13 Ιουλίου 2025

"Τουρκικός ιμπεριαλισμός και αποτροπή" του Βασίλη Φούσκα

Παρουσίαση από τον Παντελή Σαββίδη

Το βιβλίο βασικά θέλει να καθορίσει τους όρους της ελληνικής αποτροπής αλλά με βάθος σε ό,τι αφορά την συγκρότηση της νεοελληνικής κοινωνίας και των προκλήσεων που αντιμετωπίζει.

Τα βασικά  ερωτήματα που διατρέχουν το βιβλίο το οποίο είναι γραμμένο από έναν αριστερό διανοητή ο οποίος έχει εμπειρίες από την μεταπολίτευση είναι:

-ποιοι είμαστε;

-πως απελευθερωθήκαμε;

-τι περιορισμούς έχει το κράτος που δημιουργήσαμε;

-ποια η σχέση μας με το παρελθόν;

-πόσο ενωμένοι είμαστε στην παραδοχή των σημαντικότερων παραμέτρων της κοινωνικής μας συγκρότησης

-ποια είναι η κοινωνική μας διαστρωμάτωση;

-υπάρχει αστική τάξη και πόσο εθνική είναι;

-ποιους κινδύνους αντιμετωπίζουμε;

Και διακρίνει δύο βασικές σχολές.
Την εθνολαϊκή και την νεοτερική.

•Γιατί οι άρχουσες τάξεις στην Ελλάδα δεν αντιστέκονται στην εξάρτηση και στην υποτέλεια;

•Ποιες είναι οι ρίζες και τα θεμέλια της εξάρτησης; 

•Ποια είναι τα κρίσιμα στοιχεία που πρέπει να περιλαμβάνει ένα σχέδιο αποτροπής του τουρκικού επεκτατισμού έναντι της Ελλάδας και της Κύπρου;

Το βιβλίο αποτελείται από τέσσερα δοκίμια.
Κεντρική γραμμή που διαπερνά από την αρχή ως το τέλος τον προβληματισμό του συγγραφέα είναι οι δυνατότητες αξιοποίησης της γεωπολιτικής δυναμικής της χώρας και ο προσδιορισμός των φορέων που θα ηγηθούν ενός σχεδίου ευόδωσης των επιδιώξεων του 1821, δηλαδή της εθνικής και κοινωνικής απελευθέρωσης.

Στο πρώτο και δεύτερο δοκίμιο ο συγγραφέας αμφισβητεί και στην συνέχεια αποδομεί το επιχείρημα ορισμένων διανοητών της ελληνικής Αριστεράς  που υποστηρίζουν ότι πρωταγωνιστής της Επανάστασης ήταν η νεοφυής ελληνική αστική τάξη.

Καθώς και την άποψη ότι το νεοελληνικό κράτος εξελίχθηκε πολύ γρήγορα σε ένα ιμπεριαλιστικό κράτος με ιδεολογικό οπλοστάσιο την Μεγάλη Ιδέα (διαρκής αγωνία της Αριστεράς πως δεν θα δημιουργηθεί ελληνικό κράτος. Όλοι έχουν δίκαιο πλην των Ελλήνων).

Οι τάσεις ερμηνείας των παραπάνω είναι;

-του εθνοσυμβολισμού
-του νεομαρξισμού
-και του βεμπεριανισμού

Για τον συγγραφέα, βασική πηγή των αδυναμιών και της εξάρτησης του νεοελληνικού κράτους είναι ο χαρακτήρας της άρχουσας αστικής τάξης και ο τρόπος με τον οποίο τα συμφέροντά της εντάσσονται στις γεωπολιτικές στρατηγικές των μεγάλων δυνάμεων.

Το άρχον αστικό μπλόκ ηγεμονεύεται από τους κομπραδόρους μεταπράτες που λειτουργούν ως εκπρόσωποι ξένων οικονομικών συμφερόντων από τα οποία αντλούν την δυνατότητα κερδοφορίας και την οικονομική και πολιτική επικράτησή τους στον ελλαδικό χώρο.

Ακόμη θεωρεί το εφοπλιστικό κεφάλαιο ως πάρα πολύ σημαντικό που δίνει κατεύθυνση στις πολιτικές ελιτ της χώρας αλλά που είναι καταχωρημένο μέσα σε έναν παγκόσμιο καταμερισμό εργασίας που κυριαρχείται από τις ΗΠΑ.

Το νεοελληνικό κράτος δεν είναι δημιούργημα των Ελλήνων αστών, ούτε η εθνική συνείδηση αποτελεί δική τους φαντασιακή κατασκευή.

