωτιάδη

Καθηγητή Ιστορίας

Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσ/κης

Πρόεδρο του Κέντρου Ποντιακών Μελετών

Αθήνα 24-05-2002

Αγαπητέ Κώστα,

Απαντώ στο αίτημά σου για την αποστολή ενός εισαγωγικού κειμένου στην έκδοση των εγγράφων της Ποντιακής Γενοκτονίας σύμφωνα με την απόφαση του Κοινοβουλίου.

Μετά από εννέα περίπου έτη ενός συστηματικά μελετημένου και κλιμακούμενου αγώνα πετύχαμε αυτό που θεωρήθηκε ανέφικτο και ουτοπία. Την αναγνώριση του μεγάλου ποντιακού δράματος και την καθιέρωση της 19ης Μαΐου ως ημέρας μνήμης του Ποντιακού Ολοκαυτώματος. Όλοι οι λαοί είχαν μια ημέρα μνήμης του δικού τους ολοκαυτώματος, μόνο εμείς το στερούμασταν επί οκτώ δεκαετίες. Πετύχαμε σε δέκα χρόνια να καλύψουμε απαράδεκτες ηθικά και πολιτικά ολιγωρίες δεκαετιών. Η σημασία όμως της 19ης Μαΐου είναι μεγαλύτερη όσον αφορά την συμβολή και την επίδρασή της στο μέλλον της ιστορικής μας περιοχής. Είναι η μνήμη ως μέλλον, ως σύγχρονη δυναμική.

Με το νόμο της αναγνώρισης, ο αγώνας μας άρχιζε ένα νέο ιστορικό και πολιτικό κύκλο. Αν ο πρώτος μπορεί να ονομασθεί της εθνικής αναγνώρισης, της εθνικοποίησης, ο δεύτερος ήταν της διεθνοποίησής του, της διεθνούς αναγνώρισης.

Η αναγνώριση σήμαινε ότι η ελληνική πολιτεία, οι πολιτειακοί και πολιτικοί θεσμοί της, τα πολιτικά κόμματα που ψήφισαν το νομοσχέδιο, αναλάμβαναν όλες τις ηθικές, διπλωματικές, τις πολιτικές υποχρεώσεις που απέρρεαν από αυτήν την αναγνώριση. Κύρια την προώθηση του αιτήματος της αναγνώρισης στους διεθνείς θεσμούς και τις διμερείς σχέσεις των κρατών. Το ζήτημα αυτό αποτελούσε ένα τεράστιο ηθικό εφόδιο για μια νέα ηθική παρουσία της χώρας στην περιφερειακή και διεθνή σκηνή.

Στην οπτική αυτή, σύμφωνα με την ουσία και το πνεύμα του νόμου και την απόφαση του προεδρείου της Βουλής, αποφασίσθηκε η έκδοση από το Κοινοβούλιο των εγγράφων της Ποντιακής Γενοκτονίας. Η έκδοση αυτή θα αποτελούσε πράξη μεγάλης ηθικής, πολιτικής σημασίας. Με την απόφαση αυτή η ελληνική πολιτεία έρχονταν να καλύψει ένα επίσης μεγάλο κενό. Την αδιαφορία των πολιτικών, πανεπιστημιακών, ερευνητικών θεσμών της για την ιστορία του ποντιακού ολοκαυτώματος. Η έρευνα, η συλλογή αυτού του τύπου στοιχείων αποτελεί έργο των θεσμών ενός φυσιολογικού, δημοκρατικού και κυρίαρχου κράτους. Ενός κράτους με υψηλό επίπεδο αυτοεκτίμησης και αυτοσεβασμού. Αυτό το κενό της αξιοπρέπειας θα κάλυπτε επίσης η έκδοση. Η πολιτεία, με το δικό σου έργο ζωής, θα μπορούσε να διεκδικήσει, να αποκαταστήσει την έννοια και το ρόλο της ως πολιτεία. Ο λαός μας θα έλεγε να σώσει το πρόσωπό της.

ΒΟΥΛΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ:"Η γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου: Μνήμη, στρατηγική, διεθνοποίηση της ιστορικής ευθύνης".

Παρακολουθήστε την υψηλού συμβολισμού και ιστορικής σημασίας εκδήλωση της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος (ΠΟΕ) στην Αίθουσα της Γερουσίας στη Βουλή των Ελλήνων, με τίτλο: "Η γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου: Μνήμη, στρατηγική, διεθνοποίηση της ιστορικής ευθύνης".

Στην εκδήλωση μίλησαν κορυφαίες προσωπικότητες της πολιτικής και των προσφυγικών οργανώσεων, στέλνοντας ένα ηχηρό και ενιαίο μήνυμα για τη διεθνή αναγνώριση της Γενοκτονίας των χριστιανικών πληθυσμών της Ανατολής (Ελλήνων, Αρμενίων, Ασυρίων) από την Τουρκία.

Ξεχωρίζουν:

Η ιστορική και φιλοσοφική ομιλία του Υπουργού Εθνικής Άμυνας, Νίκου Δένδια, για την "Αλήθεια ως άρνηση της Λήθης".

Η συγκινητική βράβευση και η "απολογία" του πρώην Προέδρου της Βουλής, Απόστολου Κακλαμάνη (αρχιτέκτονα του νόμου του 1994).

Οι δυναμικές τοποθετήσεις του Προέδρου της Βουλής Νικήτα Κακλαμάνη και του Προέδρου της ΠΟΕ Γιώργου Βαριθυμιάδη για την ανάγκη εθνικής στρατηγικής διεθνοποίησης.

19Η ΜΑΪΟΥ - ΗΜΕΡΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΜΝΗΜΗΣ

19Η ΜΑΪΟΥ - ΗΜΕΡΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΜΝΗΜΗΣ

Αν ξεχάσουμε 

Θα χαθούμε..

«Η Ρωμανία κι αν πέρασεν, 

ανθεί και φέρει κι άλλο»

353.000 θύματα ζητούν δικαίωση

«κάθε λαός έχει δικαίωμα να απαιτεί με επιμονή την επίσημη αναγνώριση των αδικημάτων που διαπράχθηκαν εναντίον του»*

*Μιχάλης Χαραλαμπίδης, 

το 1988 στο δεύτερο Παγκόσμιο Ποντιακό Συνέδριο  όπου και πρότεινε την 19η Μαΐου ως ημέρα μνήμης της Γενοκτονίας των Ποντίων.

