Γιώργος Παπαγιαννόπουλος στα «ΝΕΑ»:Με τη Διακήρυξη της 3ης Σεπτέμβρη, «Άνοιξε ο δρόμος για συμμαχία “μη προνομιούχων”»

Αρχιτέκτονας, συγγραφέας, μέλος του Γραφείου του Εθνικού Συμβουλίου του ΠΑΚ το 1974, εκ των συντακτών της Διακήρυξης της 3ης Σεπτέμβρη του ΠΑΣΟΚ, καταθέτει μια ιστορική μαρτυρία για το πώς ιδρύθηκε το κόμμα

Δημήτρης Ν. Μανιάτης

Πρώτη Δημοσίευση εφ. ΝΕΑ 07/09/2026

Δ.Μ.: Πενήντα δύο χρόνια από τη Διακήρυξη της 3ης Σεπτέμβρη του ΠΑΣΟΚ. Είστε εκ των συντακτών του σχεδίου της. Εχει κατ’ αρχάς ιστορική σημασία να μας περιγράψετε τις στιγμές εκείνες και πώς καταλήξατε σε εκείνο το κείμενο. Πώς το υποδέχθηκε η ελληνική κοινωνία;

Γ.Π.: Στο Βίντερτουρ της Ελβετίας, με την πτώση της δικτατορίας, συνήλθε το Εθνικό Συμβούλιο του ΠΑΚ, όπου, ανάμεσα στα άλλα, αποφασίστηκαν η επιστροφή του Ανδρέα Παπανδρέου στην Ελλάδα και η συγκρότηση πολιτικού φορέα με ραχοκοκαλιά το ΠΑΚ. Κατόπιν τούτου, λίγες μέρες μετά μαζευτήκαμε στο Μόναχο της (τότε) Δυτικής Γερμανίας εκπρόσωποι από τις Οργανώσεις ΠΑΚ Δυτικής Ευρώπης και ΗΠΑ προκειμένου να συντάξουμε ένα σχέδιο Αρχών. Κατ’ εντολήν του Αρχηγού του ΠΑΚ επικεφαλής ήταν ο καθηγητής Γ. Λιάνης και συμμετείχαν οι: Πάνος Μαντάς, Θεόδωρος Αγγελόπουλος, Μιχάλης Χαραλαμπίδης, Σωτήρης Κωστόπουλος από το νεοσύστατο ΚΕΜΕΔΙΑ, ο Γιώργος Τσουγιόπουλος από τη Δυτ. Γερμανία, ο Γιάννης Ζαφειρόπουλος από τη Μεγάλη Βρετανία, και οι Ακης Τσοχατζόπουλος και Γιώργος Παπαγιαννόπουλος από το Γραφείο Εθνικού Συμβουλίου του ΠΑΚ. Αυτό το σχέδιο Διακήρυξης άντεξε στην πίεση των «παλαιοκομματικών» της Ενωσης Κέντρου στο Καστρί να απαλειφθεί η έννοια της κοινωνικοποίησης και εξαγγέλθηκε στις 3 Σεπτέμβρη από τον Ανδρέα Παπανδρέου.

 Αποτέλεσε την Ιδρυτική «Διακήρυξη 3ης Σεπτέμβρη» του νεοεξαγγελλόμενου ΠΑΣΟΚ.

Στέλεχος του ΠΑΚ και του αντιδικτατορικού κινήματος της Ιταλίας, κορυφαίο στέλεχος του φοιτητικού κινήματος, πώς έγινε βήμα-βήμα η όλη διαδικασία και τι θεωρείτε καθοριστικό εσείς για αυτή;

Η περίοδος μετά τον γαλλικό Μάη του 1968 και το θερμό φθινόπωρο του 1968-1969 στην Ιταλία, είναι για την (τότε) Δυτική Ευρώπη εποχή έντονης πολιτικοποίησης, ιδιαίτερα στις νεότερες γενιές. Την ίδια στιγμή, έχουμε άνθιση όλων των μαρξιστικών και νεομαρξιστικών ρευμάτων. Αυτό το γεγονός, παράλληλα με την άνοδο των Εθνικοαπελευθερωτικών Αγώνων στον «Τρίτο κόσμο» – και προφανώς, η ύπαρξη δικτατορίας στην Ελλάδα, συνέβαλε ότι αρκετοί νέοι και νέες να «στρατευθούν» στον αντιδικτατορικό – αντιστασιακό Αγώνα. Από τη μεριά μου, συμμετείχα από το 1971 στον αντιστασιακό αγώνα κατά της δικτατορίας μέσα από τις οργανώσεις ΠΑΚ και «Φίλοι του ΠΑΚ». Γραμματέας της ΤΟ Φλωρεντίας. Μέλος του Γραφείου του Εθνικού Συμβουλίου του ΠΑΚ το 1974. Παράλληλα, στο Ελληνικό Φοιτητικό Κίνημα Ιταλίας, έχω υπάρξει πρόεδρος του Δημοκρατικού Συλλόγου Ελλήνων Σπουδαστών Φλωρεντίας. Το 1975 εκλέγομαι πρώτος μεταδικτατορικός πρόεδρος της ανασυγκροτημένης Ομοσπονδίας Ελληνικών Φοιτητικών Συλλόγων Ιταλίας (ΟΕΦΣΙ).

Από τον τρίτο δρόμο του Ανδρέα στον σοσιαλφιλελευθερισμό του Σημίτη - Βασίλης Ασημακόπουλος

Πρώτη δημοσίευση 03.09.2019

«Το ΠΑΣΟΚ δεν ήταν επαναστατικό κίνημα, κόμμα που υπερασπιζόταν μαχητικά την παγκόσμια περιφέρεια απέναντι στο αμερικανο-ευρωπαϊκό κέντρο, φορέας των κοινωνικοποιήσεων και της αυτοδιαχείρισης. Ήταν η ελληνική έκφραση του ρεύματος για κοινωνικό κράτος και κοινωνική δικαιοσύνη που αντιπαρατέθηκε στα συντηρητικά και φιλελεύθερα κόμματα σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες. Ήταν η ενσάρκωση των σοσιαλδημοκρατικών αντιλήψεων και πρακτικών προσαρμοσμένων στην ελληνική πραγματικότητα...» Κώστας Σημίτης, Δρόμοι ζωής, 2015

Τα κοινωνικά φαινόμενα, όπως το πολιτικό κόμμα, έχουν σχεσιακό και ιστορικό χαρακτήρα, όχι αμετάβλητο και δεδομένο. Το είναι ως γίγνεσθαι. Η ιστορικότητα ενός πολιτικού κόμματος, που είναι ο ιδιαίτερος τρόπος ύπαρξης του, διαμορφώνεται από τη σχέση μεταξύ αντικειμενικών συνθηκών και υποκειμενικών παραγόντων, προϊόν της συνάρθρωσης των οποίων είναι η συγκεκριμένη κίνησή του σε τόπο και χρόνο.

