Του Αντώνη Ανδρουλιδάκη
Λέγεται -και το έχουν καταγράψει άνθρωποι που το έζησαν από κοντά - πως μια μέρα του Γενάρη, ανήμερα της γιορτής του Αγίου Αθανασίου, ο Άρης Βελουχιώτης βρέθηκε κοντά σε χωριό της Ρούμελης. Οι καμπάνες χτυπούσαν από νωρίς. Όχι για κάποιο συναγερμό ή για κάποιο πένθος. Οι καμπάνες χτυπούσαν την Γιορτή.
Ο Άρης ρώτησε γιατί. Του είπαν.
Και τότε, απλά, χωρίς δηλώσεις, χωρίς ειρωνεία, χωρίς πολιτικό υπολογισμό, είπε πως ήθελε να πάει στην εκκλησία.
Πήγε. Στάθηκε όρθιος. Παρακολούθησε τη λειτουργία μέχρι το τέλος. Πήρε αντίδωρο. Όχι για να δείξει κάτι. Όχι για να “συμβολίσει”. Αλλά γιατί καταλάβαινε ότι η πίστη του λαού δεν είναι ιδεολογικό λάθος προς διόρθωση, αλλά βίωμα προς σεβασμό.
Ο Βελουχιώτης δεν ήταν θρησκευόμενος με την τυπική έννοια. Ήταν κομμουνιστής, αντάρτης, επαναστάτης. Και όμως, δεν ένιωσε ποτέ την ανάγκη να χλευάσει αυτό που κρατούσε όρθιο τον κόσμο γύρω του. Δεν ένιωσε ανώτερος επειδή είχε άλλη κοσμοθεωρία. Ήξερε πως ένας λαός δεν ζει μόνο με διανοητικές κατασκευές ή διακηρύξεις, ακόμη κι αν έχει όπλα. Ζει με μνήμη, τελετουργία, πίστη, νόημα.
Και αυτό δεν το αντιμετώπισε ως «συντηρητισμό», ούτε ως «σκοταδισμό». Το αντιμετώπισε ως κομμάτι της αξιοπρέπειας των ανθρώπων που πολεμούσαν, πεινούσαν, έκρυβαν αντάρτες και έθαβαν νεκρούς.
Στις μεταπολιτευτικές δεκαετίες η πίστη του λαού έγινε συχνά αντικείμενο λοιδορίας. Όχι μόνο από μια αυτάρεσκη ελίτ που αυτοπροσδιορίζεται ως «προοδευτική», αλλά και από έναν κυνισμό που θεωρεί κάθε πνευματική ανάγκη αδυναμία. Λες και η υπαρξιακή αγωνία απαντήθηκε ποτέ με διανοητικά καταφύγια.
Ο πιστός παρουσιάζεται ως αφελής. Η παράδοση ως βάρος. Η εκκλησία -συλλήβδην-ως κάτι προς εξάλειψη και η λαϊκή θρησκευτικότητα ως ταυτόσημη με τον εθνικισμό.
Και όμως, εκείνος που πολεμούσε στα βουνά, με το όπλο στο χέρι και τον θάνατο δίπλα του, είχε τη στοιχειώδη σοφία να καταλάβει ότι δεν απελευθερώνεις έναν λαό περιφρονώντας τον. Δεν τον χειραφετείς χλευάζοντας ό,τι τον παρηγορεί. Δεν του ζητάς να σταθεί όρθιος, αν πρώτα του έχεις αφαιρέσει το νόημα.
Εκείνη τη μέρα, ο Άρης δεν πήγε απλώς σε έναν ναό. Μετείχε στην Εκκλησία του Λαού, όχι ως πιστός με τη στενή θεολογική έννοια, αλλά ως άνθρωπος που αναγνώριζε το κοινό βίωμα. Στάθηκε ανάμεσα στους χωρικούς, όχι μπροστά τους. Δεν τους δίδαξε. Δεν τους διόρθωσε. Συμμετείχε. Γιατί ήξερε πως η εκκλησία, πριν γίνει θεσμός, είναι σύναξη.
Είναι η στιγμή που ένας λαός αναγνωρίζει τον εαυτό του ως κοινότητα, μοιράζεται τον πόνο, την ελπίδα, την αντοχή. Και σε αυτή την «εκκλησία» -την κοινωνία του λαού- ο Άρης δεν ένιωσε ούτε ξένος, ούτε ντροπή. Ένιωσε συνοδοιπόρος.
Ο σεβασμός στην πίστη του λαού δεν είναι οπισθοδρόμηση.
Είναι ένδειξη τόσο πολιτικής όσο και ανθρώπινης ωριμότητας.
Και ίσως αυτό να είναι το πιο επίκαιρο μάθημα αυτής ημέρας, της γιορτής του Αγίου Αθανασίου.
Η πραγματική πρόοδος δεν ξεκινά από την περιφρόνηση, αλλά από την κατανόηση. Και ότι εκείνοι που κάποτε τόλμησαν να αλλάξουν τον κόσμο, ήξεραν πρώτα να σέβονται τον άνθρωπο.
Ιδιαίτερα όταν προσεύχονταν.
_______****_______
Και σε μια άλλη μαρτυρία:
"Είναι 24 Δεκεμβρίου, παραμονή Χριστουγέννων.
Τα Τοπόλιανα δεν διαθέτουν παπά και ο Παπακουμπούρας προσφέρεται να τελέσει τη λειτουργία,, Γέμισε η εκκλησία χωρικούς και αντάρτες. Αλλά ούτε αριστερός ψάλτης υπήρχε και επιστρατεύτηκε ο Περικλής, που ήξερε να διαβάζει και να κρατάει στοιχειωδώς το ίσο. Πότε ο Παπακουμπούρας, πότε ο δεξιός ψάλτης τού ψιθύριζαν τη σελίδα που έπρεπε να γυρίσει* σε λίγο στάθηκε δίπλα στον Περικλή και ο Άρης και έψαλαν σεκόντο. Έγινε μια εξαίσια λειτουργία, που θα έκανε τους ζηλωτές του Κόμματος να κόψουν τις φλέβες τους."
Διονύσης Χαριτόπουλος ,Ο Αρχηγός των Ατάκτων
Ανάρτηση από:geromorias.blogspot.com
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.