ΠΗΓΗ - Ανάρτηση από:geromorias.blogspot.com

19Η ΜΑΪΟΥ ✔️ΗΜΕΡΑ ΜΝΗΜΗΣ ΤΗΣ ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΝΤΟΥ

🇬🇷19Η ΜΑΪΟΥ 

✔️ΗΜΕΡΑ ΜΝΗΜΗΣ ΤΗΣ ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΝΤΟΥ

📎Το 1994 καθιερώθηκε από την ελληνική Βουλή η 19η Μαίου ως ημέρα Ποντιακής Γενοκτονίας και αναγνωρίστηκε κι από ορισμένα κράτη. 

📎Με το πέρασμα των χρόνων η συμβολή στο Ποντιακό ζήτημα , ιδιαίτερα του Μιχάλη Χαραλαμπίδη, δικαιώθηκε από την Ιστορία. Μέχρι το 1980 η γενοκτονία των Ποντίων περίπου θεωρείτο απαγορευμένο θέμα.

📎Στις δεκαετίες ΄50 και ΄60 ιστορικά το ανέδειξε από τη Βιέννη ο Ενεπεκίδης με τον όρο, "οι διωγμοί των Ποντίων".

📎Το Ποντιακό ζήτημα, όχι μόνο ως ελληνικό αλλά και ευρωπαϊκό συντέλεσε στις μελλοντικές εξελίξεις με το κουρδικό, τις κοσμογονικές αλλαγές στην Τουρκία, την κρίση της τουρκικής ταυτότητας, την άνοιξη των λαών της Μ. Ασίας – ιδιαίτερα των αυτόχθονων.

📎Από περιορισμένο ζήτημα έγινε εθνικό και εξελίχθηκε σε ευρωπαϊκό και διεθνές. Πέρα από μία ιστορική δικαίωση καθόρισε τον επανακαθορισμό της ταυτότητας σημερινών Ποντίων της Τουρκίας είτε εξισλαμισθέντων είτε κρυπτοχριστιανών. 

📎 Στις εξελίξεις της Μ. Ασίας κουρελιάστηκαν τα κέντρα μελετών της Αμερικής, τα λεγόμενα και στην Ελλάδα «think tank», γελοιοποιήθηκε η κεμαλολαγνεία και ο νέο-οθωμανισμός. 

19η ΜΑΪΟΥ ΗΜΕΡΑ ΜΝΗΜΗΣ ΤΗΣ ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΤΟΥΠΟΝΤΟΥ.

353.000 ΑΘΩΑ ΘΥΜΑΤΑ ΖΗΤΟΥΝ ΔΙΚΑΙΩΣΗ.

Πέρασαν 107 χρόνια από την Ημέρα που ο Μουσταφα Κεμάλ αποβιβάστηκε στη Σαμψούντα για να ολοκληρώσει την γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου.

Εκατόν επτά χρόνια ενοχής του Ελληνικού πολιτικού συστήματος που ποτέ δεν προώθησε την διεθνή αναγνώριση και καταδίκη της γενοκτονίας που  οργανωμένα, μεθοδευμένα διέπραξαν οι νεότουρκρι σε βάρος των Ελλήνων του Πόντου , της Μικρές Ασίας και των Χριστιανικών πληθυσμών της Οθωμανικής αυτοκρατορίας.

Αντίθετα συνέβαλαν στην Γενοκτονία της Μνήμης άλλοτε παρεμποδίζοντας  ή υπονομεύοντας κάθε προσπάθεια.

Είναι χαρακτηριστικό που πίεζαν τον καγκελάριο της Αυστρίας να παρεμποδίσει τον ιστορικό Πολυχρόνη Ενεπεκίδη στις έρευνές του για την γενοκτονία των Ελλήνων μέσα από τα αυστριακά αρχεία, μέσω του Αβέρωφ και του Πιπινέλη τότε.

Όπως παραδέχτηκε  πριν μερικά χρόνια ο πρόεδρος του Αρμενικού κοινοβουλίου, η Αρμενία δεν αναγνώριζε την γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου πιεζόμενη από τις Ελληνικές κυβερνήσεις. 

Μόλις στις 24 Μαρτίου 2015, στην Ολομέλεια της Εθνοσυνέλευσης της Δημοκρατίας της Αρμενίας  εγκρίθηκε το νομοσχέδιο «Για την καταδίκη της Γενοκτονίας των Ελλήνων και των Ασσυρίων από τους Οθωμανούς Τούρκους μεταξύ 1915-1923». Εισηγητής του νομοσχεδίου  που εγκρίθηκε ομόφωνα, με 117 ψήφους υπέρ και 14 αποχές , ήταν ο Ποντιακής καταγωγής αντιπρόεδρος της Βουλής Έντουαρντ Σαρμαζάνοφ..

Ήταν η Ελληνική κυβέρνηση τ0 1922 που απαγόρευε την έλευση των Ελλήνων από την Μικρά Ασία  στην  Ελλάδα με τον νόμο 2870 τον Ιούλιο του 1922, συμπράττοντας με τον τρόπο αυτό στην σφαγή των Ελλήνων στην προκυμαία της Σμύρνης.

Ατιμίες για τις οποίες ουδέποτε ζητήθηκε μια συγγνώμη.

Ήδη από το 1911 είχε παρθεί η απόφαση της μαζικής εξόντωσης των Χριστιανικών πληθυσμών της Μικράς Ασίας και του Πόντου.

Το 1911 οι Νεότουρκοι αποφασίζουν σε Συνέδριό τους, στη Θεσσαλονίκη, την εξόντωση των μη τούρκικων εθνοτήτων. Έγινε φανερό το σχέδιο που είχε σαν στόχο τον πλήρη αφανισμό κάθε μη μουσουλμανικού στοιχείου και στην εξόντωση των χριστιανών Ελλήνων και Αρμενίων.

19 Μαΐου: Ημέρα Μνήμης της Γενοκτονίας των Ελ-λήνων του Πόντου. Η Αλήθεια που Φοβούνται Αθήνα και Άγκυρα

Όμιλος Πολιτικού Προβληματισμού

"Μιχάλης Χαραλαμπίδης"

Δεν Ήταν Πόλεμος — Ήταν Γενοκτονία

Από το 1914 έως το 1923 εξελίχθηκε στον Πόντο, στη Μικρά Ασία και ευρύτερα στην Ανατολή μία από τις μεγαλύτερες τραγωδίες του 20ού αιώνα. Το καθεστώς των Νεότουρκων και στη συνέχεια ο Μουσταφά Κεμάλ οργάνωσαν την εξόντωση των χριστιανικών λαών της Ανατολής: Αρμενίων, Ασσυρίων και Ελλήνων του Πόντου. Η τραγωδία αυτή δεν αποτελούσε μια σειρά από ακρότητες πολέμου, ούτε επρόκειτο για σύγκρουση μεταξύ ισότιμων στρατιωτικών δυνάμεων. Ήταν ένα οργανωμένο σχέδιο εθνικής ομογενοποίησης.