Μ΄αυτή την έννοια η ιστορία ενός πολιτικού κόμματος είναι η ιστορία μιας χώρας από μια συγκεκριμένη οπτική, σύμφωνα με τη διάσημη διαπίστωση του Αντόνιο Γκράμσι. Ούτε νομοτελειακοί ντετερμινισμοί ως αποτέλεσμα των αντικειμενικών δομών, ούτε ανιστόρητοι υποκειμενισμοί λόγω δράσης των πρωταγωνιστών εκτός ιστορικο-κοινωνικού πλαισίου.

Αναγκαιότητα, ενδεχομενικότητα, ετερογονία των σκοπών στην ιστορική διαδικασία, όπως αποτυπώνονται στον κινητήριο μοχλό εξέλιξης του πολιτικού σχηματισμού, την εσωκομματική του πάλη, που αποτελεί την κανονικότητα, τον συγκεκριμένο τρόπο ύπαρξης του κόμματος, σε σχέση πάντα με την πορεία του εθνικού κοινωνικού σχηματισμού.

Έτσι, λοιπόν, και το ΠΑΣΟΚ αποτέλεσε έκφραση της ιστορικής στιγμής που ιδρύθηκε, συμπυκνώνοντας μια συγκεκριμένη – και ηγεμονική όπως αποδείχθηκε- ερμηνεία της συλλογικής μνήμης του εθνικού και κοινωνικού αγώνα, το φαντασιακό του ελληνικού «κοινού νου». Το ΠΑΣΟΚ αφετηριακά αποτύπωσε δύο ιδιαίτερες εθνικές στιγμές στην πάλη των ιδεών και των πολιτικών αγώνων σε σχέση με την αντίστοιχη ευρωπαϊκή εμπειρία. Από τα μέσα της δεκαετίας του ’30 και μέχρι το 1974 η αριστερά σε επίπεδο πολιτικής μαζικής οργάνωσης ταυτίστηκε με όρους αποκλειστικότητας με το Κομμουνιστικό Κίνημα.

Ποιοι έγραψαν τη Διακήρυξη της 3ης Σεπτέμβρη

Πρώτη δημοσίευση 03.09.2024

ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ ΣΩΤΗΡΗΣ

Δημοσιεύουμε το σημείωμα που έστειλε το ιστορικό στέλεχος του ΠΑΣΟΚ Σωτήρης Κωστόπουλος στην σημερινή ηγεσία σχετικά με την απονομή τιμητικής διάκρισης σε ιστορικά στελέχη του Κινήματος. Ο Πρώην Γενικός Γραμματέας Τύπου και κυβερνητικός εκπρόσωπος αναφέρει σε μερικές γραμμές, το πως γράφτηκε και διαμορφώθηκε η Διακήρυξης της 3ης Σεπτέμβρη, το ιδρυτικό έγγραφο του ΠΑΣΟΚ.

Πριν πω σε ποιον προτείνω να δοθεί τιμητική διάκριση από πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ Νίκο Ανδρουλάκη, θα προχωρήσω σε μία ιστορική αναφορά, με αφορμή της επέτειο της ίδρυσης του ΠΑΣΟΚ, την 3η Σεπτεμβρίου του 1974. Το κείμενο της διακήρυξης της 3ης Σεπτέμβρη γράφτηκε από μία επταμελή ομάδα στελεχών του Εθνικού Συμβουλίου του ΠΑΚ και του ΠΑΚ Ευρώπης. Στην συνέχεια παραδόθηκε από τον Κίμωνα Κουλούρη στον Πρόεδρο, Ανδρέα Παπανδρέου, με τον οποίο συνταξίδεψε κατά την διάρκεια της επιστροφής του στην Ελλάδα.

Στην Αθήνα την διακήρυξη ο Πρόεδρος ανέθεσε να την ρετουσάρουν, ο καθηγητής Παπαθωμόπουλος Μανώλης και οι Βασιλειάδης Δαμιανός και Ζαφειρόπουλος Ιωάννης. Στην συνέχεια την παρέδωσαν στον Πρόεδρο, ο οποίος ενέκρινε το τελικό κείμενο, το οποίο δακτυλογράφησε η γραμματέας του Ανδρέα, Αγγέλα Κόκκολα. Η Διακήρυξη τυπώθηκε και μοιράστηκε στους υπογράφοντες την διακήρυξη, την οποία παρουσίασε ο Ανδρέας Παπανδρέου στο ξενοδοχείο King George. Φυσικά για να είμαστε ιστορικά αληθείς είχαν προηγηθεί ορισμένες συσκέψεις με την οργάνωση “Παναρμονία” (Θανάσης Τσούρας, Κώστας Λαλιώτης κ.α.).


Από την επταμελή ιστορική ομάδα που διαμόρφωσε την Διακήρυξη στο Μόναχο της Γερμανίας έχουν αποβιώσει ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης, ο Δαμιανός Βασιλειάδης και ο Γιώργος Τσουγιόπουλος. Εν ζωή είναι ο Κίμων Κουλούρης, ο Γιάννης Ζαφειρόπουλος, ο υπογράφων Σωτήρης Κωστόπουλος και ο Γιώργος Παπαγιαννόπουλος (Μάλλιας).

Οι βασικές αρχές της 3ης του Σεπτέμβρη και η μετάλλαξή τους

Πρώτη δημοσίευση 02.09.2019

Ανάλυση του Δαμιανού Βασιλειάδη, εκπαιδευτικού, συγγραφέα

Εισαγωγικό σημείωμα

Η διακήρυξη της 3ης του Σεπτέμβρη είναι το αποτέλεσμα επίπονων και μακροχρόνιων θεωρητικών διεργασιών του ΠΑΚ στα χρόνια από την ίδρυσή του ως τη μέρα της δημοσιοποίησης της την 3η του Σεπτέμβρη. Ξεκίνησε από το πρώτο κείμενο του Ανδρέα Παπανδρέου μετά την έξοδό του από την Ελλάδα το 1968 και μετά από βασανιστική επεξεργασία σε σεμινάρια, συνέδρια και ειδικές συνεδριάσεις ολοκληρώθηκε μετά την τελική του επεξεργασία στο Καστρί (στο ξενοδοχείο Καστρί και το σπίτι στο Καστρί του Ανδρέα Παπανδρέου), για να διαμορφωθεί πια ως πολιτικό κείμενο ενός πολιτικού φορέα. 

