Από Γιώργος Λιερός
Λίγο πριν είδα τον Καποδίστρια του Σμαραγδή. Η ταινία κινηματογραφικά είναι μηδαμινή, η ιστορία σε πολλά σημεία κακοποιείται, αυτά όμως κάνουν ακόμα ποιό προκλητικό το ερώτημα: ΓΙΑΤΙ Η ΤΑΙΝΙΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΗΣΕ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΓΕΓΟΝΟΣ; ΓΙΑΤΙ ΤΕΤΟΙΑ ΚΟΣΜΟΣΥΡΡΟΗ;
Η γνώμη μου είναι πως η ταινία με όλα της τα ελαττώματα, ή ίσως και χάρη σε αυτά, κατάφερε να επικοινωνήσει με ένα (σκοτεινό;) λαϊκό ασυνείδητο που εξακολουθεί να παραμένει ολοζώντανο παρά τον θρίαμβο των νεοφιλελεύθερων κατά τους εορτασμούς των 200 χρόνων από την επανάσταση. Κάνοντας τον απολογισμό των εκδηλώσεων, εκδόσεων, συνεδρίων κ.λ.π. ο Ευάγγελος Βενιζέλος περιέγραφε ορθά τον στόχο που είχε τεθεί: "Η επέτειος του 1821 είναι μια καλή ευκαιρία να δώσουμε ένα τελικό χτύπημα σ' αυτό το εθνικολαϊκίστικο σχήμα". Στα πλαίσια αυτής της αντιλαϊκίστικης επίθεσης, που έβλεπε την επανάσταση μέσα από την αντίθεση εκσυγχρονισμός/ παράδοση, αγιοποιήθηκε ο Μαυροκορδάτος, υψώθηκε 200 χρόνια μετά στον Ουάσιγκτον της Επανάστασης του 1821, δαιμονοποιήθηκε ότι είχε να κάνει με τους άτακτους και το λαϊκό στοιχείο, εξαγλαϊστηκε η αγγλική και γαλλική συμβολή κ.λπ.
Οι διανοούμενοι της αριστεράς στην μεγάλη τους πλειοψηφία υιοθέτησαν σχεδόν αυτούσιο το φιλελεύθερο σχήμα, κάνοντας του απλά μια πρόχειρη μετάφραση στην γλώσσα ενός χυδαίου (ψευτο)μαρξιστικού εξελικτικισμού.
Στα 150χρονα είχαμε τον Σκαρίμπα, στα 100χρονα ο Ζεύγος μιλώντας για το 1821 έβαζε τις θεωρητικές βάσεις για το ΕΑΜ. Το 2021 οι δικές μας πλάτες, όσες φιλότιμες προσπάθειες και αν κάναμε, ήταν πολύ αδύνατες για να σηκώσουν, να αναδείξουν, τον "αγνό λαϊκισμό του 21"(η φράση είναι του Γιώργη Λαμπρινού).
Πάνω στο κενό δημιουργήθηκε κατ΄ αυτό τον τρόπο πατάει η ταινία. Εκφράζει "από τα δεξιά", παραμορφωμένο και στρεβλωμένο, τον λαϊκισμο του 21. Ο Σμαραγδής τερατολογεί αναμφίβολα. Όμως τουλάχιστον δεν ισχυρίζεται πως κάνει επιστήμη. Οι τερατολογίες των φιλελεύθερων υπερ Μαυροκορδάτου Κωλέτη και των ολιγαρχικών (κοτσαμπάσηδων, φαναριωτών, πλοιοκτητών κ.λπ.) δεν ήταν ούτε μικρότερες ούτε λιγότερες