Στον Πόντο η Γενοκτονία υπήρξε καθαρή και ολοκληρωτική. Δεν υπήρχε ελληνικός στρατός. Δεν υπήρχε πολεμικό μέτωπο. Υπήρχε μόνο το αντάρτικο σωτηρίας, ένα αντάρτικο που συστάθηκε τοπικά για να προστατέψει ότι μπορούσε ώστε να μην εξοντωθεί ολόκληρος ο αυτόχθονος ελληνικός πληθυσμός, ένας λαός με ιστορία χιλιάδων ετών στον Εύξεινο Πόντο, που οδηγήθηκε σε πορείες θανάτου, τάγματα εργασίας, σφαγές, εκτοπίσεις, βιασμούς και εξισλαμισμούς. Πάνω από 353.000 Έλληνες του Πόντου εξοντώθηκαν.

Αυτό είναι το κρίσιμο ιστορικό και νομικό στοιχείο που διαφοροποιεί τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου από άλλες ιστορικές περιπτώσεις πολέμου. Στον Πόντο δεν υπήρχε στρατιωτική αντιπαράθεση αλλά οργανωμένη εξόντωση ενός αυτόχθονα πληθυσμού. Αυτό είναι η ουσία της Γενοκτονίας.

Η ιστορική αλήθεια για την Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου τεκμηριώθηκε μέσα από ένα τεράστιο επιστημονικό έργο. Ο καθηγητής ιστορίας Κωνσταντίνος Φωτιάδης, με τη δεκατετράτομη εγκυκλοπαίδεια «Η Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου», συγκρότησε ένα από τα σημαντικότερα έργα ιστορικής τεκμηρίωσης του σύγχρονου Ελληνισμού. Η κυβέρνηση Ανδρέα Παπανδρέου ανέλαβε τη χρηματοδό-τηση της έρευνας και της έκδοσης του έργου. Στη συνέχεια όμως, η κυβέρνηση Κώ-στα Σημίτη σταμάτησε αυτή τη στήριξη, εντάσσοντας το ζήτημα στη λογική του κα-τευνασμού και της αποσιώπησης, στο δόγμα της "ελληνοτουρκικής φιλίας" και του φιλοκεμαλισμού κάτω από τις εντολές των Αμερικανών.

Εκδήλωση στην Εύξεινο Λέσχη για την 19η Μαΐου

Συνδεθείτε να την παρακολουθήσετε και διαδικτυακά στην παρακάτω διεύθυνση:

https://youtube.com/live/mKw1OVPVi0M

Ομιλητής: Ιάσων Σταύρος Γαβριηλίδης

 Ιστορικός, υποψήφιος Διδάκτορας Πολιτικής Κοινωνιολογίας του Τμήματος Κοινωνικής Πολιτικής του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης. 

ΠΗΓΗ - Ανάρτηση από:geromorias.blogspot.com

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΡΝΗΤΕΣ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΤΟΝΙΑΣ ΣΤΟΝ ΠΟΝΤΟ

Του Τάκη Μοσκώφ 

Σχετικά με το όχι και τόσο νέο αφήγημα - αφού σε κάθε επέτειο της Γενοκτονίας των Ποντίων- βλέπουμε να επιχειρείται η υποβάθμιση της ως τέτοια και να αντικαθίσταται από τον όρο της εθνοκάθαρσης. Αναπαράγοντας ουσιαστικά την πάγια θέση-προπαγάνδα της Τουρκίας και της MİT, οτι η σφαγή των Ελλήνων του Πόντου έγινε απλά "ως συνέπεια του πολέμου". Δεν θα επιχειρήσω εδώ να αναφερθώ στους λόγους που έλληνες μπαίνουν σε αυτή την διαδικασία αναπαραγωγής αυτής της προπαγάνδας μέσα από τα social media, μιας και αυτή η συζήτηση είναι ένα τεράστιο κεφάλαιο από μόνη της! 

Πρώτον να αναφέρω οτι η διεθνής αναγνώριση της γενοκτονίας των Ποντίων έχει γίνει ήδη, από το 2007, από την International Association of Genocidal Scholars (Διεθνής Ένωση Μελετητών Γενοκτονιών), αλλά και από ιστορικούς και μελετητές :   

«ΕΚΤΙΜΩΝΤΑΣ ότι η άρνηση μιας γενοκτονίας αναγνωρίζεται παγκοίνως ως το έσχατο στάδιο γενοκτονίας, που εξασφαλίζει την ατιμωρησία για τους δράστες της γενοκτονίας, και ευαπόδεικτα προετοιμάζει το έδαφος για τις μελλοντικές γενοκτονίες,

ΕΚΤΙΜΩΝΤΑΣ ότι η Οθωμανική γενοκτονία εναντίον των μειονοτικών πληθυσμών κατά τη διάρκεια και μετά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο, παρουσιάζεται συνήθως ως γενοκτονία εναντίον μόνο των Αρμενίων, με λίγη αναγνώριση των ποιοτικά παρόμοιων γενοκτονιών, εναντίον άλλων χριστιανικών μειονοτήτων της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας,

ΑΠΟΦΑΣΙΖΕΤΑΙ ότι είναι πεποίθηση της Διεθνούς Ένωσης των Μελετητών Γενοκτονιών, ότι η Οθωμανική εκστρατεία εναντίον των χριστιανικών μειονοτήτων της αυτοκρατορίας, μεταξύ των έτων 1914 και 1923, συνιστούν γενοκτονία εναντίον των Αρμενίων, Ασσυρίων, Ποντίων και των Έλλήνων της Ανατολίας.

ΑΠΟΦΑΣΙΖΕΤΑΙ η Ένωση να ζητήσει από την κυβέρνηση της Τουρκίας να αναγνωρίσει τις γενοκτονίες εναντίον αυτών των πληθυσμών, να ζητήσει επίσημα συγγνώμη, και να λάβει τα κατάλληλα και σημαντικά μέτρα προς την αποκατάσταση (μη επανάληψη).»

Ο ΚΕΜΑΛΙΣΜΌΣ Δίδαξε το ΝΑΖΙΣΜΟ

1. ΔΕΔΟΜΈΝΑ

Ο Βρετανός συγγραφέας Χιούστον Στιούαρτ Τσάμπερλεν είχε τεράστια επιρροή στον Χίτλερ. Ο Τσάμπερλεν, έγραφε:

“Η Τουρκία είναι η τελευταία μικρή γωνιά της Ευρώπης στην οποία ένας ολόκληρος λαός ζει σε ανενόχλητη ευφορία και ευτυχία” (…) αφού “κατέστρεψε αυτόν που ενόχλησε την ειρήνη” (σσ Αρμένιοι- Έλληνες).