Κατοχύρωνε τέσσερις βασικές αρχές που στην πορεία του Κινήματος δυσφημίστηκαν σκόπιμα, διαστρεβλώθηκαν, στη συνέχεια εγκαταλείφθηκαν και στο τέλος – με την οριστική και τελεσίδικη επικράτηση της αντιλαϊκής νεοφιλελεύθερης πολιτικής στο Κίνημα επί Κ. Σημίτη και τώρα Γ. Παπανδρέου - πετάχτηκαν στον κάλαθο των αχρήστων. 

Όπως και να χαρακτηρίσει κανείς την 3η του Σεπτέμβρη και όσο και να θέλει να υποβιβάσει την αξία της δεν μπορεί να απορρίψει με κανένα τρόπο τις αρχές που περιλαμβάνονται σ’ αυτήν, οι οποίες έχουν διαχρονική αξία και των οποίων ή ισχύς παραμένει αναλλοίωτη.

Πολλοί κάνουν σκόπιμα σύγχυση ανάμεσα στην ανάλυση της πραγματικότητας, την στρατηγική ενός πολιτικού φορέα και την τακτική που εφαρμόζει στην πράξη. Εάν η ανάλυση της πραγματικότητας και η τακτική που ακολουθείται είναι τυχόν λάθος, αυτό δεν σημαίνει ότι και οι στρατηγικοί στόχοι είναι λάθος και πρέπει να αλλάξουν. 

Το ΠΑΣΟΚ στην πορεία του – και αυτό πρέπει να γίνει κατανοητό – άλλαξε τις αρχές του, τους στόχους του, αντί να αλλάξει την τακτική του, στο βαθμό που οι τακτικοί ελιγμοί εξυπηρετούσαν τους μακροπρόθεσμους στόχους. Τελικά μεταλλάχτηκε σ’ ένα νεοφιλελεύθερο, σκληρό, αντιλαϊκό κόμμα.

Τις αρχές της 3ης Σεπτέμβρη τις διατυπώνουμε για ακόμη μια φορά για να γίνουμε σαφείς:

1. Εθνική Ανεξαρτησία.

2. Λαϊκή Κυριαρχία.

3. Κοινωνική Απελευθέρωση.

4. Δημοκρατικές Διαδικασίες.

Οι αρχές αυτές είναι ακόμη ζητούμενα. Παραμένουν ένα όραμα, δεν έχουν τριτοκοσμικό χαρακτήρα, όπως πολλοί προσπάθησαν να τις δυσφημίσουν, είναι επίκαιρες και θα παραμένουν επίκαιρες. Γι’ αυτές τις αρχές αγωνίστηκαν λίγο ή πολύ όλες οι προοδευτικές δυνάμεις της Ελλάδας από την εποχή του ΕΑΜ, της ΕΔΑ έως σήμερα. 

Το ΠΑΣΟΚ είναι ένα μοναδικό φαινόμενο. Η αλλαγή που διακήρυττε ο Α. Παπανδρέου και το Κίνημα παλιά είχε σαν βάση και περιεχόμενο αυτές τις τέσσερις αρχές. Αυτή ήταν, όταν πρωτοξεκινήσαμε, η πεμπτουσία του ΠΑΣΟΚ. Ένα Κίνημα αρχών με αυτά τα τέσσερα βασικά χαρακτηριστικά.

Ας τα ξαναθυμηθούμε αναφέροντας ορισμένα χαρακτηριστικά αποσπάσματα. 

Στην συνέντευξη τύπου στις 3 του Σεπτέμβρη ανακοινώνοντας ο Α. Παπανδρέου την διακήρυξη είπε μεταξύ άλλων και τα εξής σημαντικά, που προσδιορίζουν επακριβώς την έννοια αυτών των αρχών: 

«Ανακοινώνουμε σήμερα την εκκίνηση ενός νέου πολιτικού Κινήματος που πιστεύουμε ότι εκφράζει τους πόθους και τις ανάγκες του απλού Έλληνα, ενός Κινήματος που να ανήκει στον αγρότη, τον εργάτη, τον βιοτέχνη, τον μισθωτό, τον υπάλληλο, στην θαρραλέα και φωτισμένη νεολαία μας». 

Σαν σήμερα πριν 50 χρόνια.... 3 του Σεπτέμβρη 1974, ήταν η ημέρα Ίδρυσης του ΠΑΣΟΚ.

Πρώτη δημοσίευση 03.09.2024

Γιώργος Τασιόπουλος 

"...Η πορεία προς την υποτέλεια, την υπονόμευση των εθνικών μας συμφερόντων, τη διάβρωση της λαϊκής κυριαρχίας, τον οικονομικό μαρασμό και την εκμετάλλευση του Έλληνα εργαζόμενου πρέπει να ανακοπεί.

 Αντίθετα, πρέπει να προχωρήσουμε με θάρρος και αποφασιστικότητα στη θεμελίωση μιας νέας Ελλάδας..." 

(Επίκαιρο όσο ποτέ απόσπασμα)

 Αναδημοσιεύω μια σελίδα από το βιβλίο του συναγωνιστή Γιώργου Παπαγιαννοπούλου, "Η σκοτεινή πλευρά του Ήλιου", που συμμετείχε στη συγγραφή του ιδρυτικού κειμένου.     

    

Το αυθεντικό κείμενο της ιδρυτικής διακήρυξης του ΠΑΣΟΚ, που παρουσιάστηκε από τον Ανδρέα Παπανδρέου στις 3 Σεπτεμβρίου του 1974, δεν έχει καμία σχέση με το σημερινό ΠΑΣΟΚ της διολίσθησης στο σημιτικό εκσυγχρονισμό των χρηματιστηρίων, των Ιμίων και της Μαδρίτης, του ενδοτισμού και της απεμπόλησης εθνικής κυριαρχίας και των Μνημονίων. 

 Τα πρόσωπα που συνέγραψαν τη διακήρυξη σταδιακά διαφώνησαν και απομακρύνθηκαν.     

  Όλο το κείμενο της διακήρυξης:

Η τραγωδία της Κύπρου καθώς και οι κίνδυνοι που έχουν προκύψει για το έθνος, τόσο από την αδίστακτη επεκτατική πολιτική του Πενταγώνου στα πλαίσια του ΝΑΤΟ όσο και από την προσπάθεια της αμερικανοκίνητης χούντας να μετατραπούν οι ένοπλες δυνάμεις μας αποκλειστικά σε όργανο αστυνόμευσης του ελληνικού χώρου, κυριαρχούν στη σκέψη κάθε Ελληνα.

52 Χρόνια από την Διακήρυξη της 3ης Σεπτέμβρη

Ο Δημοκρατικός, Πατριωτικός, αντι-ιμπεριαλιστικός χαρακτήρας της Διακήρυξης, διαχρονικά επίκαιρος. 

