Η φωτογραφία αυτή τραβήχτηκε στις 24 Ιουνίου 1999, στην Πρίστινα, λίγο μετά το τέλος των βομβαρδισμών του ΝΑΤΟ κατά της Γιουγκοσλαβίας.
Από αριστερά προς τα δεξιά στο κάδρο εικονίζονται οι:
Χασίμ Θάτσι, ο Ειδικός Αντιπρόσωπος του ΟΗΕ Μπερνάρ Κουσνέρ, ο Βρετανός στρατηγός Σερ Μάικ Τζάκσον, ο διοικητής του Απελευθερωτικού Στρατού του Κοσσυφοπεδίου (UCK) Αγίμ Τσέκου και ο Ανώτατος Διοικητής των Συμμαχικών Δυνάμεων του ΝΑΤΟ στην Ευρώπη, Γουέσλι Κλαρκ.
Αυτή η ομαδική φωτογραφία αποτυπώνει μια βαθιά ειρωνική ιστορική στιγμή: η δυτική στρατιωτική και πολιτική ισχύς, έχοντας μόλις ολοκληρώσει μια εκστρατεία βομβαρδισμών διάρκειας 78 ημερών, ανέδειξε στον ρόλο του «απελευθερωτή» έναν άνδρα που αργότερα καταδικάστηκε ως εγκληματίας πολέμου από το Δικαστήριο της Χάγης.
Στις 30 Ιανουαρίου 1972, ο Μάικ Τζάκσον υπηρετούσε ως λοχαγός στο 1ο Τάγμα του Συντάγματος Αλεξιπτωτιστών, στην περιοχή Μπόγκσαϊντ (Bogside) του Ντέρι. Κατείχε τη θέση του υπασπιστή του τάγματος, με κύρια ευθύνη τα διοικητικά καθήκοντα, ωστόσο, μετά την έναρξη της επιχείρησης, εντάχθηκε στην ομάδα του συνταγματάρχη Ντέρεκ Γουίλφορντ και εισήλθε στον χώρο των γεγονότων.
Ο Τζάκσον κατέθεσε στην Εξεταστική Επιτροπή Σάβιλ (Saville Inquiry) ότι, καθώς διέσχιζε τον αδόμητο χώρο, ήταν «απολύτως βέβαιος ότι δεχόταν πυρά» και άκουγε τις σφαίρες να σφυρίζουν πάνω από το κεφάλι του. Υποστήριξε σθεναρά ότι ο σκοπός της εισόδου των αλεξιπτωτιστών στο Μπόγκσαϊντ ήταν αποκλειστικά η σύλληψη ταραχοποιών, αρνούμενος ότι η επιχείρηση αποσκοπούσε στο να προκαλέσει τον IRA σε ένοπλη σύγκρουση ή στο να δώσει ένα «μάθημα» στον τοπικό πληθυσμό.
Ένα πιο αμφιλεγόμενο στοιχείο είναι ότι ο Τζάκσον συνέταξε προσωπικά, εκείνο το βράδυ, τη «λίστα πυροβολισμών». Το έγγραφο αυτό κατέγραφε τους λόγους που επικαλέστηκαν οι στρατιώτες για να ανοίξουν πυρ, περιλαμβάνοντας χαρακτηρισμούς όπως «άτομο με βόμβα με καρφιά» (nail bomber), «άνδρας με πιστόλι» και «άνδρας με τουφέκι». Οι δικηγόροι των οικογενειών των θυμάτων υποστήριξαν ότι η λίστα «αποτυγχάνει παταγωδώς να εξηγήσει πώς σκοτώθηκαν 13 άμαχοι» και κατηγόρησαν το έγγραφο ότι εξυπηρετούσε την παροχή μιας εκ των υστέρων δικαιολόγησης για τους πυροβολισμούς, παρουσιάζοντας τους νεκρούς ως ένοπλους μαχητές. Ο Τζάκσον αρνήθηκε οποιαδήποτε προσπάθεια συγκάλυψης, δηλώνοντας ότι τυχόν παραλείψεις ή σφάλματα οφείλονταν σε «αβλεψία ή άλλους αθώους λόγους».
Η Έκθεση Σάβιλ του 2010 κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι ενέργειες των αλεξιπτωτιστών ήταν «αδικαιολόγητες και αδικαιολόγητες». Ο Χασίμ Θάτσι, στο άκρο αριστερό τμήμα της φωτογραφίας, καταδικάστηκε τον Σεπτέμβριο του 2026 από τα Ειδικά Επιμελητήρια του Κοσσυφοπεδίου σε κάθειρξη 25 ετών, αντιμετωπίζοντας κατηγορίες που περιλάμβαναν τη δολοφονία, τα βασανιστήρια, τη σκληρή μεταχείριση και την αυθαίρετη κράτηση. Το δικαστήριο έκρινε ότι «αξιοποίησε τη θέση, την ηγετική του ιδιότητα και την εξουσία του» για να ενθαρρύνει τη διάπραξη εγκλημάτων κατά πολιτικών αντιπάλων και αμάχων που θεωρούνταν «συνεργάτες» του εχθρού. Το δικαστήριο διαπίστωσε ότι τα εγκλήματα του Θάτσι και των συγκατηγορουμένων του —συμπεριλαμβανομένης της αυθαίρετης κράτησης 385 ατόμων, των βασανιστηρίων σε βάρος 303 ατόμων και της δολοφονίας 96 ατόμων— είχαν αποδειχθεί πέραν πάσης αμφιβολίας.
Ο Μπερνάρ Κουσνέρ, ο οποίος εικονίζεται στη φωτογραφία, υπηρέτησε ως Ειδικός Αντιπρόσωπος του ΟΗΕ για το Κοσσυφοπέδιο και, από κοινού με τον Τζάκσον, επέβλεψε τη διαδικασία «αφοπλισμού» του UCK. Ο Αγίμ Τσέκου διετέλεσε αργότερα Πρωθυπουργός του Κοσσυφοπεδίου, ενώ ο Γουέσλι Κλαρκ συνέχισε τη σταδιοδρομία του στο ΝΑΤΟ. Τα πρόσωπα της φωτογραφίας παρουσιάζονταν τότε, στο πλαίσιο του δυτικού αφηγήματος, ως οι ωφελούμενοι και οι εκτελεστές μιας «ανθρωπιστικής επέμβασης», ωστόσο η μετέπειτα καταδίκη του Θάτσι αποκάλυψε την άλλη όψη αυτού που είχε συγκαλύψει ο εν λόγω «ηθικός σκοπός».
Ανάρτηση από:geromorias.blogspot.com
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.