Ο θεωρητικός των Ναζί, Alfred Rosenberg -τεράστιος θαυμαστής του Τσάμπερλεν- ο οποίος έλεγε πως οι Αρμένιοι ήταν για την Τουρκία ό,τι οι Εβραίοι για τη Γερμανία, συνέστησε στον Χίτλερ τον Max Erwin von Scheubner-Richter.

Ο Scheubner-Richter ήταν ο Γερμανός υποπρόξενος στο Ερζερούμ και κατέγραψε τον σχεδιασμό, εκτοπισμό και δολοφονία των Αρμενίων και Ελληνοποντίων από τους Νεότουρκους του Κεμάλ. Η σχέση του Scheubner-Richter’s με τον Χίτλερ ήταν τόσο κοντινή που σκοτώθηκε καθώς καθόταν δίπλα του σε απόπειρα δολοφονίας του Χίτλερ, το 1923. Ο Χίτλερ αφιέρωσε το πρώτο μέρος του “Ο Αγών μου” σε αυτόν.

Ο Αμερικανο Αρμένιος ιστορικός Vahkan Dadrian λέει πως ο Scheubner-Richter είχε άμεση επιρροή στον Χίτλερ και πως τελικά τον “συνέστησε” στις μεθόδους που χρησιμοποιήθηκαν ώστε οι Αρμένιοι (τότε αποκαλούνταν “Εβραίοι της Ανατολής”) και οι Έλληνες να εγκαταλείψουν τα χωριά τους, να δουλέψουν σε καταναγκαστικά έργα μέχρι θανάτου, να πεθάνουν από πείνα, κρύο και να εκτεθούν σε ακραίες καιρικές συνθήκες.

Ο Mike Joseph αποκαλεί τον Scheubner-Richter το “προσωπικό link του Χίτλερ με τη γενοκτονία” (Δεν χρειάζεται να εξηγήσουμε ποια γενοκτονία, ε;).

Η ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ ΤΩΝ ΠΟΝΤΙΩΝ

 

Από Μάνο Λαμπράκη             

«Η γενοκτονία των Ποντίων δεν είναι απλώς παρελθόν. Είναι η πιο σιωπηλή περιοχή του παρόντος. Δεν είναι μονάχα ο αφανισμός 353.000 ανθρώπων. Είναι ο τρόπος με τον οποίο ένας λαός επιχειρήθηκε να ξεριζωθεί όχι μόνο από τον τόπο, αλλά από τον χρόνο να διαγραφεί όχι μόνο από τη γεωγραφία, αλλά από τη μνήμη. Πρόκειται για μια αρνητική διαύγεια. Μια απουσία τόσο έντονη που γίνεται αόρατη.

Στην εποχή της επιτελεστικής μνήμης και των αναμνηστικών tweet, η γενοκτονία των Ποντίων συχνά ανακαλείται ως τελετουργικό, όχι ως πολιτικό γεγονός. Ωστόσο, η γενοκτονία δεν είναι περιστατικό. Είναι μέθοδος. Είναι το οργανωμένο σχέδιο μιας κρατικής εξουσίας να εξαλείψει το διαφορετικό, να ομογενοποιήσει τον χώρο, να επιβάλει ιστορική αμνησία μέσω του τρόμου. Από τις σφαγές και τους εκτοπισμούς μέχρι τα τάγματα εργασίας και τις πορείες θανάτου, ο στόχος δεν ήταν μόνο η φυσική εξόντωση, αλλά και η ερμηνευτική εξάλειψη η αδυναμία να ειπωθεί το τραύμα, να ονοματιστεί το κακό.

Η πολιτική μνήμη, όμως, δεν είναι ανάκληση γεγονότων. Είναι στάση απέναντι στην Ιστορία. Όταν μια γενοκτονία δεν αναγνωρίζεται διεθνώς, όταν σχετικοποιείται, όταν ακυρώνεται στο όνομα της γεωπολιτικής σκοπιμότητας, τότε ο αφανισμός συνεχίζεται. Μια κοινωνία που επιτρέπει τη λήθη, γίνεται συνεργός του θανάτου. Γιατί ο θάνατος, αν δεν μνημονευθεί με δικαιοσύνη, πολλαπλασιάζεται.

Ευθυμία Βαρυτιμιδου... Ή Γιαγιά των Ποντίων.

Του Βασίλη Λαμπόγλου 

«Έχασα πατρίδα, γονείς και όνομα»

Περπατά ελαφρώς σκυφτή και έχει πυκνά σγουρά μαλλιά.

Λευκά σαν το χιόνι.

Το 2009 έκλεινε ενός αιώνα ζωής. 

Ένας αιώνας ποτισμένος με νοσταλγία για την πατρίδα που αποχαιρέτησε όταν ήταν ακόμα παιδί. 

Τότε την έλεγαν Θυμία (από το Ευθυμία) και ήταν 10 ετών όταν έχασε τα πάντα: γονείς, αδέρφια, ακόμα και το όνομά της. 

Σήμερα  τη λένε Σάνο Χάλο.

Ζει στο Μονρό της Νέας Υόρκης.

Έξω από το λευκό της   σπίτι κυματίζει μια αμερικανική σημαία, αλλά στο σαλόνι πλάι  στις  εικόνες του Χριστού και της Παναγίας στέκει μια ποντιακή λύρα.

Πάνω στον  ξεθωριασμένο καναπέ είναι  αφημένη μια ευχετήρια κάρτα με τις   υπογραφές του Μπαράκ και της Μισέλ Ομπάμα. «Χαρούμενα 100ά γενέθλια»,  γράφει. Και οι τοίχοι, ακόμα  και στην κουζίνα, είναι στολισμένοι  με  οικογενειακές φωτογραφίες.

Γλυκές αναμνήσεις από μια ζωή που άρχισε με  δάκρυα και φόβο.   

Η Σάνο (Θυμία ) Χάλο γεννήθηκε  στην Τουρκία,  στο χωριό Άγιος Αντώνιος(ένα από τα χωριά της Κερασούντος, που ξεθεμελιωσε ο Τοπαλ Οσμαν) του Πόντου, πριν ξεσπάσει  ο Α΄ Παγκόσμιος  Πόλεμος(1909).

Η Γενοκτονία και η αναγνώριση, ο απολογισμός και η συνέχεια του αγώνα για την αλήθεια

Θεοφάνης Μαλκίδης *

Από την ομιλία στην εκδήλωση που οργάνωσε το Μουσείο και το Ινστιτούτο Γενοκτονίας. Ερεβάν, Αρμενία, 19 Μαΐου 2025.

