Τέλλος Άγρας: Στο Μέτωπο Του Μακεδονικού Αγώνα

Τέλλος Άγρας: Στο Μέτωπο Του Μακεδονικού Αγώνα

Ο Τέλλος Άγρας γεννήθηκε το 1880 στο Ναύπλιο. Το πραγματικό όνομα του Τέλλου Άγρα ήταν Σαραντέλος ή Σαράντος Αγαπηνός. Αν και τυπικά δηλώνεται ως τόπος γέννησής του οι Γαργαλιάνοι Μεσσηνίας, ο πραγματικός τόπος γέννησής του ήταν το Ναύπλιο, στο οποίο υπηρετούσε τότε, ως Εφέτης, ο Γαργαλιανιώτης πατέρας του Ανδρέας Αντωνίου Αγαπηνός, ο οποίος αποφάσισε να τον εγγράψει στα μητρώα αρρένων των Γαργαλιάνων Μεσσηνίας. 

Ο Σαράντος καταγόταν από ιστορική οικογένεια των Γαργαλιάνων, την οικογένεια των Αγαπηνών, η οποία είχε σημαντικό ρόλο κατά την Επανάσταση του 1821. Ο προπάππος του Αντώνιος Αγαπηνός ήταν έφορος της επιμελητείας του Αγώνα του 1821. Ο αδελφός τού παππού του, ο Διονύσιος Αγαπηνός, ήταν οπλαρχηγός και επικεφαλής 100 περίπου Γαργαλιανιωτών, με τους οποίους συμμετείχε σε διάφορες μάχες του Απελευθερωτικού Αγώνα, όπως στα Δερβενάκια, στην εκστρατεία των Αθηνών, στην μάχη που έγινε στην περιοχή των Παλαιών Πατρών και στην πολιορκία του Νιόκαστρου στην Πύλο. Τόσο ο παππούς του καπετάν Άγρα, όσο και ο αδελφός του παππού του, υπογράφουν ως δημογέροντες των Γαργαλιάνων σε διάφορα έγγραφα της εποχής τους. Ο δε Διονύσιος Αγαπηνός ήταν μέλος της Φιλικής Εταιρείας. Ο Σαράντος Αγαπηνός είχε επίσης δυο αδελφούς, τον Αντώνη Αγαπηνό και τον Νίκο Αγαπηνό.

Μια ακόμη μακεδονική ιστορία και οι “χρήσιμοι ηλίθιοι”

30/12/2025

Φωτό: SLpress.gr

ΣΤΟΪΛΟΠΟΥΛΟΣ ΒΑΣΙΛΗΣ

Το 1852 νεαροί απόφοιτοι της Σχολής του Βαρνάβα στο ακόμα οθωμανικό Μοναστήρι (Bitola, ή αρχαία Ηράκλεια Λυγκηστίς), στο οποίο κυριαρχούσαν πληθυσμιακά, πνευματικά και οικονομικά οι κυρίως βλαχόφωνοι Έλληνες, ίδρυσαν ένα είδος Λέσχης με το όνομα “Καζίνο”. Κύριος σκοπός αυτού του σωματείου – με την “ουδέτερη” ονομασία – ήταν «η αναζωπύρωσις του πατριωτικού αισθήματος των πολιτών και η κατά του ενός προστασία των Χριστιανών κατά πάσης βιοπραγίας εκ μέρους των Τούρκων.»

Σημειωτέον ότι στα μέσα του 19ου αιώνα και πολύ πριν την δημιουργία της “Βουλγαρικής Εξαρχίας” το 1870, οι Βούλγαροι δεν είχαν δείξει ακόμα εμπράκτως τις εθνικές διαθέσεις τους για την Μακεδονία, πόσο μάλλον να γίνεται λόγος για “μακεδονικό έθνος”. Οι Τούρκοι που γνώριζαν από την αρχή την ύπαρξη του “Καζίνο” δεν αντιδρούσαν για αρκετό διάστημα καθώς δεν υπήρχε κάποια “έμπρακτος έκφανσις” των πραγματικών στόχων των νεαρών Ελλήνων του Μοναστηρίου.

