Η ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΓΕΩΙΣΤΟΡΙΚΗ ΣΚΕΨΗ ΤΟΥ. ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΔΕΣΜΕΥΣΕΙΣ ΟΣΩΝ ΑΝΑΦΕΡΟΝΤΑΙ ΣΤΟΝ ΛΟΓΟ ΤΟΥ.
Γρηγόρης Κλαδούχος
Α.
ΔΙΑΝΟΟΥΜΕΝΟΣ: «Ο διανοούμενος είναι ένα άτομο ικανό να αντιλαμβάνεται την πολυπλοκότητα του κόσμου και να την συνοψίζει, ενδεχομένως με ανατρεπτικές συνέπειες»(1). Αντιλαμβάνεται την δομή της πραγματικότητας και δημιουργεί μια σύνθεση: των ιδεών και της ιστορίας και προσφέρεται στην δράση της με προορισμό να δώσει σε αυτήν το μέγιστο της οικουμενικότητας και της δυνατής επικαιρότητας. Ο κόσμος του είναι αυτός της παιδαγωγικής, των προτάσεων, να φέρνει αρμονικότητες στις αντινομίες σε μια ευγενή συνάρθρωση φαντασιακού και εμπειρίας. Το βασίλειο των καλών διαθέσεων. Τέτοια εφόδια είχε ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης και η ιστορία δεν μπόρεσε να τον διαψεύσει. Ούτε διαμεσολαβητικός, ούτε συγκρουσιακός, αλλά με την διαλεκτική της υγειοφόρου πολιτικής αποστολής.
Πρώτη διαπιστωτική του αφετηρία: ο χαρακτήρας του κράτους, εξαρτημένου, επιτηρούμενου, δορυφορικού, συσσώρευσης κεφαλαίων από οικονομικές μεταπρατικές ελίτ και εξαγωγής κεφαλαίων από το κράτος, με το απαραίτητο θεσμικό και πολιτικό δυναμικό. Με βάση μια διαλεκτική αυτοδιαχειριστική κοινωνική θεωρία γεωιστορικής ολότητας υπέδειξε πράξεις μετασχηματισμών. «Μεταρρυθμίσεις είναι αυτές που αλλάζουν την δομή ενός συστήματος και όχι αυτές που αλλάζουν τις παραμέτρους του» (2).
Ο Μ. Χ. στερέωσε μια πύλη στους λαβύρινθους της ζωής και της πολιτικής, πάνω στην σχέση δημοκρατίας ως ιδεατό και μορφών πραγμάτωσής της. Ανέλαβε την ευθύνη ύφανσης ενός νήματος προς την διέξοδο. Οι προβλέψεις του θεμελιώθηκαν στην «προσεκτική μελέτη των συμπτωμάτων». (3)
Ο περιορισμός του τίτλου στο μικρό μόνο όνομα, φυσικά και δεν συνιστά κάποια έκφραση χαριεντισμού ή χαϊδευτικού ή πολιτικού υποκοριστικού. Αυτό διότι αποτελεί, μεταξύ άλλων, έκφραση σεβασμού προς την παλαιόθεν καθιερωθείσα προσφώνησή του, από όλους.
Οι ιδέες του, ο λόγος, η διαδρομή, επέβαλλαν να τον φωνάζουν με το μικρό, επιβεβαιώνοντας και μια μοναδική οικειότητα.
Αδιάψευστος μάρτυς το ίδιο το κάποτε κόμμα μας ΠΑΣΟΚ. Οι Κεντρικές του Επιτροπές, όπως και τα Συνέδρια. Μόνο τον Ανδρέα και το Μιχάλη, τους έλεγαν με τα μικρά ονόματα. Και αυτό πότε; Όταν το Ανδρέας, ήταν ήδη γνωστό και σε χρήση από το 1964, το δε Μελίνα, από το 1954, αν όχι 1944. Ας μην επεκταθώ σε κάποια ιδιαίτερα θλιβερή εξαίρεση του κανόνα, που άλλωστε ποτέ δεν είχε σχέση με ιδέες, πολιτική και ηθική.
Όσο τώρα για την προσθήκη στον ίδιο τίτλο, της φράσης: “Πολιτικού Φιλοσόφου”, έχω να πω και να προβλέψω, ότι θα αποτελεί αναπόσπαστο μέρος του ονόματος και της ταυτότητάς του.
Η ναζιστική Γερμανία εξαρτιόταν σε μεγάλο βαθμό από τις αποστολές πετρελαίου από την US Standard Oil.
Από τον καθηγητή Michel Chossudovsky
Εικόνα: Ο Αδόλφος Χίτλερ μαζί με τον Πρέσκοτ Μπους, παππού του πρώην προέδρου Τζορτζ Μπους του νεότερου.
Πρώτη δημοσίευση από το GR στις 13 Νοεμβρίου 2019.
Στις 27 Ιανουαρίου 2024, η Ρωσία τιμά την επέτειο: αυτό συνέβη πριν από 80 χρόνια
«Μια κοσμοϊστορική επέτειος από τα χρονικά της σύγχρονης ιστορίας πλησιάζει σε άλλες δέκα ημέρες, η οποία παραμένει μια ζωντανή ανάμνηση για τον ρωσικό λαό. Η πολιορκία του Λένινγκραντ, αναμφισβήτητα το πιο φρικιαστικό επεισόδιο του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, η οποία διήρκεσε 900 ημέρες, έσπασε τελικά από τον Σοβιετικό Κόκκινο Στρατό στις 27 Ιανουαρίου 1944, πριν από ογδόντα χρόνια για να είμαστε ακριβείς.»
Την πολιορκία άντεξαν περισσότεροι από τρία εκατομμύρια άνθρωποι, εκ των οποίων σχεδόν οι μισοί πέθαναν, οι περισσότεροι από αυτούς τους πρώτους έξι μήνες, όταν η θερμοκρασία έπεσε στους -30 βαθμούς υπό το μηδέν. Ήταν ένα αποκαλυπτικό γεγονός. Άμαχοι πέθαναν από την πείνα, τις ασθένειες και το κρύο. Ωστόσο, ήταν μια ηρωική νίκη. Οι κάτοικοι του Λένινγκραντ δεν προσπάθησαν ποτέ να παραδοθούν, παρόλο που οι μερίδες τροφίμων μειώθηκαν σε μερικές φέτες ψωμί ανακατεμένες με πριονίδι, και οι κάτοικοι έτρωγαν κόλλα, αρουραίους - ακόμη και ο ένας τον άλλον - ενώ η πόλη έμενε χωρίς νερό, ηλεκτρικό ρεύμα, καύσιμα ή μέσα μεταφοράς και βομβαρδιζόταν καθημερινά.
«Οι Νεομάρτυρες αποτελούσαν κίνδυνο για την επικρατούσα τάξη πραγμάτων και ζωντανοί και νεκροί. Ακόμη και η ώρα του μαρτυρίου τους ήταν μήνυμα αντίστασης και πηγή δύναμης για τους υπόδουλους χριστιανούς». Με αυτόν τον τρόπο οι Ι. Θεοχαρίδης και Δ. Λουλές αποδίδουν τη σημασία της ύπαρξης των νεομαρτύρων στη διάρκεια της Τουρκοκρατίας.