3η Σεπτέμβρη 1974: “Απάντηση στην καχεξία του αστικού στοιχείου” (Παναγιώτης Κονδύλης)

Γράφει ο Γιώργος Παπαγιαννόπουλος

Κατ΄εντολήν του Αρχηγού του ΠΑΚ Ανδρέα Παπανδρέου, εννέα άτομα από το Γραφείο Εθνικού Συμβουλίου και του ΚΕΜΕΔΙΑ, από τις Οργανώσεις ΠΑΚ Δυτικής Ευρώπης και Βόρειας Αμερικής, γράφουμε στο Μόναχο της (τότε) Δυτικής Γερμανίας το σχέδιο Διακήρυξης.
Με αφορμή την “επέτειο” της ιστορικής Διακήρυξης της 3ης Σεπτέμβρη 1974, θεμέλιου λίθου Ίδρυσης του Ριζοσπαστικού ΠΑΣΟΚ της Μεταπολίτευσης, διαπιστώνω:

– την αντοχή στο διάβα του χρόνου, ενός κειμένου που γράφτηκε πριν 52 χρόνια.

– την ταπεινωτική κατάληξη ενός ιστορικού εγχειρήματος που ξεκίνησε με λαμπρές προοπτικές.

– το πόσο ΕΠΙΚΑΙΡΕΣ παραμένουν σήμερα, 52 χρόνια μετά, οι αρχές της Διακήρυξης: 

ΕΘΝΙΚΗ ΑΝΑΞΑΡΤΗΣΙΑ- ΛΑΪΚΗ ΚΥΡΙΑΡΧΙΑ – ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ –ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ.

Την 3η Σεπτέμβρη 1974 είχαμε την Διακήρυξη ενός ιστορικού εγχειρήματος για την «Απελευθέρωση» της χώρας και του Λαού μας (από τα δεσμά του αμερικάνικου ιμπεριαλισμού, από την εναντίωση στην τουρκική εισβολή στην Μεγαλόνησο, για την Λαϊκή συμμετοχή και τις δημοκρατικές διαδικασίες), για την ΕΔΡΑΙΩΣΗ της ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ στην Πατρίδα.

Μετωπική ΕΛ.Α.Σ. με ΠΑΣΟΚ: «Τα χρέη σας αυξήθηκαν» - «Γιατί δεν λέτε ποιος σας χρηματοδοτεί;»

30/07/2026 
Μια ανάρτηση της ΕΛ.Α.Σ. για τα χρέη ΝΔ και ΠΑΣΟΚ προκάλεσε την έντονη αντίδραση της Χαριλάου Τρικούπη που έσπευσε να απαντήσει ρωτώντας ποιος χρηματοδοτεί το κόμμα του Αλέξη Τσίπρα.

Όλα ξεκίνησαν από μια ανάρτηση του κόμματος του Αλέξη Τσίπρα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, στην οποία υποστήριξε ότι το «φέσι» από τα χρέη της Νέας Δημοκρατίας και του ΠΑΣΟΚ ανέρχεται συνολικά σε 1,16 δισ. ευρώ, με το μεγαλύτερο μέρος των οφειλών να αφορά τις τράπεζες.

Σύμφωνα με την ΕΛ.Α.Σ., «οι οφειλές της ΝΔ κατέγραψαν σε ετήσια βάση αύξηση 60,2 εκατ. ευρώ και πλέον ανέρχονται συνολικά σε 602,14 εκατ. ευρώ», ενώ, όπως ανέφερε, οι οφειλές του ΠΑΣΟΚ «αυξήθηκαν σε 565,14 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 60,7 εκατ. ευρώ έναντι του προηγούμενου έτους».

Αναλυτικά η ανάρτηση της ΕΛ.Α.Σ:

«Στο 1,16 δισ. € το «φέσι» από τα «δανεικά και αγύριστα» της ΝΔ και του ΠΑΣΟΚ.

Νέο άλμα σημείωσαν τα χρέη της Νέας Δημοκρατίας και του ΠΑΣΟΚ το 2025, φτάνοντας συνολικά τα 1,16 δισ., με το συντριπτικό μέρος των οφειλών να είναι προς τις τράπεζες, την ώρα που υπόσχονται χρηστή διαχείριση των οικονομικών του κράτους, ενώ τολμούν να ασκούν κριτική και να αφήνουν υπόνοιες για τη χρηματοδότηση της ΕΛ.Α.Σ

Τα σκάνδαλα ΠΑΣΟΚ: Από τον Κοσκωτά στο Χρηματιστήριο και τον Άκη

από Άρδην - Ρήξη 4 Σεπτεμβρίου 2014

Οι τέσσερις σημιτοφύλακες (Τσουκάτος, Πανταγιάς, Θέμελης, Μαντέλης), οι τρεις από αυτούς απομακρύνθηκαν από τον Σημίτη λόγω κάποιου σκανδάλου.

Από την ιστοσελίδα news247.gr

Με αφορμή την επέτειο για τη συμπλήρωση 40 ετών από την ίδρυση του ΠΑΣΟΚ, το NEWS 247, ανατρέχει στην ιστορία και θυμίζει μερικές υποθέσεις που μετονομάστηκαν σε σκάνδαλα, έφτασαν στις δικαστικές αίθουσες και κυριάρχησαν στα δημοσιεύματα του Τύπου

Είναι γνωστό ότι ο Ανδρέας Παπανδρέου ήταν φανατικός θαυμαστής και θαμώνας στα λαϊκά κέντρα που τραγουδούσε η Ρίτα Σακκελαρίου. Στο θρυλικό κέντρο το κέντρο “Κουίν Αν” στην εθνική οδό, δεν ήταν λίγες φορές που ο ιδρυτής του ΠΑΣΟΚ, εθέαθη να χορεύει το αγαπημένο του ζεμπέκικο: “Αυτός ο άνθρωπός αυτός”.


Όμως στη δεκαετία του 80, όπου με το σύνθημα “αλλαγή” το ΠΑΣΟΚ κυβέρνησε τη χώρα αρχικά για δύο τετραετίες και συνέχισε, τόσο ο Ανδρέας Παπανδρέου, όσο και οι συνεργάτες του (υπουργοί και διάδοχοι), φαίνεται ότι εμπέδωσαν ένα άλλο λαϊκό σουξέ της μεγάλης τραγουδίστριας. Το “Ιστορία μου αμαρτία μου, λάθος μου μεγάλο”.

Με αφορμή την επέτειο για τη συμπλήρωση 40 ετών από την ίδρυση του ΠΑΣΟΚ, το NEWS 247, ανατρέχει στην ιστορία και θυμίζει μερικές υποθέσεις που μετονομάστηκαν σε σκάνδαλα, έφτασαν στις δικαστικές αίθουσες και κυριάρχησαν στα δημοσιεύματα του Τύπου.