Οι σκέψεις οι οποίες αποτυπώνονται στη συνέχεια αποτελούν, μεταξύ των άλλων, τον απολογισμό, της συνεχούς δραστηριότητας στην Ελλάδα και το εξωτερικό για το ζήτημα της Γενοκτονίας. Οι εξορίες, οι διώξεις, οι σφαγές, η βαρβαρότητα που υπέστη ο Ελληνισμός από τις ακτές της Ιωνίας μέχρι την Καππαδοκία και από τη Θράκη μέχρι τον Πόντο, συνιστά σχεδιασμένη, οργανωμένη, προγραμματισμένη προσπάθεια εξαφάνισης του Ελληνικού έθνους, αποτελεί Γενοκτονία τόσο στον τύπο, όσο και στην ουσία του (χωρίς παραγραφή όσα χρόνια και εάν περάσουν) όρου της σχετικής σύμβασης του ΟΗΕ και του διεθνούς δικαίου. Σύμβασης και δικαίου που χωρίς προβλέπουν κυρώσεις για τους υπεύθυνους και για τους αρνητές, χωρίς να υπάρχει παραγραφή, που προβλέπουν επανόρθωση, αποζημίωση, αποκατάσταση των θυμάτων και των απογόνων τους.

 

Για τη δολοφονία, για το μαζικό έγκλημα, για τη Γενοκτονία ενός εκατομμυρίου Ελληνίδων και Ελλήνων μέχρι σήμερα δεν έχει αποδοθεί δικαιοσύνη και ως ατιμώρητη πράξη επαναλήφθηκε από την Ίμβρο, την Τένεδο, την Κωνσταντινούπολη και την Κύπρο, μέχρι το Δίστομο και τα Καλάβρυτα.

Οι λόγοι της μη εφαρμογής της δικαιοσύνης, της διαχρονικής ατιμωρησίας, της διαφυγής των εγκληματιών και της άρνησης της Τουρκίας, που προκαλούν και επαναλαμβάνουν τη Γενοκτονία, ήταν και παραμένουν πολλοί:

Πρώτος (και ίσως για πολλούς και ο πιο βασικός ) :

Η Ελλάδα σιώπησε για δεκάδες χρόνια, αρνούμενη να προωθήσει την αναγνώριση της Γενοκτονίας, υπονομεύοντας κάθε σχετική προσπάθεια, υιοθετώντας «το δόγμα της ακεραιότητας της Τουρκίας», «της συνοχής του ΝΑΤΟ», «της υποχώρησης έναντι του πειρατή εξ΄ ανατολών», που παριστάνει το κράτος. Κανένας, δυστυχώς, θεσμός της Ελληνικής Δημοκρατίας δεν ακολούθησε το παράδειγμα άλλων κρατών, όπως για παράδειγμα η Αρμενία, που υπέστησαν το ίδιο Ολοκαύτωμα και με πολιτικές αποσιώπησης επέβαλλε τη λήθη, την άρνηση. Πολιτικές οι οποίες εξελίχτηκαν στην Ύβρη με την πρόταση για Νόμπελ ειρήνης στο Μουσταφά Κεμάλ, στον εθνομηδενισμό του «συνωστισμού στη Σμύρνη», στην άρνηση της Γενοκτονίας από Υπουργούς και Βουλευτές, στις καταθέσεις στεφάνων στο μαυσωλείο του δάσκαλου του Χίτλερ Μουσταφά Κεμάλ και πολλά άλλα…..

Δεύτερος λόγος ήταν η στάση της Τουρκίας:

Το τουρκικό κράτος λειτουργώντας ως παραστρατιωτικός και παρακρατικός μηχανισμός, χρηματοδοτεί και ενισχύει κάθε προσπάθεια εξαφάνισης της Γενοκτονίας, διαστρεβλώνοντας την αλήθεια, αρνούμενη την ευθύνη της, απειλώντας και δυστυχώς δολοφονώντας κάθε φωνή που αναδεικνύει το μαζικό έγκλημα (φυλακίσεις ακτιβιστών, δολοφονίες του δημοσιογράφου Χράντ Ντινκ, του πάστορα της Σάντας Μαρία στην Τραπεζούντα Αντρέα Σαντόρο κ.ά) .

Και τρίτος λόγος, αλλά και όχι τελευταίος, αφού λόγω χώρου περιοριζόμαστε μόνο στους βασικούς, αποτέλεσε η υποκριτική στάση αλλά και στάση σιωπής της λεγόμενης «διεθνούς κοινότητας».

Στάση η οποία ξεκινώντας από τις σφαγές από τους Νεότουρκους, μέχρι το αποκορύφωμα της Γενοκτονίας από τους Κεμαλικούς στον Πόντο το 1919 και στην προκυμαία της Σμύρνης το 1922 και συνεχίζοντας μέχρι σήμερα, αδυνατεί να ακολουθήσει παραδείγματα παραδοχής του εγκλήματος (π.χ. η πράξη του Βίλυ Μπραντ για την ευθύνη της Γερμανίας, τα συγκλονιστικά στοιχεία απόδειξης τέλεσης της Γενοκτονίας (π.χ Χόρτον και Μοργκεντάου). Έτσι με αυτόν τον τρόπο επιλέγει να νομιμοποιεί, να «ξεπλένει» την Τουρκία.

Στην παραπάνω επιλογή, πράξη, τακτική, της αδιάφορης και απούσας Αθήνας, της ένοχης Άγκυρας, της διεθνούς κοινότητας των στυγνών συμφερόντων, ήρθε η αντίδραση, το καθήκον, η υποχρέωση, το χρέος μνήμης και αποκατάστασης της αλήθειας και της ιστορίας, η αναγκαιότητα της αναγνώρισης.

Από τις πρώτες συναντήσεις στις κοινότητες των προσφύγων στη Μακεδονία και την Αθήνα, από τις πρώτες εκδόσεις για τη Γενοκτονία, μέχρι τη ψήφιση από τη Βουλή των Ελλήνων του νόμου για την ημέρα μνήμης της Γενοκτονίας, ο αγώνας είχε πολλά εμπόδια, θλίψεις, δοκιμασίες, απώλειες και επώδυνες στιγμές. Οι ίδιες δυσκολίες εμφανίστηκαν και συνεχίζουν να υφίστανται, αλλά πλέον το ζήτημα της Γενοκτονίας έχει πάρει την οδό της ιστορικής αποκατάστασης, της δικαιοσύνης, της αναγνώρισης.