Οι Τούρκοι, από τα πρώτα χρόνια της κατάκτησης στην περιοχή, προσπάθησαν να επικρατήσουν σε ένα κοινωνικό και πολιτικό επίπεδο. Για να κατορθωθεί αυτό όμως έπρεπε να επικρατήσουν στο ένα κοινό σημείο όλων των Ελλήνων, την Ορθοδοξία. Σε μια μακρά περίοδο 400 χρόνων, οι Τούρκοι βασάνισαν και σκότωσαν έναν μεγάλο αριθμό Ορθοδόξων Ελλήνων οι οποίοι αρνήθηκαν να αλλάξουν την πίστη τους, να "τουρκέψουν".
Οι νεομάρτυρες αυτοί, αποτελούσαν φωτεινά παραδείγματα για τους Έλληνες της περιόδου, οι οποίοι με θάρρος αντιστάθηκαν στις βίαιες διαθέσεις των Τούρκων. Θρυλική έχει μείνει η απάντηση του Αθανασίου Διάκου στον Ομέρ Βρυώνη, όταν ο τελευταίος του πρότεινε να αλλαξοπιστήσει για να σωθεί: «Εγώ Γραικός γεννήθηκα, Γραικός θε ν’ αποθάνω.»
Ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης έφυγε αδόκητα, πέρασε στην αιωνιότητα σαν σήμερα στις 27 Μαρτίου 2024.
Παρέμεινε ως το τέλος ασυμβίβαστος, απροσκύνητος!
Υπερασπίστηκε με ψυχή και πνεύμα ένα άλλο Σχέδιο για την πατρίδα μας και το δικαίωμα των λαών για ελευθερία και δικαιοσύνη!
Ο Μιχάλης για όλους εμάς αποτελεί το διαχρονικό πρότυπο ήθους, του διανοούμενου πολιτικού αγωνιστή που έδειξε τον άλλο δρόμο απέναντι στον καιροσκοπισμό, τη "δολοφονία" της πολιτικής, της "κακιστοκρατίας", όπως έλεγε.
Σε νεαρή ηλικία συνέγραψε τη διακήρυξη της 3ης του Σεπτέμβρη
Σχεδίασε μια νέα εθνική στρατηγική για τον ελληνισμό, εμπνεύστηκε από τη μεγάλη κοινοτιστική, αγροτοδιατροφική και συνεταιριστική παράδοση του τόπου, πρότεινε την "Επαναθεμελίωση του Κράτους", το όραμα της "Πολυκεντρικής Ελλάδας" ενάντια στην μονοκεντρικότητα της Αθήνας.
Ηγήθηκε σε σημαντικές πρωτοβουλίες για την κατασκευή της Εγνατίας και της Ιονίας οδού, την ανάγκη νέων λιμανιών στους νέες εμπορικές θαλάσσιες διαδρομές, την "επανασύνδεση" με τους κόσμους των Βαλκανίων, του Ευξείνου Πόντου, της Μέσης Ανατολής, της Λιβύης και εναντιώθηκε στη "μεγάλη ιδέα" του αθηναϊκού χρεοβόρου κράτους, την Ολυμπιάδα της Αθήνας 2004 του κλεπτο-κρατικο-καπιταλισμού.
Το 1996 στο 6ο Συνέδριο του ΠΑΣΟΚ, προφητικά, προέβλεψε την χρεοκοπία της χώρας στο "Στο τέλος του ιστορικού κύκλου το 2004 ή το 2010 η Ελλάδα, αυτό που ονομάζω τουρκομπαρόκ" θα γίνει 'Βιλαέτι ή Γερμανικό Λάντερ"
Η αναγνώριση της Ποντιακής Γενοκτονίας στην ελληνική Βουλή, η διεθνοποίηση του ζητήματος ήταν δική του πρωτοβουλία.
Ως μέλος της Ε.Ε. του Διεθνούς Συμβουλίου της Διεθνούς Ένωσης για τα Δικαιώματα και την Απελευθέρωση των Λαών το 1986, σε ομιλία του εισήγαγε για πρώτη φορά το Κουρδικό στον ΟΗΕ στην Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων στη Γενεύη, ενώ ως μέλος της ίδιας οργάνωσης εισήγαγε με παρεμβάσεις του το Ποντιακό ζήτημα στον ΟΗΕ.
Στο βίντεο η "κιβωτός" των σκέψεων, η ιστορική προφητική ομιλία στο 6ο συνέδριο του ΠΑΣΟΚ. Αξίζει να αφιερώσετε χρόνο για να την δείτε. Ειδικά για όσα λέει για τα εθνικά μας θέματα, για την ίδια την ύπαρξη μας…"
______***______
Ο "ΔΙΚΟΣ ΜΟΥ" ΜΙΧΑΛΗΣ…
Γιώργος Τασιόπουλος
Ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης έφυγε...
Δεν μπορούμε να το πιστέψουμε...
Η φωνή του όμως, γεμάτη δύναμη, με την ιδιαίτερη ζεστή χροιά, ηχεί! Ο πολιτικός του λόγος ζωντανός περισσότερο από ποτέ, αποτελεί πολιτική διαθήκη για όσους διαμορφωθήκαμε κοντά του για 50 χρόνια!
Ερχόμενος στην Αθήνα, τα πρώτα χρόνια της τρίτης δεκαετίας της ζωής μου, είχα διακαή πόθο να συνδεθώ μαζί του.
Παρότι νέος, υποσχόταν πολλά, μου άνοιγε πνευματικούς και κινηματικούς δρόμους. Στο πρόσωπό του επιβεβαιωνόταν η αγωνία του Αριστοτέλη να είναι ο άνθρωπος ζώο (ον) κοινωνικό!
Δεν αρκεί να έχεις ιδέες, πρέπει να έχεις και χαρακτήρα
Αν η φράση του Σολωμού «με λογισμό και όνειρο», μας φέρνει στον νου κάποιους ανθρώπους που όπως ο εθνικός μας ποιητής άφησαν το στίγμα τους μέσα από συνεχή σχεδιάσματα, α-συνέχειες, αναιρέσεις αλλά και άλματα, τότε ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης θα μπορούσε να ενταχθεί στην κατηγορία αυτή.
Αυτό κατ’ αρχήν φυσικά, χωρίς γενικεύσεις και απολυτοποιήσεις. Και το ίδιο θα ισχυριστώ για τον χαρακτηρισμό του από μέρους μου ως ιδαλγού.
Διότι αναλύοντας περισσότερο τα όσα, τέλος πάντων εμπεριέχει ο χαρακτηρισμός του ιδαλγού, καθ’ υπέρβασιν του τίτλου του Ισπανού ευγενούς, ως «προσώπου που υπηρετεί μιαν ιδέα με ανιδιοτέλεια και αφοσίωση, αλλά και πολλές φορές και “ως αιθεροβάμων”, σύμφωνα με τις αντιλήψεις των περισσότερων “ρεαλιστικά σκεπτόμενων”», ο Χαραλαμπίδης πράγματι προσεγγίζει το παραπάνω «πρότυπο», υπερβαίνοντάς το όμως όσον αφορά αυτό που αποτελούσε (θετικοαρνητικά) το κυρίαρχο χαρακτηριστικό του, ως ανθρώπου όχι μόνο πλούσιου σε ιδέες, πίστη και οράματα, αλλά –κυρίως– όπως θα το διατύπωνε και ο Αλέξανδρος Δελμούζος, ως ανθρώπου με ισχυρό χαρακτήρα.