Μέχρι που ένα συνταραχτικό τυχαίο γεγονός προκάλεσε “αναβρασμό” στους Τούρκους και μεγάλη ανησυχία στους Χριστιανούς. Κάποιος “νέος Χριστιανός υπερασπιζόμενος την τιμή και την ζωή του σκότωσε έναν νέον Τούρκον”. Ο άτυχος δράστης συνελήφθη σχεδόν αμέσως και όπως αναμένονταν καταδικάστηκε σε θάνατο.

Το Μακεδονικό μέσα από μία τραγική ιστορία

ΣΛΑΒΟΜΑΚΕΔΟΝΕΣ: Η ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΤΟΥ ΚΑΡΑΒΙΔΑ.

Από Γιώργος Λιερός

Ο μεγάλος κοινοτιστης και συγχρόνως ενας πολύ οξυδερκής home d' etat  Καραβίδας, έγραψε το κύριο έργο του, τα Αγροτικά, ένα βιβλίο αγροτικής κοινωνιολογίας, αλλά εξίσου ένα βιβλίο γεωπολιτικής, με αφετηρία την μελέτη που του ζήτησε ο υπουργός εξωτερικών της κυβέρνησης Βενιζέλου Αλ. Κ. Καραπάνος τον Οκτώβριο του 1928. Το αντικείμενο της μελέτης ήταν οι σλαβόφωνοι της Δ. Μακεδονίας. Σκοπός της έρευνας ήταν να υποδείξει τρόπους για την εδραίωση της πολύ ασταθούς και αβέβαιης ακόμα κυριαρχίας του ελληνικού στοιχείου στη Δ. Μακεδονία. 

ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΜΑΚΕΔΟΝΕΣ; διαβάζουμε:

«πρόκειται περί ενός αμαλγάματος σχηματισθέντος ήδη από των πρώτων εισβολών του 5ου και του 6ου αιώνος εξ αναμίξεως Ελλήνων, Θρακών, Ρωμαίων, Ιλλυριών και επηλύδων Σλαύων… εις την συνείδησιν αυτών λανθάνει ένα πολύ ζωτικόν κύτταρον, το της απλής δηλαδή βαλκανικής γηγένειας, αχρώμου από απόψεως τόσον ελληνικής όσον και σερβικής και βουλγάρικης, προσφορωτάτης δε ακριβώς δια τούτο, όπως εις δεδομένην στιγμήν ευνοϊκήν, αποτελέση τον πρώτον πυρήνα μιας πραγματικής αναχωνεύσεως των βαλκανικών ακάρπων και πολυδάπανων σωβινισμών εις ευρυτέραν μόνιμον ειρηνικήν σύνθεσιν» (σελ.283).

 

Εκατό περίπου σελίδες πιο κάτω γράφει: 

«οι πληθυσμοί των περιοχών αυτών, ευρισκόμενοι εις το μεταίχμιον των από βορρά σλαυικών και από νότου ελληνικών επιδράσεων και εις ουδεμίαν τούτων υποκύψαντες εντελώς, εστάθησαν κατά το πλείστον εις τας παλαιάς πατριαρχικάς και βυζαντινάς παραδόσεις και αποτελούν τους κυρίως φορείς και τας εστίας της μάλλον γηγενούς καθαρώς βαλκανικής συνειδήσεως, η οποία δηλαδή ούτε ελληνική ούτε σλαβική είνε εντελώς αλλά είναι κυρίως συνείδησις βαλκανική». Από τη στιγμή που ο υπερεθνικισμός θα αρχίσει να μετριάζεται, θα μπορούσαν να αποτελέσουν μια «θετική ενωτική εστία εις το θάλπος της οποίας η ενιαία βαλκανική συνείδησις θα ημπορέση να υψωθεί και να απλώσει ισχυρούς κλώνους και προς βορράν και προς νότον»(σελ. 381) .