Του Κώστα Χατζηαντωνίου
Ανάμεσα στα δεκατρία παλληκάρια που είναι θαμμένα στα «Φυλακισμένα Μνήματα» της Λευκωσίας, μαχητές του αδικαίωτου αγώνα που άρχισε την 1η Απριλίου 1955, είναι και ο Ανδρέας Παναγίδης, που απαγχονίστηκε από τους Βρετανούς στις 21 Σεπτεμβρίου 1956, μαζί με τον Μιχαήλ Κουτσόφτα και τον Στέλιο Μαυρομμάτη.
Εικοσιδύο χρονών ήταν ο Παναγίδης και είχε κιόλας τρία μικρά παιδιά μα το κάλεσμα της πατρίδας δεν μπορούσε να κάνει πως δεν το άκουγε. Κι ούτε τον ένοιαζε πόσοι έκαναν πως δεν άκουγαν ούτε πόσοι βυσσοδομούσαν στην Αθήνα εξ αρχής τον συμβιβασμό.
Είχε πια αρχίσει η ζωή της αλυσοδεμένης ζυριχικής ανεξαρτησίας όταν η οικογένεια του Παναγίδη έφτασε στα «Φυλακισμένα Μνήματα», για να ξαναδεί τον αγαπημένο της - στο χώμα πια. Στη φωτογραφία εκείνης της μέρας, 24 Αυγούστου 1960 ήταν, μπορεί κανείς να δει πάνω από τον τάφο του πατέρα τους τα δύο μεγαλύτερα παιδιά του, τον Αριστείδη (1952) και τη Δέσποινα (1953) και όρθια πίσω τους την μικρότερη Αυγή (1955). Ανάμεσά τους η μάνα, η χήρα του Ανδρέα, η Γιαννούλα, πίσω από την δική της μάνα, την Αυγούστα· στο κέντρο οι γονείς του εθνομάρτυρα, Γρηγόρης και Δέσποινα, και δεξιά ή αδελφή του Μαρία Μουσκή με τα δύο δικά της παιδιά.
Χρόνια μετά, από την σκηνή αυτή και την αυθόρμητη κίνηση της μικρής Αυγής να σκάβει με τα νυχάκια της το χώμα, ο Κυριάκος Χαραλαμπίδης θα εμπνευσθεί την «Ανασκαφή»:
«Της είπαν: "Αύγη, βάλε τα λουλούδια
επάνω στον πατέρα σου".
Δεν εξήγησαν όμως στο παιδί
πως έκειτο νεκρός κάτω απ’ τη γη.
Με το νυχάκι σκάβοντας σκοτάδια
Επτά δεκαετίες μετά το Φως αυτό ακόμη μυρίζει. Και θα μοσχοβολά πάντα, λεμονανθός από τα Κατεχόμενα, σε πείσμα κάθε βίας, σε πείσμα κάθε κομματικής δυσωδίας, υπόμνηση του Όρκου για αγώνα «ανευ υποχωρήσεων, άνευ παραχωρήσεων, άνευ συναλλαγών, υπεράνω των μικρών και εφημέρων κωλυμμάτων εν και μόνον επιδιώκοντες, εις εν και μόνον αποβλέποντες τέρμα»: τη δικαίωση του οράματος της 1ης Απριλίου, τη δικαίωση της ζωής όσων κανένα μνήμα δεν μπορεί να φυλακίσει.
Ανάρτηση από:geromorias.blogspot.com
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.