Μετά τον πόλεμο που κήρυξαν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ στο Ιράν αποκτά μεγάλη επικαιρότητα το βιβλίο του Γερμανού υπαρξιστή φιλοσόφου και ψυχοπαθολόγου Καρλ Γιάσπερς (Karl Jaspers) «Η ατομική βόμβα και το μέλλον του ανθρώπου. Πολιτική συνείδησις της συγχρόνου εποχής», το οποίο εξεδόθη στην Βασιλεία της Ελβετίας το 1958.
Στην ελληνική γλώσσα μεταφράσθηκε από τον Κ. Α. Αναγνωστόπουλο σε δύο τόμους. Ο Α΄ Τόμος κυκλοφόρησε το 1965, ο δε Β΄ Τόμος το 1966.
Στο Β΄ Τόμο του έργου του ο Γιάσπερς αναφέρει την ακόλουθη ρήση του Δανού φιλοσόφου και θεολόγου Σαίρεν Κίρκεγκωρ (Søren Kierkegaard):
«ούτε ο λιμός ούτε αι επιδημίαι ούτε οι πόλεμοι θα επαναδώσουν εις τον άνθρωπον την σοβαρότητάν του. Μόνον όταν αι αιώνιοι τιμωρίαι της κολάσεως θα καταστούν και πάλιν πιστευτή πραγματικότης, ο άνθρωπος θα επανακτήση την έννοιαν του σοβαρού».
Ειδικά, όμως, στην εποχή του 21ου (απατ)αιώνα η τιμωρία της κολάσεως δεν αποτελεί μια τρομακτική προοπτική για τους μαζανθρώπους, αφού ένα πολύ μεγάλο μέρος των λαών, ίσως η κατά Ίψεν λεγόμενη «συμπαγής πλειοψηφία», έχει δολοφονήσει τον Θεό και στην θέση του λατρεύει το χρήμα, την τροφή, το σώμα, την υγεία, το αυτοκίνητο κ.ο.κ.
Επομένως, αν ένα ολοκληρωτικό καθεστώς θελήσει να χειραγωγήσει τον πολίτη, δεν έχει παρά να τον εκβιάσει με την απειλή της απώλειας κάποιων από αυτά τα λατρευτικά του αντικείμενα.
Μετά τη συνθηκολόγηση των Τούρκων της Καλαμάτας πολλοί Μανιάτες πήραν λάφυρα και Τούρκικες περιουσίες και γύρισαν στη Μάνη να γιορτάσουν το γεγονός. Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης μαζί με λίγους Μανιάτες προχώρησε για την Καρύταινα και προσπάθησε να δημιουργήσει το στρατόπεδο της Τριπολιτσάς. Ο Γρηγόριος Παπαφλέσσας και ο Φραντζής κατευθύνθηκαν προς την Κυπαρισσία για να συναντήσουν τους Ντρέδες. Αυτό ήταν και το πιο οργανωμένο μάχιμο σώμα, οι Ντρέδες των Σουλιμοχωρίων.
Οι Ντρέδες με γενικό αρχηγό το Γιαννάκη Μέλιο είχαν ορίσει ως σημείο συνάντησης το Κεφαλάρι, τον σημερινό Αϊ Γιώργη δηλαδή.
Στον Αϊ Γιώργη συναντήθηκαν: οι Κουβελαίοι με τον Γιαννάκη Μέλιο και τα αδέρφια του, οι Ψαραίοι με τους Αντώνη και Γεώργιο Συρράκο, τον Αντώνη Ντάρα και το θρυλικό Γιαννάκη Γκρίντζαλη, οι Κλεσουραίοι με τους Γεώργιο Μεγάλη και Δήμο Τότση, οι Λαπαίοι με τους Τζουμάνηδες και Πανουσάκηδες, οι Ριπισαίοι με τους Μπαλταίους, οι Σουλιμαίοι με τον θρυλικό παπα-Δημήτρη και τους δύο γιους του.
Ο Παπαδημήτρης Τζώρης ή Παπατσώρης στις 24 Μαρτίου κάλεσε τους Σουλιμαίους Ντρέδες στο εκκλησάκι του Αϊ Δημήτρη και, αφού ο ίδιος τέλεσε θεία λειτουργία, ύστερα τους μετάλαβε και τους ευλόγησε τα όπλα και τη σημαία. Στη συνέχεια ορκίστηκαν όλοι τους με τον όρκο «Λευτεριά ή Θάνατος». Αργότερα ο Δημήτριος Παπατσώρης ως αρχηγός οδήγησε τους Σουλιμαίους Ντρέδες στον Αϊ Γιώργη όπου συναντήθηκαν με τους Ντρέδες των άλλων χωριών.
Στις 24 Μαρτίου ο οπλαρχηγός Αναγνώστης Τζοχαντάρης από το Χρυσοχώρι παρουσίασε μια επιστολή του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη και του Παπαφλέσσα.
Ο Λουκάς Αξελός παρουσιάζει ένα βιβλίο – σταθμό στη μελέτη του Ρήγα
Καταδίκασε τον δεσποτισμό, ανέδειξε την ελευθερία σε πρώτιστη αξία, υπερασπίστηκε την εθνική ανεξαρτησία και την αγάπη στην πατρίδα, εισηγήθηκε σεβασμό και ειρήνη για τα ελεύθερα κράτη, ανεξιθρησκεία, διάκριση των εξουσιών, κοινωνική ευαισθησία και πρόνοια για τους αδύναμους, υποστήριξε τα ατομικά δικαιώματα και τις δημοκρατικές αξίες. Μελετώντας και φωτίζοντας το έργο του σε όλο του το βάθος ο Ρήγας Βελεστινλής μπορεί να θεωρηθεί πρωτοπόρος και θεμελιωτής στην έννοια που σήμερα προσδιορίζεται ως Δημοκρατικός Πατριωτισμός.
Την πολύ ενδιαφέρουσα αυτή προσέγγιση του Ρήγα παρουσιάζει στο βιβλίο του με τίτλο «Ρήγας Βελεστινλής – Πατέρας της Ελληνικής Ανεξαρτησίας και του Δημοκρατικού Πατριωτισμού» ο καθηγητής, συγγραφέας και ιδρυτής του ιστορικού εκδοτικού οίκου Στοχαστής, Λουκάς Αξελός.
Για μια προσωπικότητα τόσο πληθωρική και πολυσύνθετη όσο ο Ρήγας που συνδύαζε την ακρίβεια του χαρτογράφου και το πάθος του μελετητή με το φλογερό ταπεραμέντο του ποιητή και το ανυπότακτο φρόνημα του επαναστάτη με τη βαθιά εντιμότητα, αυταπάρνηση και ευαισθησία του μάρτυρα, είναι φυσικό οι περισσότερες μελέτες να παρουσιάζουν ελλείψεις ή να χαρακτηρίζονται από μονομέρεια. Πολύ περισσότερο που οι πληροφορίες για τη ζωή αυτής της μοναδικής προσωπικότητας που άνθισε αλλά και διώχθηκε στα χρόνια της Οθωμανικής αυτοκρατορίας είναι σε αρκετές περιπτώσεις συγκεχυμένες και ένα μέρος από το έργο του έχει χαθεί.