Έσχατο αλλά όχι τελευταίο: το παραπάνω κείμενο αφιερώνεται στους πρόσφυγες και τους επιζώντες από τη Γενοκτονία, αφιερώνεται στους Έλληνες και τους Φιλέλληνες οι οποίοι αγωνίζονται για την αναγνώριση του ατιμώρητου εγκλήματος και συναντηθήκαμε από τον Έβρο μέχρι την Κρήτη και από το Καστελλόριζο μέχρι τα Διαπόντια νησιά, από τη Λευκωσία, την Πάφο, τη Λεμεσό, τη Λάρνακα και την κατοχική γραμμή, μέχρι την Κορυτσά, τη Χιμάρα, τους Αγίους Σαράντα, τους Βουλιαράτες, τη Βόδριστα, το Αργυρόκαστρο και στη Διασπορά: στις ΗΠΑ, στον Καναδά, στη Γερμανία, στην Ελβετία, στη Σουηδία, στη Γαλλία, στην Ιταλία, στην Αρμενία, στη Ρωσία, στη Γεωργία, στην Αυστραλία, ακόμη και στην Τουρκία!

Τέλος, το κείμενο αφιερώνεται στη μνήμη του Μιχάλη Χαραλαμπίδη, του πρωτοπόρου της ανάδειξης της Γενοκτονίας.

Εθνική εορτή σήμερα στη Τουρκία...

Του Βασίλη Λαμπόγλου 

Που εορτάζει την εξέγερση υπό του Κεμάλ Ατατούρκ απέναντι στους δυτικούς "εχθρούς “(Βρετανοί,Γάλλοι,Ιταλοί, Έλληνες).

Και επειδή η ιστορία "αποσιωπει" και αυτοί που τη "γράφουν", σήμερα ξαναεπιχειρούν να τη γράψουν κατά τις ανάγκες τους ("Στο εξής η γερμανική κυβέρνηση θα παρέχει όλους τους οικονομικούς πόρους που χρειάζεται η Bundeswehr προκειμένου να καταστεί ο ισχυρότερος συμβατικός στρατός στην Ευρώπη"), ας θυμηθούμε τους "αφανείς ήρωες " μιας άλλης γενοκτονίας.

"Η Τουρκία δὲν ἔχει οὐδεμίαν ἀσφάλειαν οὔτε δύναται νὰ ὀργανωθεῖ ἐλευθέρως εἰς τὸ μέλλον, λόγῳ τῆς παρουσίας τῶν Ἑλλήνων.                                                            

 Σᾶς διαβεβαιώνω ὅτι οἱ παγωνιὲς καὶ τὸ κρύο τοῦ χειμώνα, οἱ βροχὲς καὶ ἡ μεγάλη ὑγρασία, ὁ ἥλιος καὶ ἡ τρομερὴ ζέστη τοῦ καλοκαιριοῦ, οἱ ἀρρώστιες τοῦ ἐξανθηματικοῦ τύφου καὶ τῆς χολέρας, οἱ κακουχίες καὶ ἡ ἀσιτία, θὰ φέρουν τὸ ἴδιο ἀποτέλεσμα μὲ τὶς σφαγὲς ποὺ λογαριάζετε νὰ κάνετε ἐσεῖς .     

Μέ τό σύστημα πού σᾶς προτείνω, ὁ θάνατός τους εἶναι βέβαιος. Ἐπιπλέον, οἱ γυναῖκες τους δέν θά γεννοῦν καί ἔτσι θά λυθεῖ τό δημογραφικό σας πρόβλημα, ἐνῶ ἡ μισητή καί ἄτιμη ράτσα τῶν Ἑλλήνων θά ξεκληριστεῖ καί θά χαθεῖ γιά πάντα μέσα σέ μιά γενιά καί ἐσεῖς θά ἀποκτήσετε μιά συμπαγή τούρκικη ὁμοιογένεια"                                                         

Liman von Sanders                                                                               

             

Ο Όθων Λίμαν φον Σάντερς (φωτο 1-2), ο  Γερμανός στρατηγός  στρατιωτικός σύμβουλος και ανώτατος στρατιωτικός διοικητής του στρατού της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας κατά τον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο.

Η Ηθική ως στοιχείο της πολιτικής ταυτότητας του Μιχ. Χαραλαμπίδη

‘’Τα στερνά τιμούν τα πρώτα’’

ή αλλιώς

‘’…εγώ φεύγω, εσείς να δούμε τώρα’

Γράφει ο Δημήτρης Βασιλειάδης

Η σχέση του Μιχάλη με την πολιτική είναι ‘’Αντιγόνεια’’ (Σοφόκλεια για την ακρίβεια –μην αδικούμε και το Σοφοκλή). Πάνε πολλά χρόνια που καταστάλαξα σ΄αυτό το συμπέρασμα παρατηρώντας την συνολική παρουσία του στην πολιτική, σε σχέση πάντα τόσο με την ηρωίδα της ομώνυμης τραγωδίας του μεγάλου Σοφοκλή, όσο και με το πώς εξελίσσεται κι η ίδια η τραγωδία . Ο πυρήνας της ‘’Αντιγόνειας θεώρησης της πολιτικής’’ στηρίζεται στο γεγονός ότι υπάρχουν κάποιες αξίες, κάποια προτάγματα, ανώτερα κι απ’ τη ζωή την ίδια, που τη ρυθμίζουν και που είναι έξω από τα τετριμμένα ζητούμενα των εκάστοτε εξουσιών, και το κύριο γνώρισμά της είναι ο ‘’θυσιαστικός’’ χαρακτήρας της.

 Τέτοιες αξίες και προτάγματα είναι, η ελευθερία, το δίκιο, ο σεβασμός στην ανθρώπινη ύπαρξη, η αξιοπρέπεια, δηλαδή, η ίδια η ηθική θεώρηση των πραγμάτων. Αν συμφωνήσουμε ότι στα χρόνια της γέννησης της τραγωδίας, πίσω απ΄ το ‘’θρησκευτικό’’ κρύβεται περίτεχνα το ‘’πολιτικό’’, τότε γίνεται αντιληπτό τι εννοούμε μιλώντας για ‘’Αντιγόνεια’’ σχέση με τη πολιτική. Στην Τραγωδία ‘’Αντιγόνη’’, και στο πρόσωπο της ηρωίδας του, ο μέγας Σοφοκλής πρωτοπαρουσιάζει συγκροτημένα πια, ένα νέο ιστορικά πολιτικό υποκείμενο. Είναι ο πολίτης, ο πολίτης εκείνος, που εμμονικά ζητά και παλεύει για την επικράτηση του ‘’θελήματος των θεών’’ (αυτή ήταν η θέση της Αντιγόνης στη διαμάχη της με τον Κρέοντα), που όπως είπαμε πριν, πίσω απ’ αυτόν τον συμβολισμό κρύβονται όλες εκείνες οι αξίες που πριν αναφέραμε. Είναι όλες εκείνες οι αρχές που συστηματοποιήθηκαν απ’ τον αρχαιοελληνικό στοχασμό, που αργότερα ‘’συνοικοδόμησαν’’ το Διαφωτισμό και τη Νεωτερικότητα.