Κατά τον συγγραφέα η ελληνική εθνική συνείδηση ανάγεται στις εθνοτικές ομάδες που οριοθετήθηκαν και διατηρήθηκαν από το οθωμανικό διοικητικό σύστημα των millet ενώ τροφοδοτήθηκαν από την ιδιαίτερη σχέση της ελληνικής γλώσσας με το εμπόριο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

Ο ρόλος της γεωπολιτικής και της αναδιάταξης ισχύος των μεγάλων ιμπεριαλιστικών δυνάμεων είναι καθοριστικός σ αυτό το σημείο. Όχι, μόνο, επειδή δεν επέτρεψαν την κατάπνιξη της ελληνικής επανάστασης, όπως είχε γίνει κατά το παρελθόν, αλλά επειδή επιδιώκοντας να δημιουργήσουν ένα ισχυρό ανάχωμα στην επέκταση της Ρωσίας προς τη Μεσόγειο επέβαλλαν τους όρους ίδρυσης του νεοελληνικού κράτους σε άμεση συνάρτηση με τα δικά τους συμφέροντα. [Γι αυτό δεν άφησαν μετά το 1828 τη Ρωσία να έχει λόγο στην Ελλάδα, γι αυτό αντικατέστησαν την Συνθήκη του Αγίου Στεφάνου με την Συνθήκη του Βουκουρεστίου γι αυτό δεν άφησαν στον Εμφύλιο την Ελλάδα στους κομμουνιστές].

Υπο αυτές τις συνθήκες ένα σχέδιο εθνικής ανεξαρτησίας συνδέεται αναπόφευκτα με το αίτημα της κοινωνικής απελευθέρωσης και προϋποθέτει τη δημιουργία ενός εναλλακτικού ιστορικού μπλοκ που θα στηρίζεται στις λαϊκές τάξεις και θα καθοδηγείται από ένα κόμμα με σοσιαλιστικό προσανατολισμό. [Η απόλυτη αποτυχία].

Όπως δείχνει ο Βασίλης Φούσκας στο τρίτο δοκίμιο κατά την τελευταία δεκαετία η Ελλάδα απώλεσε σημαντικά κεφάλαια, πληθυσμιακό δυναμικό, πατριωτική εθνική συνείδηση και γεωπολιτική δυναμική.

Αντίθετα η Τουρκία με την οποία διαχρονικά η σχέση είναι εχθρική, οικοδόμησε σταδιακά μια ισχυρή, εθνικά «γειωμένη» αστική τάξη που έχει υπερσυσσώρευση κεφαλαίων και ισχύος και επιδιώκει την εξαγωγή τους. 

Ο τουρκικός επεκτατισμός δεν είναι ένα συγκυριακό φαινόμενο. Είναι δομικό στοιχείο της τουρκικής υψηλής στρατηγικής που όπως αναφέρεται στο τέταρτο δοκίμιο αποτυπώνεται ξεκάθαρα στην φράση του Αχμέτ Νταβούτογλου: η Τουρκία δεν έχει πολιτικά αλλά γεωπολιτικά σύνορα.

Στη βάση αυτών των εσωτερικών και εξωτερικών δομικών περιορισμών, η αποτροπή του τουρκικού επεκτατισμού στο Αιγαίο και την Κύπρο κατά τον Βασίλη Φούσκα προϋποθέτει ένα σχέδιο «μαζικού πρώτου πλήγματος» που δεν μπορεί να συνταχθεί, πολύ περισσότερο να εφαρμοσθεί από το κυρίαρχο μπλοκ εξουσίας στην Ελλάδα. 

Απαραίτητη προϋπόθεση είναι η συγκρότηση ενός εναλλακτικού ηγεμονικού ρεύματος που δεν θα καθοδηγείται από τις μεταπρατικές αστικές μερίδες (έμποροι, χρηματιστές, κατασκευαστές/εργολάβοι) και τους εφοπλιστές αλλά θα στηρίζεται σε μια πλατιά λαϊκή συμμαχία τω εργατικών και των μικρομεσαίων βιοτεχνικών και βιομηχανικών στρωμάτων προσανατολισμένων σε βιομηχανίες τεχνολογίας αιχμής.  

Βίντεο από την παρουσίαση του βιβλίου 






Τα βιβλία του Βασίλη Φούσκα από εκδήλωση στη Θεσσαλονίκη 



ΠΗΓΗ: https://www.facebook.com/share/19NQfEAYWJ/
 Ανάρτηση από:geromorias.blogspot.com

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.