Το 1828 σημαίνει μια καμπή για την πορεία του ελληνικού έθνους. Το 1827, οι ενωμένες ευρωπαϊκές δυνάμεις καταστρέφουν την αρμάδα των Τουρκο-Αιγυπτίων και θέτουν νέα δεδομένα στην προσπάθεια του ελληνικού Γένους για ανεξαρτησία. Η Εθνοσυνέλευση της Τροιζήνας αποφασίζει να παραδώσει την κυβέρνηση της Ελλάδας στον Υπουργό Εξωτερικών του Τσάρου της Ρωσίας και κορυφαίο διπλωμάτη της εποχής, τον Ιωάννη Καποδίστρια.
Γεννημένος στην Κέρκυρα και σπουδαγμένος στην ιατρική, με εμπειρία στην πολιτική και τη διπλωματία, ο Καποδίστριας είχε ένα όραμα για την Ελλάδα εντελώς διαφορετικό σε σχέση με αυτά τα οποία γνώριζε ο ελληνικός λαός. Συνδέει την Ευρώπη με την Ορθοδοξία, την Ανατολή με τη Δύση και τις ευρωπαϊκές ιδέες με το ελληνικό ιδεώδες για ελευθερία.
Ο θάνατός του το 1831 έξω από την εκκλησία του Αγίου Σπυρίδωνος στο Ναύπλιο άλλαξε τα δεδομένα της ηγεσίας στην Ελλάδα. Οι κορυφαίες μορφές της εποχής αδυνατούσαν να βρουν λύση για το πρόβλημα της έλλειψης κάποιου κυβερνήτη, με αποτέλεσμα την παρέμβαση ξένων δυνάμεων για την επίλυσή του. Στις 6 Φεβρουαρίου του επόμενου χρόνου φτάνει στη χώρα ο Όθωνας.
Ευχαριστούμε για την συμμετοχή τους, τους κυρίους: Δημήτρη Σταθακόπουλο, Κωνσταντίνο Χολέβα και Γιώργο Καραμπελιά
Ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης έφυγε αδόκητα στις 27 Μαρτίου 2024.
Παρέμεινε ως το τέλος ασυμβίβαστος, απροσκύνητος!
Υπερασπίστηκε με ψυχή και πνεύμα το δικαίωμα των λαών για ελευθερία και δικαιοσύνη!
______ *** ______
«Εἶσαι τοῦ Ρήγα Φερραίου παιδί!».
Οι δύο Ημέρες Διαλόγου και Προβληματισμού αφιερωμένες στη μνήμη του Μιχάλη Χαραλαμπίδη (28 - 29 Μαρτίου)
• για τη διανοητική και πολιτισμική αναγέννηση του Ελληνισμού.
• για την ιστορική δικαίωση και την απελευθέρωση των αγωνιζόμενων λαών της Ανατολικής Μεσογείου.
• για την επιστροφή της πολιτικής στο προσκήνιο.
Στη μακρά, αλλά πάντα νεανική, διαδρομή του ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης υπήρξε η προσωποποίηση της διαρκούς νιότης, του εφικτού που είναι θεμελιωμένο στην ουτοπία, του καλού και αγαθού, του δίκαιου, του ακέραιου και του ανιδιοτελούς.
Με αφορμή τη συμπλήρωση ενός έτους από τον θάνατό του Εμείς, σύντροφοι και φίλοι του, διοργανώνουμε στην Αθήνα διήμερο διαλόγου και προβληματισμού αφιερωμένο στη μνήμη του.
Το διήμερο έχει γενικό τίτλο «Εἶσαι τοῦ Ρήγα Φερραίου παιδί!» (από το Μπολιβάρ, ένα Ελληνικό Ποίημα του Νίκου Εγγονόπουλου) και αρχίζει την Παρασκευή 28 Μαρτίου (19.00, Φιλολογικός Σύλλογος «Παρνασσός») με τιμητική εκδήλωση με κεντρικό ομιλητή τον αρχιτέκτονα και πολεοδόμο Δημήτρη Μάρτο, ο οποίος θα κάνει μια ιστορική αναδρομή στη σκέψη και την πολιτική δράση του Μιχάλη Χαραλαμπίδη.
Το Σάββατο 29 Μαρτίου (10 π.μ. στο Δημοτικό Θέατρο Καλλιθέας) και για μία ολόκληρη ημέρα θα πραγματοποιηθούν έξι στρογγυλά τραπέζια στα οποία θα συζητηθούν ζητήματα που έθετε στην αγορά, στην εκκλησία του δήμου, ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης: η θέση του Ελληνισμού σε έναν κόσμο που αλλάζει, ο αγώνας των λαών της Ανατολικής Μεσογείου για απελευθέρωση και αυτοδιάθεση, η ανάγκη περιφερειακής/πολυκεντρικής επαναθεμελίωσης της Ελλάδας, η νέα αγροφιλία, το θέμα των πόλεων, η ταυτότητα της Ευρώπης και η θέση της Ελλάδας σε αυτή, το δικαίωμα στη μνήμη και ο αγώνας των λαών για δικαίωση απέναντι στα εγκλήματα των γενοκτονιών, η ανάγκη επιστροφής της πολιτικής στη γη που γεννήθηκε ως υψηλή τέχνη.
Από την εποχή του αντιδικτατορικού αγώνα στις τάξεις του φοιτητικού κινήματος και του ΠΑΚ στην Ιταλία, από τη συμμετοχή του στη δημιουργία του ΠΑΣΟΚ του Ανδρέα Παπανδρέου, την ίδρυση της Δημοκρατικής Περιφερειακής Ένωσης και μέχρι τον θάνατό του, ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης συνεισέφερε όσο λίγοι στον δημόσιο διάλογο και στην αυτοσυνειδησία των Ελλήνων με τον κριτικό πολιτικό του λόγο και την εναλλακτική του πρόταση, με την πρωτογενή παραγωγή ιδεών, με τη συνέπεια λόγων και πράξεων, με το φωτεινό ηθικό του παράδειγμα.
Το διήμερο διαλόγου και προβληματισμού «Εἶσαι τοῦ Ρήγα Φερραίου παιδί!», αποτελεί έναν σεμνό φόρο τιμής και οφειλόμενης αναγνώρισης στον Μιχάλη Χαραλαμπίδη, αλλά και μια κοινή υπόσχεση ότι οι αγώνες του δεν θα μείνουν αδικαίωτοι, ότι οι νεότερες γενιές θα ανατρέχουμε στην πνευματική και ηθική παρακαταθήκη του αντλώντας έμπνευση «για πάλεμα, για μάτωμα, για την καινούργια γέννα!»
ΜΙΧΑΛΗΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΙΔΗΣ, ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΜΝΗΜΗΣ, 1η ημέρα
Παρασκευή 28 Μαρτίου - Φιλολογικός Σύλλογος Παρνασσός
19.30: Χαιρετισμοί
‒ Μανόλης Χατζηνάκης, Αντιπρόεδρος Φιλολογικού Συλλόγου «Παρνασσός», Φιλόλογος, πρώην Βουλευτής και Υπουργός
20.00: Εισαγωγή: Γιάννης Νάος
20.15: “Η αρχική περίοδος της πολιτικής ζωής του Μιχάλη Χαραλαμπίδη και η επικήρυξή του από το τουρκικό κράτος”.
