23 Ιουλίου 2026

Το Βυζάντιο, μετά του 20ου αιώνα αγκαλιά, Ελλάς και Αμέρικα κολλητά στο χάρτη...

Της Ελένης Σκάβδη

..Θυμήθηκα εν τη νιρβάνα του καύσωνα ένα παλιό κοντάκιον που έψαλα παρακλητικά πριν καιρό εδώ μέσα. Περί αμνών και προβάτων...

Αναρωτιέμαι αν υπήρξα ποτέ μου αμνός, αρνάδα κι εγώ... Νομίζω πως υπήρξα κάποτε... Ήταν τότε παλιά που μεγάλωνα στην Αλεξανδρούπολη και πίστευα μόνο στους καλούς θεούς και στα θαύματα... Από τη μια η μανούλα μου που πάντα έκανε την ωραία προσευχή της πριν κοιμηθεί, και ακούγαμε όλη την πρόζα της από το διπλανό δωμάτιο, καμιά φορά αν είχε πολλή κατάνυξη, παρασυρόμασταν και βγάζαμε τα χέρια απ΄τα παπλώματα και σταυροκοπιόμασταν κι εμείς, κι από την άλλη όλο το αγιολόγιο που είχε κρεμασμένο στους τοίχους ο πατέρας μου. Εικόνες πανέμορφες, ανακατεμένες με τις φωτογραφίες των ξενιτεμένων μας και των αποθαμένων μας.

Οι τοίχοι με τα κρεμασμένα κάδρα ήταν καθρέφτης της κοσμοθεωρίας της φαμίλιας... Μόλις έσβησε το φως και βυθιζόμασταν στο σκότος άγιοι, πεθαμένοι και ξενιτεμένοι έβγαιναν από τα κάδρα και βολτάριζαν στα δωμάτια. Ο Άγιος Παντελεήμων με το φελόνι του και το φωτοστέφανο κι από δίπλα ο θείος Κωνσταντής με τη ρεντιγκότα και το καβουράκι του, η Αγία Αικατερίνη με το μανδύα και την κόκκινη μαντήλα , αλά μπρατσέτα με τη μαυρομαντηλούσα γιαγιά με τη μακριά φουστακιά της. Το Βυζάντιο, μετά του 20ου αιώνα αγκαλιά, Ελλάς και Αμέρικα κολλητά στο χάρτη... 

Αρνάκι ήμουν τότε με μια παρηγορητική μεταφυσική βεβαιότητα. Στο αθώο μου σύστημα αξιών, ο χρόνος η ζωή κι ο θάνατος ήταν επινοήσεις της μέρας... Τη νύχτα υπήρχε ένα άλλο πολύμορφο βασίλειο, μια παραμυθένια χώρα απόλυτης ελευθερίας και γοητείας. Κάτι "αυτοφυές", με άγραφους νόμους που δεν με ένοιαζε να το μάθω, ή να το αποστηθίσω όπως έκανα με το Σύμβολον της Πίστεως, το Βασιλεύ Ουράνιε, ή κι εκείνο το άλλο κοντάκιον που το έψελνα στο γεύμα κατά παραγγελίαν " Πλούσιοι εφτώχευσαν και επείνασαν..."

Πριν ακόμα να αρχίσω να διδάσκομαι Φυσική Ιστορία, πίστευα, καθώς μεγάλωνα μαζί με τις κερασιές, τις δαμασκηνιές, τις λεμονιές, τις κυδωνιές και τα γεράνια, ότι κάποια θεμελιώδης Αρχή μας έσπειρε, αυτή η ίδια που μας μπόλιαζε, μας πότιζε και μας έτρεφε. Κι έτσι, μεγαλώναμε, φθειρόμενοι κατά τα συνήθη… Εκείνη την εποχή βέβαια, στην Ελλάδα γίνονταν τα μεγάλα έργα άρδευσης, τα φράγματα, ήταν τότε που καθιερωνόταν η Μηχανοκαλλιέργεια, και που τα πρώτα τρακτέρ εκτόπιζαν τα ζευγάρια στους αγρούς… 

Εμείς, χαμπάρι δεν πήραμε γι' αυτές τις ανατροπές, αφού ότι μας αναλογούσε από τις "εθνικές γαίες" ήταν 300 μέτρα αυλή με κήπο, κι ένας ελαιώνας στα πατρογονικά μας. Τρώγαμε, βέβαια, απ' όλα τα καλά, λάχανα και ζαρζαβάτια, και αγοράζαμε πελτέ τομάτας και μπάμιες κονσέρβα του ΚΥΚΝΟΥ και του ΠΕΛΑΡΓΟΥ. Αυτοφυή, θεωρούσα τα είδη διατροφής τότε, ούτε έψαχνα την "ετικέτα" τους, πώς να το πράξω άλλωστε, αφού όλα, από ρεβίθια μέχρι "φρέσκο" βούτυρο, τα αγοράζαμε χύμα…

Όλα αθώα και μεταφυσικά... Δεν θυμάμαι πότε ακριβώς από αρνάκι έγινα προβατίνα.... Νομίζω ότι θα ήταν τότε που δίπλα ακριβώς στο μεγάλο κάδρο με τον όμορφο θείο μου από το Σικάγο, ανάμεσα σ΄αυτόν και το κάδρο του θείου Γιώργη που πέθανε νέος από στηθάγχη στρίμωξα μια φωτογραφία του Έλβις Πρίσλεϊ, που έκοψα από το Ρομάντζο. Εκείνος με τζιν, χοροπηδηχτός αγκαλιά με μια κιθάρα... διαγωνίως απέναντι πάντα ο βυζαντινοφορεμένος Αγιος Παντελεήμων.

Με τον Έλβις στον τοίχο μου, τα αγιολόγια σιώπησαν οριστικά, τα πεθαμένα μας έγιναν μελαγχολικές επιτύμβιες στήλες και τα ξενιτεμένα μεταμορφώθηκαν σε σιωπηλά αγάλματα. Εγώ άρχισα να βλέπω στο σκότος της νύχτας τον Έλβις να χοροπηδά στο ταμπάνι, και πριν με πάρει ο ύπνος σιγοτραγουδούσα μαζί του Are You Lonesome Tonight... Και μέσα σ΄αυτό το νέο σαματά δεν ξανάκουσα την ωραία προσευχή της μαμάς μου που εξακολουθούσε να ψέλνει παρά την " πρόοδο" των καιρών...
Και να χαμογελά και να με κοροϊδεύει που μου άρεσαν αυτά τα παλαβά που χοροπηδούσαν και σκλήριζαν σαν τους Μάου-Μάου. Λες να είχε δίκιο;;;
ΠΗΓΗ:https://www.facebook.com/share/p/1BNDNxfZpt/
 Ανάρτηση από:geromorias.blogspot.com

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.