Του Μάνου Λαμπράκη
Σαν σήμερα, τέτοια ώρα, πριν από δεκαπέντε χρόνια, η γιαγιά μου, η κυρία Δέσποινα, έφυγε. Δεν έφυγε όμως αθόρυβα αφού άφησε πίσω της μια φράση που έγινε ρίζα και σκιά, ένας μικρός φάρος στην αμφιβολία: «Με αυτό που έχεις να περνάς καλά. Είναι κακό πράγμα να βλέπεις τι έχει ο άλλος».
Όταν μου το έλεγε, δεν ήταν νουθεσία, ήταν χάδι. Ένα χάδι που έκρυβε την πείρα της ζωής, τη γνώση της σιωπής, την αργή κατανόηση ότι η δυστυχία συχνά ξεκινά από ένα βλέμμα πλάγιο — προς τα ξένα χέρια, προς τα ξένα τραπέζια, προς το άπιαστο. Εκείνη ήξερε πως η ψυχή φθείρεται όχι από την έλλειψη, αλλά από τη σύγκριση.
Μερικές φορές τη νιώθω σαν να μου ψιθυρίζει αυτή τη φράση την ώρα που σκύβω στο κινητό, που περιπλανιέμαι στις ζωές των άλλων, που μετράω αντί να ευχαριστώ. Σαν να μου θυμίζει ότι το δικό μου ψωμί, το δικό μου ποτήρι νερό, το δικό μου κομμάτι ουρανού είναι αρκετά για να συναντήσω την πληρότητα.
Το καταλαβαίνω ιδιαίτερα τώρα: μου μιλούσε για την αυταρκή χαρά, για εκείνη τη μυστική τέχνη να κατοικείς τον δικό σου τόπο σαν να είναι ολόκληρος ο κόσμος. Μου μιλούσε για την ησυχία που δεν ζητά αποδείξεις και συγκρίσεις. Για την καρδιά που είναι ευχαριστιακή, που ζει σαν να κρατά μια μικρή λειτουργία μέσα της.
Κι όμως, αυτή η φράση έχει και κάτι άλλο. Ο άλλος γίνεται καθρέφτης που παραμορφώνει, κι αν σταθείς πολύ σ’ αυτόν, ξεχνάς το δικό σου πρόσωπο. Η γιαγιά, με τον τρόπο της, μου έμαθε να μη χάνω το δικό μου βλέμμα μέσα στα μάτια των άλλων.
Δεκαπέντε χρόνια μετά, νιώθω ότι η φράση αυτή δεν είναι ανάμνηση, αλλά τρόπος να μένει ζωντανή. Να τη συναντώ κάθε φορά που επιλέγω να πω: «Αυτό που έχω, μού φτάνει». Και να την ξαναβρίσκω σε κάθε ήσυχο απόγευμα, σε κάθε κομμάτι ψωμί που μοιράζεται, σε κάθε στιγμή που δεν αφήνω το μάτι να ξεστρατίσει προς τη ζήλια.
Ίσως αυτό να είναι η αληθινή κληρονομιά της: μια στάση, μια απάντηση στην εποχή μας. Να περνάς καλά με αυτό που έχεις. Να το φυλάς μέσα σου σαν ευαγγέλιο μικρό, σαν μυστικό οικογενειακό εικονάκι, που το βγάζεις μόνο για να θυμηθείς ποιος είσαι.
Ανάρτηση από:geromorias.blogspot.com
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.