‒ Γιάννης Χούτας, φίλος του Μιχάλη Χαραλαμπίδη για πάνω από μισό αιώνα
20.30: «Μιχάλης Χαραλαμπίδης: πεδία περιπλάνησης της πολιτικής του σκέψης»
‒ Δημήτρης Μάρτος, αρχιτέκτονας, Δρ. Πολεοδομίας, Χωροταξίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης.
* ΜΙΧΑΛΗΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΙΔΗΣ, ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΜΝΗΜΗΣ, 2η ημέρα
Σάββατο 29 Μαρτίου - Δημοτικό θέατρο Καλλιθέας
10.30: Χαιρετισμός από τον Δήμαρχο Καλλιθέας Κώστα Ασκούνη.
10.45-11.00: Μια Εισαγωγή.
‒ Αθανασία Φωτιάδη, Δικηγόρος
*11.00-12.15: Το Παρόν ως Ιστορία. Ο Ελληνισμός σε έναν κόσμο που αλλάζει.
ΤΟ ΓΕΡΜΑΝΙΚΟ ΚΡΑΤΟΣ ΕΠΙΧΕΙΡΕΙ ΝΑ ΠΑΡΑΧΑΡΑΞΕΙ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΜΑΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ! ΚΑΙ ΑΥΤΗ Η ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΔΕΝ ΘΑ ΠΕΡΑΣΕΙ!
Για μία ακόμη φορά το γερμανικό κράτος αποδεικνύει ότι δεν έλαβε τα διδάγματα του παρελθόντος και συνεχίζει, κυνικά, να προκαλεί με τη συμπεριφορά του. Δεν διστάζει μάλιστα να βάλει στο στόχαστρό του ακόμη και τα φωτογραφικά ιστορικά ντοκουμέντα του τουφεκισμού των διακοσίων πατριωτών κομμουνιστών στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής, που είδαν πρόσφατα το φως της δημοσιότητας και συγκλόνισαν όλους τους Έλληνες.
Πιο συγκεκριμένα, το ίδρυμα Friedrich Ebert στην Αθήνα οργανώνει εκδήλωση με θέμα «Η Καισαριανή και οι φωτογραφίες των 200: Από τις φωτογραφίες των θυτών σε εθνικό μνημείο». Η εκδήλωση θα λάβει χώρα, ως συνήθως στο «Goethe-Institut», με την παρουσία μάλιστα του Andreas Kindl, Πρέσβη της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας στην Αθήνα, μην αφήνοντας καμία αμφιβολία για τη σημασία που αποδίδει το γερμανικό κράτος στη συγκεκριμένη πρωτοβουλία. Ίσως γι’ αυτό επιλέχθηκε η εκδήλωση να πραγματοποιηθεί την Πρωταπριλιά ώστε να είναι ελεύθεροι οι εισηγητές και ο εκπρόσωπος του γερμανικού κράτους να μιλήσουν …τη γλώσσα της αλήθειας!...
Στην επιμελώς διαμορφωμένη ανακοίνωσή τους, οι οργανωτές θέτουν ερωτήματα απ’ όπου γίνονται φανεροί οι πραγματικοί στόχοι της εκδήλωσης: το γερμανικό κράτος ομολογεί, χωρίς αιδώ, ότι αναζητά «μία νέα προσέγγιση της γερμανικής κατοχής στην Ελλάδα» (!!!) και ενδιαφέρεται για το εάν και κατά πόσο «θα επηρεάσει η ανακάλυψη τις τρέχουσες συζητήσεις για την κουλτούρα μνήμης στη χώρα» μας. Και, τέλος, οι οργανωτές δεν κρύβουν την αγωνία τους για το «τι σημαίνουν οι εικόνες για τις ελληνογερμανικές σχέσεις και την προσπάθεια διαμόρφωσης μιας κοινής κουλτούρας μνήμης» (!!!)
Ευθείες βολές κατά της ελληνικής κυβέρνησης, της Εθνικής Υπηρεσίας Πληροφοριών (ΕΥΠ) και της ελληνικής δικαιοσύνης εξαπολύει ο Ταλ Ντίλιαν, ιδρυτής της Intellexa του κατασκοπευτικού λογισμικού Predator, με νέα δήλωσή του αποκλειστικά στο inside story και στο MEGA stories με αφορμή την καθαρογραφή της καταδικαστικής απόφασης του Μονομελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών.
Ο Ταλ Ντίλιαν:Βάζει στο κάδρο την κυβέρνηση και την ΕΥΠ (χωρίς να κατονομάζει πρόσωπα) και επαναλαμβάνει κάτι που τονίζει τουλάχιστον από το 2019, ότι δηλαδή ο όμιλος του ανέπτυξε λογισμικό προληπτικής άμυνας «και το παρέχει νόμιμα αποκλειστικά σε εξουσιοδοτημένες κυβερνητικές αρχές και αρχές επιβολής του νόμου».
Αναφέρεται εμμέσως στον Γρηγόρη Δημητριάδη, ανιψιό και πρώην γενικό γραμματέα του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, ο τηλεφωνικός αριθμός του οποίου χρησιμοποιήθηκε με τη μέθοδο spoofing ώστε να τον εμφανίσει ως φερόμενο αποστολέα μολυσμένων με Predator μηνυμάτων όταν ξεκίνησε να λειτουργεί το σύστημα στην Ελλάδα. Όπως σημειώνει: «Η ίδια η απόφαση αναφέρεται στη χρήση ταυτοτήτων που συνδέονται με ανώτερα κυβερνητικά στελέχη, ωστόσο δεν έγινε καμία προσπάθεια πλήρους διερεύνησης αυτών των κατευθύνσεων».
Ο Δημήτρης Σταθακόπουλος αναφέρει τα γεγονότα που οδήγησαν στο ξέσπασμα της Ελληνικής Επανάστασης το 1821, όπως αυτά παρατίθενται από διάφορες πηγές, μεταξύ των οποίων και Οθωμανικές. Το ενδιαφέρον είναι ότι και οι Οθωμανικές πηγές συμφωνούν με αυτά που είναι κοινώς αποδεκτά και γνωρίζουμε από την Ιστορία μας, παρά την προσπάθεια ορισμένων να ανασκευάσουν την Ιστορία της Ελληνικής Επαναστάσης.
Βίντεο αφιερωμένο στην επέτειο της Ελληνικής Επανάστασης, με κοινώς αποδεκτή ημερομηνία έναρξης την 25η Μαρτίου 1821.
Η ιστορία της Περσίας και του Ιράν αποτελεί ένα από τα πιο παρεξηγημένα κεφάλαια της παγκόσμιας ιστορίας. Στο βίντεο αυτό παρουσιάζεται μια βαθιά ιστορική και γεωπολιτική ανάλυση της Περσικής Αυτοκρατορίας, των σχέσεων της με την αρχαία Ελλάδα, αλλά και της επιρροής που συνεχίζει να ασκεί το Ιράν στη σύγχρονη γεωπολιτική.