Στη Σοφόκλεια αντίληψη της πολιτικής, η ‘’Αντιγόνεια θεώρησή’’ της βρίσκεται σε διαρκή σύγκρουση μ΄ αυτήν που εκφράζεται από τον Κρέοντα –την ‘’πολιτική αρετή ή ηθική’’. Ότι δηλαδή, πάνω απ΄ όλα, ακόμα και πάνω απ΄ τους θεούς, είναι οι νόμοι του κράτους (ακόμα κι αν από πίσω τους κρύβεται η ιδιοτέλεια ενός ηγεμόνα). Είναι η σύγκρουση αυτών των δύο αντίρροπων δυνάμεων που από πίσω τους κρύβεται η γέννηση της Δημοκρατίας. Και είναι τελικά το μπόλιασμα της ‘’πολιτικής αρετής’’ με την ‘’Αντιγόνεια θεώρηση των πραγμάτων’’ –η μεταμόρφωσή της δηλαδή με λίγα λόγια- που στήνει, κατά τη γνώμη μου, ευνομούμενες πολιτείες. Η επίδραση της Αθηναϊκής Τραγωδίας στη γέννηση και διαμόρφωση της σκέψης των μεγάλων στοχαστών της αρχαιότητας, σύμφωνα με κορυφαίους μελετητές της είναι καταλυτική.

ΜΙΧΑΛΗΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΙΔΗΣ - ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗ ΜΝΗΜΗ

  🥀 Μιχ. Χαραλαμπίδης: 

Η καθιέρωση της 19ης Μαΐου ως ημέρας μνήμης της Ποντιακής γενοκτονίας είναι η υψηλότερη ηθικά και ανθρωπιστικά στιγμή του Ελληνικού Κοινοβουλίου.

...Εμείς θα προσεγγίσουμε αυτό το ζήτημα μέσα από μία λογική του δικαίου του λαών. Στη σημερινή νέα περίοδο του Νέου Ανατολικού Ζητήματος, οι λαοί της περιοχής οφείλουν να ξαναμελετήσουν, να ξαναγράψουν την ιστορία τους μέσα από μία δική τους οπτική. 

Να γράψουν την ιστορία των λαών και όχι αυτήν των κρατών. Αυτό θα αποτελέσει θετική προϋπόθεση για μία προοπτική λύσης του Νέου Ανατολικού Ζητήματος με όρους και λογικές του δικαίου των λαών.  

Η επικράτηση και σε αυτήν την περίοδο της λογικής των κρατών, θα οδηγήσει στην συνέχιση των εθνολογικών, κοινωνικών, πολιτισμικών, πολεοδομικών παραμορφώσεων της περιοχής της Ανατολικής Μεσογείου. Παραμορφώσεις τέτοιου βαθμού, που δεν συναντιούνται σε άλλο μέρος του πλανήτη μας...

Το σύγχρονο τουρκικό κράτος το οποίο ευθύνεται με την κατηγορία της γενοκτονίας, η οποία χρονικά συμπίπτει με "τις διαδικασίες" συγκρότησής του, οφείλει να αναγνωρίσει τα γεγονότα και να μεταμεληθεί για τις πράξεις συστηματικής εξολόθρευσης του ποντιακού λαού. Πράγμα που θα επανορθώσει, έστω και στο ελάχιστο, την ανυπολόγιστη ηθική βλάβη που υπέστη ο ποντιακός λαός.

 Η διεθνής κοινότητα, τα άλλα κράτη, ιδιαίτερα αυτά που προστάτευαν και προστατεύουν το υπεύθυνο για την γενοκτονία τουρκικό ρατσιστικό κράτος, έχουν τη στοιχειώδη πολιτική, νομική και ηθική υποχρέωση να αναγνωρίσουν τη γενοκτονία και να συμπαρασταθούν στον ποντιακό λαό.

Κυριάρχησαν στην κρατική πολιτική τα στοιχεία της λήθης της ιστορίας, του περιορισμού, της αλλοίωσης της ποντιακής ιδιαιτερότητας, και όχι τα στοιχεία της διατήρησης ιστορικής μνήμης, της πολιτιστικής τους ταυτότητας, της υπεράσπισης των δικαιωμάτων τους...

Βασίλης Ασημακόπουλος:« Μιχάλης Χαραλαμπίδης: Το Ποντιακό ως πολιτικό και επιστημονικό ζήτημα. Η σημασία της 19ης Μαϊου »

Ημερίδα «Γενοκτονία του Ποντιακού Ελληνισμού : Μνήμη, αναγνώριση και στρατηγική»*.

 ΕΚΠΑ-Αμφ. Ιωάννης Δρακόπουλος- 5 Μαϊου 2025

Διοργανωτές : Σύλλογος Ποντίων Φοιτητών Νομού Αττικής

  « Μιχάλης Χαραλαμπίδης: Το Ποντιακό ως πολιτικό και επιστημονικό ζήτημα. Η σημασία της 19ης Μαϊου »

του Βασίλη Ασημακόπουλου [1]

         

Ευχαριστώ από καρδιάς τους διοργανωτές, τον Σύλλογο Ποντίων Φοιτητών Νομού Αττικής γι’ αυτήν την εξαιρετικά τιμητική πρόσκληση να συμμετάσχω σε μια ημερίδα με εξαιρετικούς συνομιλητές, που έχουν βαθιά γνώση στο θέμα. Μια ημερίδα αφιερωμένη στη μνήμη του Μιχάλη Χαραλαμπίδη.  

          Είναι πολύ τιμητικό να σε καλούν οι φοιτητές. Είναι πολύ τιμητικό να σε καλούν να μιλήσεις στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών. Είναι πολύ τιμητικό να μιλάς για τον Μιχάλη Χαραλαμπίδη και το Ποντιακό Ζήτημα. Τιμητικό και συγκινητικό συνάμα.

Θυμάμαι εδώ σ’ αυτό το ίδιο αμφιθέατρο που βρισκόμαστε σήμερα, στις 8 Μαρτίου 1998, ημέρα της γυναίκας, εκδήλωση της Διεθνούς Ένωσης για τα Δικαιώματα και την Απελευθέρωση των Λαών με ομιλητές τον Μιχάλη Χαραλαμπίδη και Γυναίκες που είχαν υποστεί  οι ίδιες, αλλά και ως μητέρες, σύζυγοι, αδελφές, κόρες, τη βία, τη βαρβαρότητα αυταρχικών-φασιστικών καθεστώτων  στις περιοχές της Νότιας Αμερικής και της Ανατολικής Μεσογείου.   

