Από Μάνο Λαμπράκη
«Η γενοκτονία των Ποντίων δεν είναι απλώς παρελθόν. Είναι η πιο σιωπηλή περιοχή του παρόντος. Δεν είναι μονάχα ο αφανισμός 353.000 ανθρώπων. Είναι ο τρόπος με τον οποίο ένας λαός επιχειρήθηκε να ξεριζωθεί όχι μόνο από τον τόπο, αλλά από τον χρόνο να διαγραφεί όχι μόνο από τη γεωγραφία, αλλά από τη μνήμη. Πρόκειται για μια αρνητική διαύγεια. Μια απουσία τόσο έντονη που γίνεται αόρατη.
Στην εποχή της επιτελεστικής μνήμης και των αναμνηστικών tweet, η γενοκτονία των Ποντίων συχνά ανακαλείται ως τελετουργικό, όχι ως πολιτικό γεγονός. Ωστόσο, η γενοκτονία δεν είναι περιστατικό. Είναι μέθοδος. Είναι το οργανωμένο σχέδιο μιας κρατικής εξουσίας να εξαλείψει το διαφορετικό, να ομογενοποιήσει τον χώρο, να επιβάλει ιστορική αμνησία μέσω του τρόμου. Από τις σφαγές και τους εκτοπισμούς μέχρι τα τάγματα εργασίας και τις πορείες θανάτου, ο στόχος δεν ήταν μόνο η φυσική εξόντωση, αλλά και η ερμηνευτική εξάλειψη η αδυναμία να ειπωθεί το τραύμα, να ονοματιστεί το κακό.
Η πολιτική μνήμη, όμως, δεν είναι ανάκληση γεγονότων. Είναι στάση απέναντι στην Ιστορία. Όταν μια γενοκτονία δεν αναγνωρίζεται διεθνώς, όταν σχετικοποιείται, όταν ακυρώνεται στο όνομα της γεωπολιτικής σκοπιμότητας, τότε ο αφανισμός συνεχίζεται. Μια κοινωνία που επιτρέπει τη λήθη, γίνεται συνεργός του θανάτου. Γιατί ο θάνατος, αν δεν μνημονευθεί με δικαιοσύνη, πολλαπλασιάζεται.
Ο Πόντος δεν είναι μόνο χώρος πολιτισμού. Είναι τοπίο επιβίωσης. Οι απόγονοι των προσφύγων δεν μετέφεραν μόνο μνήμες. Μετέφεραν τις ρωγμές μιας ανθρωπότητας που πάλεψε να υπάρξει μέσα από τη στέρηση. Η λύρα, το φαγητό, η γλώσσα, τα μοιρολόγια, όλα τους είναι πράξεις αντίστασης απέναντι στο σχέδιο του αφανισμού. Κάθε τραγούδι στα ποντιακά είναι μια μικρή νίκη ενάντια στη σιωπή. Κάθε λέξη που επιβιώνει, διασώζει αυτό που δεν μπόρεσε να θαφτεί: την ελευθερία να ανήκεις κάπου, ακόμη κι όταν σε έχουν ξεριζώσει.
Η μνήμη της γενοκτονίας των Ποντίων δεν ζητά εκδίκηση. Ζητά αναγνώριση. Ζητά ένα παρόν ικανό να αντέξει το παρελθόν του. Ζητά να σπάσει ο κύκλος της ατιμωρησίας, της αμνησίας, της διπλωματικής βολής. Γιατί δεν υπάρχει ειρήνη χωρίς δικαιοσύνη. Κι αυτό δεν είναι ιστορική ευαισθησία. Είναι πολιτική ευθύνη.
Γιατί οι γενοκτονίες δεν τελειώνουν όταν σταματούν οι σφαγές. Τελειώνουν όταν οι λέξεις επιστρέψουν. Και η Ιστορία ξαναμιλήσει με το όνομά τους.»
* Φωτογραφία της σφαγής των νηπίων της Σάντας.
Ανάρτηση από:geromorias.blogspot.com
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.