Σύμφωνα με την ανάλυση του κ. ΙωάννηΑντωνόπουλου, η σχέση ανάμεσα στην Ελλάδα και την Περσία δεν περιορίζεται μόνο στους γνωστούς Μηδικούς Πολέμους. Αντίθετα, η ιστορία αποκαλύπτει μια πολύ πιο σύνθετη πραγματικότητα, όπου Έλληνες και Πέρσες συνυπήρξαν, συγκρούστηκαν αλλά και συνεργάστηκαν σε διαφορετικές περιόδους της ιστορίας.
Στο βίντεο αναλύονται σημαντικά ιστορικά γεγονότα όπως η εκστρατεία των Μυρίων του Ξενοφώντα, η πορεία των Ελλήνων μισθοφόρων μέσα στην Περσική Αυτοκρατορία, καθώς και η περίφημη στιγμή της επιστροφής τους στον Εύξεινο Πόντο με την κραυγή «Θάλαττα, Θάλαττα». Παράλληλα εξετάζεται ο ρόλος της Περσίας στην ελληνική ιστορία, αλλά και η επιρροή της στον ευρύτερο χώρο της Ανατολικής Μεσογείου και της Μέσης Ανατολής.
Μια νέα μορφή ιμπεριαλισμού εκφράζει η πολιτική που υιοθέτησε ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλτ Τραμπ. Προκρίνει μονομερείς επεμβάσεις, εκτός πλαισίου του ΟΗΕ, χωρίς καν να τις αιτιολογεί. Αυτό αναφέρει σε συνέντευξή του στον «Φ», ο νομικός, Κοσμήτορας της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Λευκωσίας, Αχιλλέας Αιμιλιανίδης, σε μια συζήτηση, που είχαμε μαζί του με αφορμή τα όσα διαδραματίζονται την τελευταία περίοδο στην περιοχή μας, με τους πολέμους να αποτελούν βασικό εργαλείο άσκησης πολιτικής.
Ο κ. Αιμιλιανίδης έχει σαφή άποψη για την αμερικανική εξωτερική πολιτική επί Τραμπ και εκφράζει μια έντονη ανησυχία. Αναφέρει δε ευθέως ότι «βεβαίως, θα μπορούσε κάποιος να υποθέσει πως ένα μικρό κράτος, αν δεν είναι στο τραπέζι ως συνδαιτημόνας, τότε θα είναι στο μενού, στον κατάλογο με τα φαγητά, γεγονός που δημιουργεί προφανείς ανησυχίες ως προς τον τρόπο άσκησης εξωτερικής πολιτικής. Αλλά από την άλλη, σε ένα διεθνές σύστημα χωρίς κανόνες, σιγά-σιγά όλοι θα είμαστε στο μενού».
Ο Αχιλλέας Αιμιλιανίδης είναι ξεκάθαρος και σε ό,τι αφορά το ρόλο των Ηνωμένων Εθνών, που αν και είναι προδήλως υποβαθμισμένος, δεν πρέπει να υποτιμάται. Κυρίως για κράτη, όπως η Κύπρος, που αντιμετωπίζουν θέμα κατοχής εδαφών και συστηματικής υπονόμευσης, ο κ. Αιμιλιανίδης υπενθυμίζει πως «αν δεν είχαμε τον Καταστατικό Χάρτη του ΟΗΕ δεν θα είχαμε αναγνώριση της Κυπριακής Δημοκρατίας ως ανεξάρτητου κράτους μετά τη μονομερή αποχώρηση των Τουρκοκυπρίων το 1964, ούτε και θα γινόταν κατορθωτό να μην έχει αναγνωριστεί ακόμα το ψευδοκράτος περισσότερα από 50 χρόνια μετά την τουρκική εισβολή».
-Παρακολουθώντας τα όσα διαδραματίζονται διεθνώς, με τις προσεγγίσεις και πρακτικές που υιοθετεί ο Αμερικανός Πρόεδρος, πόσο θεωρείτε επηρεάζει τούτο το Κυπριακό; Υπό την έννοια ότι τα ανοικτά θέματα αντιμετωπίζονται εκτός του γνωστού πλαισίου, των Ηνωμένων Εθνών.
Ακούσαμε και είδαμε πριν από λίγες ημέρες τον Μπενιαμίν Νετανιάχου να κάνει μπροστά στις κάμερες μάθημα αντιχριστιανικής ηθικής και «δικαίου της πυγμής», συγκρίνοντας τον Ιησού Χριστό με τον Τζένγκις Χαν.
Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός ισχυρίσθηκε ότι η σύγκριση αυτή έχει γίνει από τον Αμερικανό ιστορικό Γουίλ Ντουράντ (Will Durant) σε κάποιο βιβλίο του.
Όπως είθισται να κάνει κάθε θρησκευτικός προσβολέας, μετά την (προφανώς προμελετημένη) κοτσιλιά που αμόλησε, ο Νετανιάχου βγήκε να μας πει ότι «δεν είχε πρόθεση προσβολής» (του Χριστού και, κατ’ επέκταση, των Χριστιανών).
Πράγματι, ο Ντουράντ έχει γράψει ένα ενδεκάτομο έργο με τίτλο «Παγκόσμιος ιστορία του πολιτισμού» (Story of Civilization), σε έναν δε εκ των τόμων αυτών, τον τρίτο, πραγματεύεται ζητήματα που αφορούν τον Καίσαρα και τον Χριστό (Caesar and Christ, 1944).
Σε αυτόν τον τόμο, όμως, το όνομα του Τζένγκις Χαν αναφέρεται μόνο μία φορά και δεν γίνεται καμία σύγκριση με τον Χριστό.
Το 1832 και μετά τη δολοφονία του Κυβερνήτη Ιωάννη Καποδίστρια, φτάνει στη χώρα ο υιός του Δούκα Λουδοβίκου του Α' της Βαυαρίας Όθωνας ως "Βασιλέας της Ελλάδος", όπως ήταν ο τίτλος του. Ο ίδιος, νεαρός σε ηλικία, δεν ανέλαβε άμεσα τα καθήκοντά του ως βασιλέας, αλλά αυτά εκτελούνταν μέσω αντιπροσώπων του στέμματος.
Η προτεσταντική λογική συγκρούστηκε έντονα με τον ελληνικό τρόπο ζωής και την Ορθοδοξία, με αποτέλεσμα η συνύπαρξη να είναι πολλές φορές δύσκολη. Θέματα όσον αφορά την Εκκλησία, την τοπική πολιτική, τη διάρθρωση του στρατού τέθηκαν στο προσκήνιο, με τάσεις σύγκρουσης να δημιουργούνται μεταξύ Βαυαρών και Ελλήνων.
Ευχαριστούμε για την συμμετοχή τους, τους κυρίους: Βαγγέλη Παππά, Κωνσταντίνο Χολέβα και τον Γιώργο Καραμπελιά
Με αφορμή την επέτειο της 25ης Μαρτίου και τη διαρκή συζήτηση γύρω από την Ελληνική Επανάσταση, ο διδάκτορας Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών του Παντείου Πανεπιστημίου, Θεοφάνης Μαλκίδης, φιλοξενήθηκε στην εκπομπή «Ανοιχτό Μικρόφωνο» με τον Κυριάκο Αετόπουλο στον Focus 88.9, αναδεικνύοντας μια λιγότερο γνωστή αλλά ιδιαίτερα σημαντική πτυχή της ιστορίας: τη συμβολή των Θρακών στον αγώνα του 1821.
