09 Φεβρουαρίου 2026

ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΦΩΤΗ ΚΟΝΤΟΓΛΟΥ

Το σημερινό κείμενο (επιστολή) περιλαμβάνεται στις σελίδες 22-24, σε ένα 100-φυλλο τετράδιο με κείμενα, σημειώσεις, επιστολές, μεταφράσεις κ.α. του Κόντογλου, όπως και το προχθεσινό.  



Τέτοια τετράδια υπάρχουν πολλά στο ΑΡΧΕΙΟ ΦΩΤΗ ΚΟΝΤΟΓΛΟΥ, πλην όμως το περιεχόμενό τους παραμένει αναξιοποίητο και φυσικά αδημοσίευτο, μιας και το Βυζαντινό και Χριστιανικό Μουσείο, στο οποίο δωρίσαμε το 2014 αυτό το Αρχείο, και μάλιστα ταξινομημένο, κωδικοποιημένο και ψηφιοποιημένο, δεν γνωρίζουμε να έχει κάνει κάτι για την μελέτη και την έρευνα του περιεχομένου του, μέσα στα δώδεκα χρόνια που έχουν περάσει. Ευελπιστούμε η νέα διοίκηση να δει το θέμα σοβαρότερα.



Η σημερινή επιστολή του Κόντογλου είναι αχρονολόγητη και δεν αναφέρει το όνομα του παραλήπτη, πέρα από τα δυσανάγνωστα αρχικά του και την προσφώνηση «κύριε Πρόεδρε». Προσομοιάζει με μία επιστολή που είχε στείλει ο Κόντογλου στον φίλο του Κωστή Μπαστιά το 1940, όταν βρέθηκε σε απελπισία λόγω της ασθένειας της συζύγου του Μαρίας και ταυτόχρονα την άρνηση του Δήμου Αθηναίων να τον πληρώσει για την τοιχογραφία του Δημαρχείου. Στην επιστολή εκείνη ο Κόντογλου είχε σημειώσει μεταγενέστερα «ουδεμία απάντηση» και αν ο στενός του φίλος, ο Μπαστιάς, δεν έκανε τίποτα, μπορούμε με σιγουριά να συμπεράνουμε πως το ίδιο έκανε και ο κύριος πρόεδρος. Άλλωστε αυτό προκύπτει και από τα πραγματικά γεγονότα, που επιβεβαιώνουν πλήρως όσα λέει ο Κόντογλου. Ότι έδωσε τον αγώνα του για την ελληνική, βυζαντινή τέχνη μόνος, φτωχός και απροστάτευτος, ότι πνευματικά του παιδιά έπιασαν πόστα ενώ εκείνος έμεινε να παρακαλάει κι ότι η ελληνική πολιτεία του φέρθηκε σα να ήταν αποπαίδι, αγνοώντας τον πλήρως. Μπορεί όλα αυτά να ακούγονται ίσως υπερβολικά, πλην όμως δεν είναι, κι αυτό το ξέρουμε εμείς που ζήσαμε μαζί με τον Κόντογλου καλύτερα από κάθε άλλον. Κι εκείνο που τον επιβεβαιώνει ακόμη περισσότερο είναι ότι ακόμη και μετά το θάνατό του η αντιμετώπιση αυτή συνεχίστηκε. Να θυμίσουμε μόνο, ότι για να πάει η ιστορική τοιχογραφία του σπιτιού του στην Εθνική Πινακοθήκη, χρειάστηκε μια ιδιωτική χορηγία τόσο για την αποτοίχιση όσο και για την αγορά της, επειδή η ελληνική πολιτεία αρνήθηκε να δώσει έστω και μια δραχμή για τη διάσωσή της. Κι ότι ακόμη και σήμερα χτίζονται πάνω στο όνομα «Κόντογλου» καριέρες και πιάνονται «πόστα». με λιβάνια και εκστασιασμούς, πλην όμως όταν φτάσουμε στο δια ταύτα «μηδέν από μηδέν, μηδέν», όπως φαίνεται και από την «αξιοποίηση» του Αρχείου του από το Βυζαντινό και Χριστιανικό Μουσείο.

"Αγαπητέ φίλε κ. Τρ (;) … Επειδή γνωρίζω πως με εχτιμάτε και με αγαπάτε, αποφάσισα να ξετρυπώσω από το ασκηταριό μου και να σας γράψω τον πόνο μου.

Από νεότητός μου, εικοσιπέντε χρόνια, δουλεύω απάνω στη σκαλωσιά και ζωγραφίζω και δεν βρέθηκε ένας χριστιανός να με θυμηθεί κι εμένα να με βάλει στο Πολυτεχνείο. Άνθρωποι που είναι πνευματικά παιδιά μου μπήκανε σε θέσεις, πιάσανε πόστα κι εγώ κάθουμαι στην μπάντα, Μήπως είμαι αποπαίδι μέσα σ’ αυτή τη χώρα που δούλεψα και δουλεύω σαν πνευματικός άνθρωπος όσο δέκα άλλοι; Όλοι οι Έλληνες με ξέρουν, από την άκρη του κόσμου μου γράφουν και μοναχά η πολιτεία της πατρίδας μου δεν με ξέρει. Γαλβάνισα χιλιάδες Έλληνες, επηρέασα κάθε κλάδο της πνευματικής μας ζωής και μοναχά η πολιτεία δε μου έβαλε ούτε ένα άχυρο να πατήσω. Δε με μέλει για το τομάρι μου, δε θέλω Ακαδημίες και δόξες, θέλω να μου δώσουνε παιδιά να μεταδώσω τη φλόγα που έχω. Ό,τι έκανα το έκανα μόνος, απροστάτευτος, φτωχός, παλεύοντας με λογής λογής πνευματοκάπηλους και τεχνοκάπηλους.

Αν θέλετε, όπως πιστεύω, να με βοηθήσετε βάλτε με στο Πολυτεχνείο να διδάξω βυζαντινή και νεοελληνική τέχνη, να μεταλαμπαδεύσω στα παιδιά μου την παράδοσή μας, που μαραζώνουνε. Οι Σλάβοι πάνε να μας πάρουν το Βυζάντιο, ο Τίτο κάνει στο Βελιγράδι (;) εκθέσεις βυζαντινής τέχνης, που τη χαρακτηρίζει εθνική σερβική, οι Τούρκοι κάνανε μουσείο την αγία Σοφία και οργανώνουνε εκθέσεις Βυζαντινών εικόνων, το Βατικανό θέλει να παρουσιάζεται κληρονόμος του Βυζαντίου, στην Αγγλία, στην Αμερική, στη Γαλλία, παντού θεωρούν αυτή την ελληνική τέχνη ως πρόδρομο όλων των μοντέρνων τάσεων. Μοναχά εμείς που τη φτιάξαμε την έχουμε θάψει και θέλουμε να τραφούμε με τα πνευματικά αποφάγια των άλλων. Λοιπόν κ. πρόεδρε, ενεργήσετε, αν το νομίζετε σωστό, χωρίς να λάβετε υπ’ όψη σας τις σκόπιμες αντιρρήσεις και τις γνωστές κακομοιριές. Και να με συγχωρήσετε για τη σφοδρότητα που έχουνε τα λόγια μου. Εγώ πονώ και σαν πονώ εγώ πονά η αγνή πνευματική Ελλάδα. Με αγάπη και εμπιστοσύνη, ΦΚ"



ΠΗΓΗ: https://www.facebook.com/share/p/14VfjV3sJku/
 Ανάρτηση από:geromorias.blogspot.com

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.