          Για εμένα όπως και για χιλιάδες άλλους ανθρώπους, που δεν έχουμε την τιμή να είμαστε ποντιακής καταγωγής, το Ποντιακό ζήτημα είναι ταυτισμένο, ενσαρκώνεται στο πρόσωπο και τη διαδρομή, την πολιτική παρέμβαση του Μιχάλη Χαραλαμπίδη.

Πολύ περισσότερο για ανθρώπους που προερχόμαστε από τον κομματικό σχηματισμό του οποίου ο Μιχάλης συνέβαλε από την εποχή της ηλικιακής του νεότητας  - η γνώμη μου είναι ότι παρέμεινε για πάντα νέος - και βγαίνοντας από τον αγώνα κατά της δικτατορίας μέσα από τις γραμμές του ΠΑΚ, στην ίδρυση και συγκρότησή του. Το Πανελλήνιο Σοσιαλιστικό Κίνημα. Ακόμα περισσότερο, για ανθρώπους που εντάχθηκαν στο ιδεολογικό ρεύμα που καθοδηγούσε ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης και που τον ακολούθησαν, όταν ο Μιχάλης διαφωνώντας συνολικά πια με την εξέλιξη του κομματικού αυτού σχηματισμού, αποχώρησε, συγκροτώντας την Δημοκρατική Περιφερειακή Ένωση. Ένα σχήμα που αντιμετωπίστηκε με τους όρους της «καρτελοποιημένης πολιτικής» στην Ελλάδα, μια περίοδος  που καθορίστηκε από τη Siemens και το Χρηματιστήριο, για ν’ αναφέρω δύο λέξεις που συμπυκνώνουν το πνεύμα και τις υλικές πρακτικές της εποχής.  Αυτά ως μια κατ’ αρχάς γνωριμία μαζί σας και αυτοπαρουσίαση, αν μου επιτρέπετε,  σε σχέση με τον Μιχάλη.

Ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης είναι παιδί δύο επαναστάσεων. Είναι τέκνο των κινημάτων, του πνεύματος του «1968», αφενός στη διάσταση της διανοητικής και κοινωνικής απελευθέρωσης του ανθρώπου από δομές και μηχανισμούς αλλοτρίωσης, εκμετάλλευσης, ετερονομίας.  Αφετέρου στη διάσταση της αμφισβήτησης της παραδοσιακής αριστεράς και της ιχνηλάτησης μιας νέας αριστεράς, στην κατεύθυνση της νεομαρξιστικής θεωρίας της εξάρτησης και των κινημάτων εθνικής απελευθέρωσης των λαών της παγκόσμιας περιφέρειας.

 Είναι επιπλέον τέκνο της Ελληνικής Επανάστασης, της Μεγάλης Ιδέας, της Ποντιακής του καταγωγής, τόσο ως Αντίσταση, όσο και ως προσφυγιά,  της Εθνικής Αντίστασης στα χρόνια της κατοχής,  της αντίστασης ενάντια στη δικτατορία. Είναι δηλαδή τέκνο διαστάσεων και δυναμικών που διαπερνούν το εθνικό, το διεθνές, αλλά και το κοινωνικό γίγνεσθαι. Η διεθνική και εθνική του ταυτότητα είναι σμιλεμένες, οργανικά δεμένες. Πατριώτης και Διεθνιστής. Όπως οργανικά δεμένο στη θεώρηση του Μιχάλη είναι το εθνικό με το κοινωνικό ζήτημα.

Τα σχήματα αυτά συνιστούν θεμέλια στη θεωρητική σκέψη και τον πολιτικό λόγο του Μιχάλη. Αν δεν έχει υπ’ όψιν του κάποιος αυτά, αν δεν εκκινήσει απ’ αυτά, δεν μπορεί κατά τη γνώμη μου να τον κατανοήσει. Και ακόμα περισσότερο δεν μπορεί να κατανοήσει τον τόπο μας, την ιστορική του διαδρομή και εξέλιξη, αλλά και να συμβάλει δημιουργικά και απελευθερωτικά στην πορεία του. Αυτό που ο Χαραλαμπίδης  χαρακτήριζε ως ανάγκη για «αυτόχθονη παραγωγή πολιτικής σκέψης».

Επόμενα και πολύ σημαντικά σημεία είναι τα στοιχεία της πολιτικής πρακτικής του Μιχάλη, στοιχεία που χαρακτηρίζουν τον λόγο του. Πρόκειται για έναν λόγο με έμφαση στο στοιχείο της μνήμης και των συμβολισμών. Ο ελληνικός πολιτισμός είναι συμβολικός και μνημονικός. Είναι όμως και μια πολιτική παρέμβαση όπου ο λόγος συνδέεται με την πράξη, με το παράδειγμα. Γι’ αυτό και το  ηθικό κύρος του Μιχάλη Χαραλαμπίδη. Σε μια εποχή υποχώρησης της πολιτικής και των ανθρώπων της, ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης διακρινόταν για το ήθος, όχι επειδή το διακήρυσσε. Δεν ήταν ηθικολόγος. Αλλά επειδή το έκανε πράξη, παράδειγμα. Και η πολιτική είναι υπόθεση πράξης, παραδείγματος. Ειδικά σε σχέση με τις νεότερες γενιές.   

Με την έννοια αυτή μπορεί να λεχθεί ότι αν θέλουμε να αναφέρουμε τέσσερις λέξεις που αντιπροσωπεύουν τον Μιχάλη Χαραλαμπίδη, αυτές είναι :  Η Μνήμη- το Ήθος- το Παράδειγμα- ο Λόγος.

Το Ποντιακό ζήτημα ο Μιχάλης το έβλεπε ως εθνικό, αλλά και ως διεθνές, ευρωπαϊκό, οικουμενικό και ανθρωπιστικό ζήτημα. Στοιχεία, μνήμες και βιώματα που τα είχε από την οικογένειά του και τον τόπο καταγωγής , την Σάντα στον ιστορικό Πόντο, στο προσφυγικό  Αετοχώρι στον Έβρο, την Αλεξανδρούπολη, την Θράκη, τα συγκροτεί σ’ ένα επίπεδο αρχικά πολιτικό και στη συνέχεια θεωρητικό, στην Ιταλία,  στα χρόνια των σπουδών στη Ρώμη και του αγώνα τη δεκαετία 1971-1981. Ειδικότερα στο πλαίσιο της Διεθνούς Ένωσης για τα Δικαιώματα και την Απελευθέρωση των Λαών, μιας διεθνούς ΜΚΟ που ιδρύθηκε το 1976, με Πρόεδρο  τον Λέλιο Μπάσσο, μια πολύ σημαντική φιγούρα της ιταλικής σοσιαλιστικής αριστεράς και στη συνέχεια τον Γάλλο νομικό Λεό Ματαρασώ, πρόσωπα που αποτελούσαν πηγή έμπνευσης για τον Μιχάλη Χαραλαμπίδη.