Όπως ανέφερε, η συμμετοχή της Θράκης στην Επανάσταση παραμένει σε μεγάλο βαθμό άγνωστη, ακόμη και απούσα από τα σχολικά βιβλία, γεγονός που –όπως σημείωσε– δημιουργεί μια «λευκή σελίδα» στην ιστορική μνήμη. Παρά τη σημαντική συνεισφορά των Θρακών, οι σχετικές αναφορές είναι περιορισμένες, με αποτέλεσμα να μην έχει αναδειχθεί επαρκώς ο ρόλος τους στον αγώνα για την ελευθερία.
Στη συζήτηση έγινε εκτενής αναφορά σε ιστορικά παραδείγματα που επιβεβαιώνουν τη συμβολή αυτή, όπως η δράση Θρακών αγωνιστών και ευεργετών, αλλά και η συμμετοχή τους σε κομβικά γεγονότα της Επανάστασης. Ιδιαίτερη μνεία έγινε στη ναυτική συμβολή της Αίνου, καθώς και σε μορφές όπως η Δόμνα Βισβίζη, που αφιέρωσε την περιουσία και τη ζωή της στον Αγώνα.
Ξεχωριστή θέση στη συζήτηση κατέλαβε το Ολοκαύτωμα της Σαμοθράκης, ένα από τα πιο τραγικά γεγονότα της περιόδου, με μαζικές σφαγές, εξανδραποδισμούς και καταστροφές, που –όπως επισημάνθηκε– δεν είναι ευρέως γνωστό στο ευρύ κοινό. Μέσα από την αναφορά στους πέντε νεομάρτυρες της Σαμοθράκης, αναδείχθηκε η ανάγκη διατήρησης της ιστορικής μνήμης και ανάδειξης αυτών των γεγονότων στις νεότερες γενιές.
Johann Lorenz II Rugendas (1775-1826), Η Έξοδος του Μεσολογγίου, 1826
Επιχρωματισμένη ακουατίντα, Μουσείο Μπενάκη
*
του ΚΩΣΤΑ ΧΑΤΖΗΑΝΤΩΝΙΟΥ
~.~
Μ Ε Ρ Ο Σ Α΄
Αν ο Ύμνος εις την Ελευθερίαν αποτελεί το πρώτο μεγάλο ξέσπασμα του ελεύθερου πια νεοελληνικού πνεύματος, τραγούδι ζωής και πίστης στην ιδέα του ανυπότακτου ανθρώπου, επίτευγμα που χαρακτηρίστηκε δίκαια ως ο «πρώτος γνήσιος καρπός της Ελληνικής φαντασίας, ύστερα από αιώνες μαρασμού της» (Ιάκωβος Πολυλάς), η ύψιστη στιγμή της ποιητικής ιδιοφυίας του Διονυσίου Σολωμού είναι μια σύνθεση η οποία, ημιτελής φαινομενικά, συνιστά το τέλειο έργο της νεοελληνικής λογοτεχνίας.
Οι Ελεύθεροι Πολιορκημένοι είναι το κατ’ εξοχήν Ποίημα, αυτό στο οποίο αναδεικνύεται, σε όλο της το βάθος και με όλη της την καθαρότητα, η ουσιώδης, η τραγική αλήθεια του κόσμου: η Ελευθερία. Πέρα όμως από τα τυπικά αισθητικά κριτήρια του τραγικού, πέρα από τον αγώνα εναντίον της Ανάγκης, στο έργο αυτό φανερώνεται και η ελληνική ιδιοσυστασία, που αναγνωρίζει τις χαρές της ζωής, τη φύση, τον έρωτα, την αυταξία της βιωτής, αλλά και που συγχρόνως δεν διστάζει να θυσιάσει τα πάντα χάριν της Ελευθερίας, της θεμελιώδους μυστικής αρμονίας των πάντων. Μια ταπεινή πολιτεία, στο άκρο μιας λιμνοθάλασσας της Ρούμελης που ξανοίγεται στον Κορινθιακό και της τεναγώδους πεδιάδας μεταξύ Αρακύνθου και βουνών της Βαράσοβας, το Μεσολόγγι, όρισε η Μοίρα ως σκηνή αυτής της φανέρωσης.
Ας παρακολουθήσουμε πώς υψώθηκε τούτο το μέγα επίτευγμα, πρώτα ως ιστορικό γεγονός (όπως το αποτύπωσε στα απομνημονεύματά του ένας πολεμιστής από την αδούλωτη Χιμάρα της Ηπείρου, ο Σπύρος Μίλιος) και κατόπιν, πώς ο πατέρας της νεοελληνικής ποίησης το απαθανάτισε με το ανυπέρβλητο οικοδόμημα των Ελεύθερων Πολιορκημένων.
*
Παράξενη η τύχη των πόλεων. Πενήντα χρόνια πριν, στα Ορλωφικά, το Μεσολόγγι, η πολιτεία που έμελλε να γίνει ιερή, είχε πυρποληθεί από τους Τουρκαλβανούς και παραμονές της Παλιγγενεσίας δεν είχε ακόμη καλά- καλά συνέλθει. Δεν αριθμούσε πάνω από 800 σπίτια και 4.000 κατοίκους.
Κουβεντιάζει ο Μακρυγιάννης μ΄ έναν συναγωνιστή του (''Απομνημονεύματα'') :
''- Που τζάκισες αυτό το χέρι ;
- Στο Μισολόγγι, μου λέγει.
- Που το τζάκισα εγώ αυτό ;
- Στους Μύλους τ΄ Αναπλιού.
- Γιατί τα τζακίσαμε ;
- Για τη λευτεριά της πατρίδος.
- Που ΄ναι η λευτεριά κι η δικαιοσύνη; Σήκω απάνου !
Τον παίρνω και πάμε και τον ορκίζω''
Παραδίπλα καθισμένος ο Ντίνος Χριστιανόπουλος παρακολουθεί τσιτωμένος την κουβέντα. Και μόλις αποσώνει τον τελευταίο του λόγο ο Μακρυγιάννης, γυρίζει και του λέει :
Άστεγος, περιπλανώμενος, παραμυθάς, αν και τραυλός.
Έπαιζε ακορντεόν κι αυτοσχεδίαζε κλέφτικα τραγούδια.
Βρώμικος, ψειριασμένος. Φουστανελοφορεμένος και με στολίδια, ολοχρονίς σαν Μεγαλέξανδρος.
Καμιά γυναίκα δεν τον ήθελε.
Οι μεγάλοι των φώναζαν αχμάκη (αφελής, κουτός, βραδύνους).
Τα παιδιά τον πετροβολούσαν.
Ένας «φτωχούλης του θεού», με σπάνια «προίκα» στην ψυχή και στο ζερβί του χέρι.
Τα πινέλα του τα κουβαλούσε στο σελάχι του, εκεί που οι πρόγονοί του 'βάζαν τις πιστόλες και τα μαχαίρια τους.
Τριγύριζε στα χωριά της Μυτιλήνης, τριγύριζε στα χωριά του Πηλίου και ζωγράφιζε.