Η συγκυβέρνηση Μητσοτάκη – Αριστεράς, τα γουνάκια των δικαστών στο ειδικό δικαστήριο, τα “πάμπερς γεμάτα χρήματα”, έγιναν μέρος της πολιτικής αντιπαράθεσης και οδήγησαν σε μια άνευ προηγουμένου όξυνση και σε έναν άκρατο δικομματισμό, που πόλωσε πολιτικούς και πολίτες.

Χ. Καστανίδης: Γιατί διαγράφηκα από το ΠΑΣΟΚ

Το σημερινό ΠΑΣΟΚ δεν έχει σχέση με αυτό που αγάπησα.

Γιατί διαγράφηκαν 31 βουλευτές πριν την ψήφιση του 2ου μνημονίου 

Σε κάθε περίπτωση, στηρίζουμε το Παλιό ΠΑΣΟΚ, το Ορθόδοξο.

Δημήτρης Τσίρκας 

Επιτέλους, το ΠΑΣΟΚ επιστρέφει στις ρίζες του! Δεν είναι μόνο ότι προτείνει 4ημερη εργασία. 

Είναι και πότε την προτείνει - λίγο πριν ξεκινήσει το τριήμερο της Πρωτομαγιάς!

Σου λέει ο Ανδρουλάκης – γιατί να περιμένεις μια δυο φορές τον χρόνο για να φύγεις ένα ρημοδοτριήμερο; 

Με το ΠΑΣΟΚ κάθε βδομάδα θα έχει τριήμερο! Ένα, δύο, πενήντα δύο τριήμερα!

Εντάξει, μπορεί να μην είναι ο σοσιαλισμός που υποσχόταν παλιά το Κίνημα. Είναι όμως, τουλάχιστον ισορροπία επαγγελματικής – προσωπικής ζωής. 

Ή μάλλον, επαγγελματικής – γκομενικής ζωής – η άλλη μεγάλη πασοκική κατάκτηση. Τώρα θα μπορείς να φεύγεις τριήμερο με το γκομενάκι κάθε βδομάδα.

Ξεχάστε, λοιπόν, το Σου Κου – έρχεται το Που Σου Κου! 

Το ΠΑΣΟΚ και το νερό

Γρηγόρης Ρουμπάνης

Μπορεί να έχει χαρακτήρα. Και τακτ. Το ΠΑΣΟΚ. Αλλά δεν έχει πολιτική ανατροπής του άνομου Μητσοτάκη. Και ολοκλήρωσε συνεδριακές και μετασυνεδριακές διαδικασίες χωρίς να ενοχλήσει κανέναν.

Δαπάνησε πολύτιμο χρόνο εν πρώτοις για την αναδιάταξη των εσωκομματικών ισορροπιών, και κατά δεύτερον για να συμφωνήσουν όλοι ότι δεν θα προχωρήσουν σε συγκυβέρνηση με τη Ν.Δ., στην περίπτωση που δεν της προκύψει αυτοδυναμία στις προσεχείς εκλογές. Χωρίς λόγο. Η συγκεκριμένη πρόταση του Χάρη Δούκα ήταν κενή περιεχομένου, αφού το ΠΑΣΟΚ διά του αρχηγού του είχε βάλει ήδη στόχο την πρωτιά, «έστω και με μια ψήφο διαφορά», οπότε θα έχει εκείνο τον πρώτο λόγο. Αλλά δεν…

Εκείνο που όφειλε να κάνει ο πρόεδρος ήταν να αναγνωρίσει τη δημοσκοπικά δύσκολη θέση στην οποία βρίσκεται το κόμμα του, να αναθεωρήσει την πολιτική του και να κατεβάσει ο ίδιος πρόταση συνεργασίας με τους εξ αριστερών όμορους πολιτικούς χώρους.

Η χώρα ζέχνει χωμένη μέχρι τον λαιμό στα σκάνδαλα και στην παρανομία. Και σαν να μην έφτανε αυτό, πληρώνει και ακριβό τίμημα από τις επιλογές Μητσοτάκη στην εξωτερική της πολιτική, βουλιάζοντας στον πάτο της Ευρώπης οικονομία και κοινωνία.

Δεν είναι δύσκολη η σύνταξη μιας τέτοιας πρότασης. Θέληση χρειάζεται, να διατυπωθεί σε πέντε όλους κι όλους άξονες:

Πολιτικά ζόμπι στην υπηρεσία του Κυριακου

18/01/2026 

Στα εορταστικά τραπέζια των προηγούμενων ημερών, πριν ακόμη ανακύψει το «κόμμα Καρυστιανού», οι πολιτικές προβλέψεις έδιναν και έπαιρναν:

«Να δείτε που ο Αλέξης θα κάνει τη διαφορά», «Ο Σαμαράς θα συσπειρώσει τον κόσμο της ΝΔ», «Αμα διώξουν τον χασογκόλη το ΠΑΣΟΚ, θα έρθει πρώτο κόμμα» και διάφορα τέτοια ενθουσιώδη και ευφάνταστα.

Γράφει ο Γιώργος Χαρβαλιάς

Προσωπικά καθόμουν στη γωνιά χωρίς να μετέχω στην ευφορία της «εικονικής λύτρωσης». Κι όταν κάποια στιγμή οι παρευρισκόμενοι με παρότρυναν να μπω στη συζήτηση με το γνωστό: «Εσύ τι λες που είσαι και δημοσιογράφος;», κατέφευγα στο πειρασμό να τους τρολάρω. «Κυριάκος μέχρι να σβήσει ο ήλιος αγαπητοί μου. Τουλάχιστον με αυτούς που αναφέρατε…».

Η ατάκα δημιουργούσε αμηχανία, ίσως και κάποιο εκνευρισμό. Και τότε αναγκαζόμουν να δώσω διευκρινίσεις. Πλάκα έκανα, αλλά όχι εντελώς. Γιατί όσο κι αν ακούγεται οξύμωρο όλοι οι προαναφερθέντες «σωτήρες», πρόσωπα ή κόμματα, μοιάζουν να βρίσκονται στην υπηρεσία του Μητσοτάκη. Να εργάζονται για την μακροημέρευση του στην εξουσία.

Ας αρχίσουμε πρώτα από τον Τσίπρα και ένα πολύ βασικό δημοσκοπικό αξίωμα: Πολιτικό πρόσωπο με 70% αρνητικές γνώμες, εκ των οποίων οι περισσότερες αντιπροσωπεύουν σκληρούς haters, δεν έχει καμία απολύτως ελπίδα να ξαναδεί εξουσία. Αρα τι ακριβώς κάνει το παλληκάρι;

Αθεράπευτα νοσταλγός της πολιτικής Σημίτη ο Νίκος Ανδρουλάκης!

Γιώργος Τασιόπουλος 

Τη διπλωματία Σημίτη υπέδειξε στην ομιλία του στη Βουλή, προτείνοντας στον πρωθυπουργό την επιστροφή στα Συμπεράσματα του Ελσίνκι (1999) που αποτέλεσε συνέχεια της  Συμφωνίας της Μαδρίτης (1997).

Για τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ, "είναι μονόδρομος όπως είπε" η πρότασή του για ένα "νέο Ελσίνκι", χαρακτηρίζοντας το Ελσίνκι του 1999, την πιο μεγάλη επιτυχία της Μεταπολίτευσης.

Θυμίζουμε ότι στη Μαδρίτη, μετά τη ντροπή των Ιμίων, αναγνώριζε:

"Σεβασμό στα νόμιμα, 

ζ ω τ ι κ ά* συμφέροντα και ενδιαφέροντα της κάθε χώρας στο Αιγαίο, τα οποία έχουν μεγάλη σημασία για την ασφάλεια και την εθνική κυριαρχία τους".

Δεσμευόμενη μάλιστα η χώρα μας ότι δεν θα προχωρήσει σε μονομερείς ενέργειες. Κάτι που τόσο για τις ΗΠΑ όσο και για την Τουρκία σήμαινε, όπως έχουν επισημάνει αναλυτές και διπλωμάτες, και δέσμευση για μη επέκταση των ελληνικών χωρικών υδάτων.

Ακόμη και 22 βουλευτές του τότε ΠΑΣΟΚ εξέφρασαν με ανακοίνωση τους τις έντονες επιφυλάξεις τους, εκτιμώντας ότι 

«με τη συμφωνία διολισθαίνουμε σταδιακά σε επιλογές οι οποίες συνεπάγονται αναγνώριση των τουρκικών αξιώσεων, νομιμοποίηση του επεκτατικού καθεστώτος της Άγκυρας και εξαγνισμό της πολιτικής της»

«Η δήθεν δε “επιτυχημένη” στρατηγική του Ελσίνκι οδηγούσε την ελληνική κυριαρχία νησιών και βραχονησίδων στη δικαιοδοσία του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης! [...]

Με αφορμή την υπόθεση Λομβέρδου

του Παντελή Σαββίδη

Με αφορμή την υπόθεση Λομβέρδου και επειδή και εγώ προίόν της μεταπολίτευσης είμαι, σκέφθηκα πως ένα λαϊκό κίνημα εκφυλίζεται σε καθεστωτισμό, καιροσκοπισμό και αποιδεολογικοποίηση.
Κατ αρχάς το συλλογικό πολιτικό υποκείμενο που συγκρότησε το ΠΑΣΟΚ, οι μετεμφυλιακές δυνάμεις που αποκλείσθηκαν απο την νομή της εξουσίας, αποκάλυψε πολύ γρήγορα τον συμπλεγματισμό του.
Ήθελε να συμμετάσχει με πολύ συγκεκριμένα οφέλη στην εξουσία όχι να αλλάξει τις δομές της χώρας.
Ήδη, απο την πρώτη τετραετία, αποδίδεται στον Ανδρέα η φράση: “δεν μας ακολουθεί ο λαός”, προκειμένου να σχολιάσει τον άκρατο συντεχνιασμό ο οποίος συνέβαλε τα μέγιστα στην κρατική διαφθορά.
Οι ομάδες συμφερόντων αποτέλεσαν πληγή και στο εσωτερικό του ΠΑΣΟΚ επιβάλλοντας την ισχύ τους.
Μέχρι που εμφανίστηκε ο σημιτισμός και το παιχνίδι πήρε άλλη μορφή. Περισσότερο καιροκοπική, ωφελιμιστική, προσωπική και χωρίς έρμα ιδεολογικής αναφοράς.
Διαχείριση ενός καθεστώτος ήρθαν να κάνουν.
Μακρυά απο την εξουσία τόσα χρόνια τα στελέχη του πάλαι ποτέ λαϊκού κινήματος την νοσταλγούν. Είναι πολλά τα οφέλη της νομής της.
Άλλοι, όπως ο Λομβέρδος και μερικές δεκάδες, ακόμη, προσχώρησαν άμεσα ενώ πολλοί άλλοι κρατούν μεν τα προσχήματα ότι λέγονται ΠΑΣΟΚ αλλά στην ουσία συνεργάζονται στενά με το καθεστώς Μητσοτάκη και το υποστηρίζουν άμεσα ή έμμεσα.
Απέμεινε το ΠΑΣΟΚ του Ανδρουλάκη, ομάδα η οποία, απλώς, διεκδικεί την εξουσία στη λογική “γιατί ο Μητσοτάκης και όχι εμείς”.
Άλλωστε το σύστημα πάντα χρειάζεται μια εναλλακτική λύση.
Αυτό είναι το πολιτικό υποκείμενο που παρήγαγε το ΠΑΣΟΚ μετά απο τόσα χρόνια στην εξουσία και την πολιτική σκηνή.
Ο πολιτικός εκφυλισμός στο απώγειό του.

3 του ΣΕΠΤΕΜΒΡΗ..

3 του ΣΕΠΤΕΜΒΡΗ σήμερα...

30 χρόνια πριν ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης σ' εκείνο το επεισοδιακό και διχαστικό συνέδριο των Πασόκων. 

Το μόνο μέλημα των περισσοτέρων συνέδρων φυσικά τότε (εγκάθετοι οι περισσότεροι και βολεμένοι από την μακρόχρονη πράσινη διακυβέρνηση) ήταν πως θα βγάλουν τον Σημιτάκο - τοσοδούλη πρωθυπουργό για 8 συνεχή χρόνια, τρομάρα τους...

Σιγά μην άκουγαν και αξιολογούσαν τα λόγια ενός μεγάλου Έλληνα, όπως ο Μιχάλης του Πόντου, του Ελληνισμού, της καρδιάς ημών κάποιων από τότε.

Η αναγνώριση της Εθνικής Αντίστασης

Η αναγνώριση του ΕΑΜ/ΕΛΑΣ από τη Βουλή των Ελλήνων. Η συζήτηση έγινε μεταξύ 17 και 19 Αυγούστου 1982

ΠΗΓΗ: https://youtu.be/VmqbkkBO1jw?si=G3ZSjzSnmPoz9vPh

 Ανάρτηση από:geromorias.blogspot.com

Η συζήτηση στο ΠΑΣΟΚ για έναν άλλο δρόμο

Ήταν μονόδρομος η προσφυγή του ΓΑΠ στο ΔΝΤ;

«Γιατί όλοι ξέρουμε τις συνέπειες για το λαό από τις νεοφιλελεύθερες συνταγές που επιβλήθηκαν σε όσες χώρες παρενέβησαν οι διεθνείς οργανισμοί.