Ζωγράφιζε ό,τι του παράγγελναν, για να βγάλει το ψωμί του.
Υπάρχουν στον Άνω Βόλο κάμαρες ολόκληρες ζωγραφισμένες από το χέρι του Θεόφιλου, καφενέδες στη Λέσβο, μπακάλικα και μαγαζιά σε διάφορα μέρη που δείχνουν το πέρασμά του − αν σώζονται ακόμη.
Ο κόσμος όμως τον περιγελούσε.
Του έκαναν μάλιστα και αστεία τόσο χοντρά, που κάποτε τον έριξαν κάτω από μια ανεμόσκαλα και του 'σπασαν δυο κόκαλα.
Αν το ατομικό τάλαντο είναι το θεμέλιο κάθε καλλιτεχνικού επιτεύγματος, η φιλοπονία είναι όλο το υπόλοιπο κτήριο. Στο γράψιμο ένα 5% είναι δωρεά, έλεγε θυμόσοφα ο Ουμπέρτο Έκο, το 95% είναι ιδρώτας. Χωρίς επίμονη και αδιάκοπη εργασία, και το μεγαλύτερο χάρισμα σπαταλιέται.
Και πάλι ωστόσο, τα δυο αυτά (ταλέντο + εργατικότητα) από μόνα τους δεν επαρκούν. Πάμπολλοι χαρισματικοί και φίλεργοι πέρασαν και παρήλθαν χωρίς το αποτύπωμα που περίμενε κανείς από εκείνους αρχικά. Το έργο που άφησαν μπορεί να ήταν πληθωρικό, όμως υπήρξε σπασμωδικό, ασύντακτο, εσωτερικά ασπόνδυλο. Χρειάζεται επιπλέον αυτό που ο Σολωμός αποκαλεί «υποταγή εις το νόημα της τέχνης». Η στοίχιση δηλαδή του ταλέντου και της εργασίας πίσω από έναν υπέρτερο σκοπό, η αφοσίωση σε ένα σχέδιο υπερπροσωπικό. Το κτίσμα μας εκτός από θεμελιωτές και οικοδόμους έχει ανάγκη και από αρχιτέκτονα.
Στον ελληνικό 20ό αιώνα, ίσως η πιο συγκινητική περίπτωση τέτοιας αφοσίωσης "εις το νόημα της τέχνης" ήταν εκείνη του Οδυσσέα Ελύτη. Προικισμένος με το πιο εκθαμβωτικό τάλαντο που είδαν ποτέ τα γράμματά μας και γητεμένος αρχικά από τον άκρατο ατομοκεντρισμό του μεσοπολεμικού μοντερνισμού, ο Ελύτης βρέθηκε στον Μεταπόλεμο ενώπιον του κενού. Τα πρώτα εκφραστικά του μέσα, εκείνα των Προσανατολισμών και του Ήλιου του Πρώτου, δεν αρκούσαν για να δώσουν φωνή στις συγκλονιστικές εμπειρίες του Πολέμου, της Κατοχής και της Αντίστασης. Καμιά από τις τρεις απόπειρές του να συμβιβάσει το προσωποπαγές νεωτερικό ιδίωμα και το συλλογικό βάρος της ιστορίας, δεν απέδωσε: Άσμα ηρωϊκό και πένθιμο, Η καλοσύνη στις λυκοποριές, Αλβανιάδα - και τα τρία αυτά έργα ουσιωδώς αστοχούσαν. Εξού και στην πράξη παραμερίστηκαν ή και αποκηρύχθηκαν όλως διόλου.
Η ώρα της Επανάστασης πλησιάζει για την Ελλάδα. Μέσα από τους πνευματικούς πατέρες του, ο ελληνισμός και το ελληνικό ιδεώδες όχι μόνο επιβίωσε αλλά και κυριάρχησε στους δύσκολους καιρούς της Τουρκοκρατίας. Το 1821, όμως, ο πνευματικός αγώνας παύει και τη θέση του παίρνει ο ένοπλος αγώνας.
Η προετοιμασία για τον Μεγάλο Ξεσηκωμό έγινε κάτω από συνθήκες διαρκούς μυστικότητας. Οι Έλληνες, ευρισκόμενοι στο "μάτι του κυκλώνα" οργανώνονται και προετοιμάζουν το έδαφος για το μέγα αυτό διάβημα. Στρατιωτικοί και ιερείς, αγρότες και έμποροι, πλούσιοι και φτωχοί, Έλληνες όλων των επαρχιών, από την Μακεδονία μέχρι την Κρήτη και από την Μικρά Ασία μέχρι την Δυτική Ελλάδα, θέτουν εαυτόν στον αγώνα για την Επανάσταση, η οποία πλέον φτάνει όλο και πιο κοντά...
Ευχαριστούμε για την συμμετοχή τους, τους κυρίους: Βαγγέλη Παππά, Γιώργο Καραμπελιά, Δημήτρη Σταθακόπουλο, Βλάση Αγτζίδη και τον π. Ισίδωρο Κάτσο
Το πρόβλημα του χαρακτήρα της Επανάστασης του ’21 δεν είναι νέο. Ο νεο/ιστορικός, όμως, αναθεωρητισμός, στο πλαίσιο του μεταπολιτευτικού εθνο/αποδομητισμού, του προσέδωσε νέες διαστάσεις. Με την περιδιαβαστική θεώρηση τούτου του κειμένου, αποπειρώμαι να τονίσω κρίσιμες πτυχές της, με έμφαση στην ταυτότητα, τη σημασία και τις «χρεώσεις» της. Έχοντας, πάντοτε, κατά νουν, πως συνιστά την εθνο/αναγεννητική επαναθεμελίωση της Νεοελληνικής υπόστασής μας.
Α. Η ταυτότητά της
Πρώτον, είναι εθνική επανάσταση, εθνικο/απελευθερωτική, επανάσταση έθνους, του Ελληνικού, για την απελευθέρωσή του. Ο εθνικός της χαρακτήρας είναι ο κοινός παρονομαστής όλων των επί μέρους υπαρκτών διαστάσεών της: θρησκευτικής, πολιτικής και κοινωνικής (Θ. Κολοκοτρώνης: «Η επανάστασις η εδική μας δεν ομοιάζει με καμίαν… Ο εδικός μας πόλεμος… ήτον έθνος με άλλο έθνος»).
Δεύτερον, είναι ενδογενής επανάσταση, αυτοφυής, με βαθιές ρίζες στην ελληνική συλλογικότητα, στους αιώνες ιστορίας και πολιτισμού της. Δεν είναι μεταφυτευμένη… έξωθεν, ξενόφερτη και ξενοκίνητη. Οι έξωθεν υπαρκτές επιδράσεις της δεν σημαίνουν και μεταφύτευσή της. Ήταν επιδράσεις ωθητικού χαρακτήρα, που δεν αναιρούν την ενδογένειά της. «Προ/αγγελθείσα», μάλιστα, πολύ πριν από επαναστάσεις σαν την Αμερικανική ή τη Γαλλική. Όπως μαρτυρούν οι αιματηροί Προ/επαναστατικοί Αγώνες του υπόδουλου ελληνικού έθνους, ως κρίκοι στην αλυσίδα της αμέσως, κιόλας, μετά την Άλωση της Πόλης.