Έτσι, με πλήρη συναίσθηση των ευθυνών μας, απέναντι στον ελληνικό λαό, είμαστε υποχρεωμένοι να πάρουμε μια σειρά γενναίες οικονομικές αποφάσεις, που είναι όμως, δικής μας επιλογής, για να εξυγιάνουμε αποφασιστικά την οικονομία μας και ειδικότερα το ισοζύγιο πληρωμών.

Αυτό γίνεται σήμερα, για να μη βρεθούμε στην ανάγκη αργότερα να χάσουμε τη δυνατότητα εθνικών επιλογών για τη λύση των προβλημάτων μας»

Ανδρέας Παπανδρέου, 12-10-1985

Στο ΠΑΣΟΚ παρά τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν, φαίνεται αρκετοί να επιμένουν στην αυτοδικαίωση και στην γραμμή των μνημονίων.


Με αφορμή τις αναφορές του Νίκου Χριστοδουλάκη
για τον "άλλο δρόμο" και τις αντιδράσεις που προκλήθηκαν ο Βασίλης Ασημακόπουλος αναφέρεται σε κείμενό του στο sllpres:

"..Η γραμμή της “μνημονιακής αυτοδικαίωσης”, σε συνδυασμό με τη δίδυμη αδελφή της για τον “λαϊκισμό των Πλατειών”, αναπαράγουν το τραύμα, συμβάλλοντας στην παρατηρούμενη στασιμότητα του ΠΑΣΟΚ.

Το εμποδίζουν να επικοινωνήσει με κοινωνικά ακροατήρια, να ανακτήσει δηλαδή στοιχεία του πολυσυλλεκτικού του χαρακτήρα... "

Ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης όπως αναφέρει στο κείμενό του ο Βασίλης Ασημακόπουλος είχε προειδοποιήσει:

«Προπαγανδίζουν – δεν πρόκειται για λόγο – ότι εντάσσεται [ενν: η Ελλάδα] στην ΟΝΕ.

Δια μέσου όμως ενός άλλου δρόμου, που δείξαμε χρόνια πριν, αναπτυξιακού και επόμενα δίκαιου κοινωνικά, θα μπορούσε να είχε ενταχθεί ήδη, χωρίς τον κίνδυνο να εξέλθει ή να είναι εύκολα εκβιάσιμος υπότροφός της. […]

Οι εξωτερικοί δανειστές διαφόρων μορφών, η απειλή πολέμου και όχι η ελεύθερη λαϊκή θέληση θα αποφασίζουν πώς και από ποιον θα κυβερνάται η χώρα»

Απόσπασμα από το κείμενο αποχώρησης του Μιχάλη Χαραλαμπίδη από το ΠΑΣΟΚ, στο 5ο συνέδριο του ΠΑΣΟΚ (Μάρτιος 1999).

Περιλαμβάνεται στο βιβλίο του, “Το Σχέδιο μας για την Ελλάδα. Ελάτε στην πολιτική” (Γόρδιος, 2000).

_____***_____

Η συζήτηση στο ΠΑΣΟΚ για έναν άλλο δρόμο

ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΒΑΣΙΛΗΣ

«Η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ, που είναι τόσο ευαίσθητη σε θέματα που αφορούν την εθνική μας ανεξαρτησία, δεν είναι δυνατόν να διακινδυνεύσει, έστω και στο παραμικρό, μια τέτοια εξέλιξη. Γιατί, πέρα από το θέμα αρχής, που συνδέεται με τον περιορισμό της εθνικής ανεξαρτησίας που θα ακολουθούσε μια υπερχρέωση της χώρας, υπάρχει και σοβαρή ιδεολογική αντίθεση με το είδος της οικονομικής πολιτικής που επιβάλλεται από τους διεθνείς χρηματοδοτικούς οργανισμούς σε τέτοιες περιπτώσεις…»

ΣΥΜΠΕΡΙΛΗΨΗ-ΕΞΑΓΝΙΣΜΟΣ-ΔΙΚΑΙΩΣΗ…

Του Γιώργου Ζουρίδη

Ο θάνατος του Κώστα Σημίτη και η παρουσία πλήθους εκ των αντιπροσώπων του πολιτικού συστήματος της Χώρας μας στην Μητρόπολη Αθηνών και το Α΄ Νεκροταφείο           για να τιμήσουν τον εκλιπόντα, επιβεβαίωσε την ισχυρή «ιδεολογική» παρακαταθήκη του.

Πολλές φορές έχω αναφερθεί σε κείμενα μου ότι ο «μεταπρατικός σοσιαλδημοκρατισμός» που εκφράστηκε από τον Κώστα Σημίτη κατά την οκτάχρονη διακυβέρνηση του (1996 έως 2004) δυστυχώς έγινε κυρίαρχη ιδεολογία στην Πατρίδα μας, και διαπέρασε όλο το φάσμα της κυρίαρχης ελληνικής εξουσίας, από την Δεξιά έως την Κυβερνώσα Αριστερά.

Γιατί λέω δυστυχώς: Για τον απλό λόγο ότι αφενός η Σοσιαλδημοκρατία στην Ελλάδα, Χώρα της Περιφέρειας του Καπιταλισμού, δεν μπορούσε παρά να αποτελεί ένα ΚΑΚΕΚΤΥΠΟ της Ευρωπαϊκής Σοσιαλδημοκρατίας και των ανεπτυγμένων οικονομικά Χωρών, και αφετέρου γιατί εδραιώθηκε πάνω στην αυταπάτη ότι η ΕΥΜΑΡΕΙΑ και πάσα άλλη λαϊκή παροχή θα επιτευχθεί, στηριζόμενη αποκλειστικά στα πήλινα πόδια του εξωτερικού δανεισμού. 

Αναρωτιέμαι: Πιά Χώρα ευημέρευσε στον ανεπτυγμένο Καπιταλισμό  χωρίς βιομηχανική και αγροτική παραγωγή, χωρίς εθνική αστική τάξη που να ενεργεί για τα συμφέροντα του Έθνους και του Λαού της, χωρίς αποδέσμευση από την εξάρτηση της από ξένα κέντρα πολιτικής, οικονομικής και πολιτιστικής ισχύος.

Η αποδημία των ελίτ

Της Μαρίας Κορνάρου 

Εφημερίδα Εστία

Πολλά θα μπορούσαν να λεχθούν, με αφορμή την κηδεία Σημίτη —και ολάκερο το τετραήμερο, αντί οκταετούς, εθνικό πένθος που πλαισίωσε το "καλό κατευόδιο" του μακαρίτη— για την πολιτική σκηνή της χώρας και τις τάσεις της. Καταρχάς, ότι η "συνταγή Σημίτη" —εκσυγχρονισμός στα εσωτερικά, κατευνασμός στα εξωτερικά, διεθνισμός στην οικονομία— είναι πράγματι εγγυημένης επιτυχίας για μια σταθερή θητεία και μακροπρόθεσμη, άνευ απροόπτων, διακυβέρνηση. Έτσι, ο τωρινός Πρωθυπουργός, παρά τα "πυρά" που δέχτηκε, σε μεγάλο βαθμό αντίστοιχα με τον Σημίτη, από τους προκατόχους και θεματοφύλακες της ιδεολογικής ταυτότητας του κόμματος-"κινήματος", έχει πάντως όλες τις προοπτικές να επαναλάβει, μάλλον δε και να ξεπεράσει, το ρεκόρ της οκταετούς και κάτι συνεχόμενης θητείας του εκλιπόντος.

Ακόμη πιο εντυπωσιακή, βέβαια, από την συνέχεια της «γραμμής Σημίτη» στα της πολιτικής στρατηγικής, είναι η διαιώνιση της γραμμής Σημίτη —κατά την κυριολεκτική έννοια της δυναστείας, lignage- στο πολιτικό προσωπικό. Λίγοι παρέλειψαν να παρατηρήσουν ότι οι αποχαιρετισμοί ορισμένων εκ των εκλεκτότερων υπουργών της Κυβερνήσεως στον εκλιπόντα ήταν μεστοί της συντριβής μίας λίαν προσωπικής απώλειας —από το υπουργείο Πολιτισμού έως το Επικρατείας, άνθρωποι που ξεχώρισε ο Κώστας Σημίτης επιβεβαιώνονται ως καταλληλότεροι για τα πόστα και από τον τωρινό Πρωθυπουργό. Είναι κάτι αντίστοιχο με αυτό που παρατηρήθηκε, ακόμη περισσότερο εκκωφαντικά, στην μηντιακή κάλυψη του τετραήμερου πένθους, που μεταφράστηκε σε τετραήμερο πρόγραμμα απότισης φόρου τιμής στον εκλιπόντα εν χορώ, με την απόλυτη συναίνεση του ρεπορτάζ να είναι η πολιτική προσφορά του πρώην Πρωθπουργού στο «καλό του τόπου», με τα «γκρίζα» σημεία της καριέρας του να αποσιωπώνται πλήρως ή να αναλύονται μόνο από συγκεκριμένους «επί τούτου» καλεσμένους παρά από το μηντιακό πρόγραμμα αυτό καθ’αυτό. Πρόκειται, δηλαδή, και εκεί για μία αποδοχή της κληρονομιάς Σημίτη που, μπροστά στο ιδιαίτερα αμφιλεγόμενο της προσωπικότητάς του, αφήνει την αίσθηση μίας προσωπικής πικρίας για το τέλος του ανδρός —κάποιοι από τους κεντρικότερους των δελτίων ειδήσεων των φιλοκυβερνητικών καναλιών, μάλιστα, έσπευσαν να επιδείξουν τα «διαπιστευτήρια» της επικοινωνίας τους με τον Σημίτη. 

Το αποτύπωμα Σημίτη στα Ίμια και στην Μαδρίτη

Λ

ΑΠΕ-ΜΠΕ/ΑΠΕ-ΜΠΕ/ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΒΑΡΔΟΥΛΑΚΗΣ

ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΒΑΣΙΛΗΣ

Ο πρώην πρωθυπουργός και πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ απεβίωσε σε ηλικία 88 ετών αφήνοντας, ένα αναμφισβήτητα ισχυρό, αλλά και αμφιλεγόμενο αποτύπωμα στην μεταπολιτευτική ιστορία της χώρας. Εμβληματικά στοιχεία εκείνης της περιόδου ήταν η ΟΝΕ, το χρηματιστήριο, η ισχύς των ιδιωτικών ΜΜΕ, η πορεία προς τους Ολυμπιακούς Αγώνες… Όμως, επί θητείας του εκδηλώθηκε και μία νέα αντίληψη στην εξωτερική πολιτική, ειδικά στην σχέση της χώρας μας με την Τουρκία.

Η περίοδος που προηγήθηκε την ανόδου του Κώστα Σημίτη (1989-1995) αποτέλεσε μια προσπάθεια του κόμματος, τόσο επιστροφής σε όψεις του ριζοσπαστικού παρελθόντος στις νέες συνθήκες, όσο και επιβίωσης της “πολιτικής Νταβός”. Από τη μία, το ΠΑΣΟΚ θα αρνούνταν την αναγνώριση άλλων διμερών διαφορών στο Αιγαίο, εκτός της υφαλοκρηπίδας, θα υιοθετούσε το Ενιαίο Αμυντικό Δόγμα για Ελλάδα-Κύπρο και θα αναγνώριζε τη γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου. Από την άλλη, στο “πνεύμα Νταβός”, θα αδυνατούσε να ασκήσει το δικαίωμα της επέκτασης των χωρικών υδάτων στα 12 ναυτικά μίλια (1994), ενώ θα απέσυρε το βέτο στην τελωνειακή σύνδεση ΕΕ-Τουρκίας το 1995.

Ο δυισμός του ΠΑΣΟΚ στην τελευταία κυβερνητική περίοδο του Ανδρέα Παπανδρέου στα ζητήματα αυτά, όπως και οι συνεχείς παρεμβάσεις του αμερικανονατοϊκού παράγοντα υπέρ μιας γραμμής “αναγνώρισης και διευθέτησης των ελληνοτουρκικών διαφορών”, με συνεχείς πιέσεις προς την ελληνική πλευρά, περιγράφεται αναλυτικά στο βιβλίο του Χρήστου Λυμπέρη “1994-1996: Οψόμεθα την αλήθεια καθώς εστί”, Αρχηγού ΓΕΕΘΑ την εποχή εκείνη.

Ως αποτέλεσμα, ο δυισμός του ΠΑΣΟΚ καταγράφεται έντονα στη διαχείριση της κρίσης των Ιμίων (1996) λίγες μέρες μετά την ανάδειξη στην πρωθυπουργία του Σημίτη, κρίση που οδήγησε στην ήττα της ελληνικής πλευράς. Όμως, η προαναφερόμενη κρίση δεν αποτέλεσε επίμαχο σημείο, ούτε διαιρετική τομή στο κεντρικό τουλάχιστον επίπεδο, μεταξύ των δύο ανταγωνιστικών μερίδων της γραφειοκρατίας του ΠΑΣΟΚ που διεκδίκησαν τη διαδοχή στην ηγεσία στο 4ο συνέδριο (1996). Το “όλον” γραφειοκρατικό ΠΑΣΟΚ κινείται στην κατεύθυνση της “πολιτικής Νταβός”. Οι τάσεις που κινούνται στη γραμμή της ριζοσπαστικής εκδοχής του Ανδρέα Παπανδρέου, είτε θα περιθωριοποιηθούν εντός ΠΑΣΟΚ, είτε θα οδηγηθούν στην έξοδο από το κόμμα.