ΜΑΚΑΡΙΟΙ ΟΙ ΠΤΩΧΟΠΟΥΛΟΙ ΤΩ ΠΝΕΥΜΑΤΙ.

Του Γιάννη Σχίζα 

Ήταν η φωνή της Κύπρου,  αγωνιστής εφ ‘όλης της ύλης , μέχρι και θεατρικός συγγραφέας  με την ντοπιολαλιά  να είναι πρώτη προτεραιότητα. Δεν ήταν ποιητής, αλλά έστεκε  σαν φυσικός διάδοχος του αγώνα για την ελληνικότητα του κυπριακού λόγου από το μεγάλο ποιητάρη του νησιού ,  τον Κώστα Μόντη : 

«Ελάχιστοι μας διαβάζουν – ελάχιστοι ξέρουν τη γλώσσα μας- μένουμε αδικαίωτοι κι αχειροκρότητοι – όμως αντισταθμίζει που γράφουμε ελληνικά». 

Και συμπλήρωνε : «Είναι δύσκολο να πιστέψω- πως μας τους έφερε η θάλασσα της Κερύνειας- είναι δύσκολο να πιστέψω- πως μας τους έφερε η αγαπημένη θάλασσα της Κερύνειας – Πικρή θάλασσα της Κερύνειας- που πρέπει να αποσύρουμε πια – τους στίχους που σου γράψαμε!».

 Θυμάμαι πολλά γι αυτόν, μέχρι πως σχολίαζε  το θάνατο του γιου του τουρκοκύπριου ηγέτη  Ραούφ Ντεκτάς το 85  –του Ραϊφ Ντεκτάς – που υπήρξε μουσικός, συνθέτης και αρθρογράφος, και σκοτώθηκε σε τροχαίο ατύχημα. Ο Φτωχόπουλος έβρισκε την ευκαιρία  για να θυμίσει τα εκατέρωθεν θύματα, αυτής της πικρής εισβολής.

Το 1967 μεταναστεύει οικογενειακώς σε μια Βρετανική πόλη , το Margate , από όπου βρίσκει κάτι «ψευτοδουλιές στο Λονδίνο». Εκεί σημειώνει την κοινή δράση με τον φίλο του Πί τ τ α : «εγώ με κάτι Εβραίους που πουλούσαν υφάσματα κι ο Πίττα  πάλι με κάτι εβραίους που πουλούσαν ηλεκτρικές λάμπες…..Μέσα σε δυο εβδομάδες τα παρατήσαμε κι οι δυο για τους ίδιους λόγους, χωρίς καμιά συνεννόηση. Το 67 ήταν ο πόλεμος Ισραήλ –Αιγύπτου. Οι Εβραίοι είχαν λυσσάξει και έκαναν εράνους παντού. Εμείς, πέραν του ότι δεν είχαμε δεκάρα – πρώτη μας δουλειά ήταν- ήμαστε και κατά του Ισραήλ. Μας είπαν στη δουλειά ότι είτε δίνουμε στον έρανο είτε φεύγουμε. Φύγαμε». Και σε κάποια υποσημείωση επεξηγεί τα διπλά σύμφωνα, που προσδίδουν μιαν ιδιάζουσα προφορά στην κυπριακή διάλεκτο :

Ευτύχης Μπιτσάκης, μια δυσαναπλήρωτη απώλεια

Γιάννης Σχίζας

Δημοσιεύτηκε στο ΠΟΝΤΙΚΙ, 20.8.68

Ο Ευτύχης Μπιτσάκης, τον οποίο χάσαμε πριν από έναν χρόνο, ήταν μια λαμπρή φυσιογνωμία των ελληνικών γραμμάτων. Ήταν πολιτικός, ήταν μαχητής στα μετερίζια πολλών αγώνων, ήταν μέτοχος της Αριστεράς, ήταν εκδότης του περιοδικού «Ουτοπία», ήταν αρθρογράφος εφημερίδων.

Ο Μπιτσάκης γεννήθηκε σε ένα χωριό της Κρήτης και τα ύστερα χρόνια του συνήθιζε να αυτοπροσδιορίζεται ως αγρότης – κοντά με τις άλλες ιδιότητές του. Στις αγροτικές αναμνήσεις του συμπεριλαμβανόταν και η ιδέα του ανιμισμού, που διακατείχε την πρωτόγονη κοινωνία των πρώτων ημερών του, όπου το κάθε αντικείμενο, είτε ζώο, είτε δύναμη της φύσης είχε βούληση και κάποιο είδος «ψυχής». Αυτή η στάση ζωής ξεδιπλωνόταν μέσα από το ντοκιμαντέρ του Προκόπη Δάφνου «Ευτύχης Μπιτσάκης, η ζωή, η δράση», που παίχτηκε και είχε μεγάλη επιτυχία.

Με το ψευδώνυμο Κοσμάς Πολίτης, ο Ευτύχης Μπιτσάκης εκδίδει το 1965 το έργο «Φυσική και φιλοσοφία», όπου γίνεται από τον ίδιο μια πρώτη αποτίμηση της πορείας της φιλοσοφίας διαμέσου των αιώνων – της διαρκούς πάλης ανάμεσα στον υλισμό και τον ιδεαλισμό.

Διετέλεσε μέλος της Κεντρικής Επιτροπής του ΚΚΕ από το 1968 έως το 1973, ενώ το 1976 επέστρεψε στην Ελλάδα από το Παρίσι (όπου είχε συνεχίσει τις σπουδές του και στη συνέχεια δίδασκε μαθηματικά και φιλοσοφία), και συνέβαλε στην έκδοση του θεωρητικού περιοδικού «Επιστημονική Σκέψη». Το 1981 καταλαμβάνει την έδρα της φιλοσοφίας στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, το 1989 αποχωρεί από το ΚΚΕ και εντάσσεται στο Νέο Αριστερό Ρεύμα. Για μεγάλο διάστημα εισφέρει στη «Διαλεκτική» και από το 1992 γίνεται εκδότης του τριμηνιαίου θεωρητικού περιοδικού «Ουτοπία».

ΓΙΑΝΝΗΣ ΣΧΙΖΑΣ: Περί τετραήμερης εργασίας

Εφημ. ΠΟΝΤΙΚΙ

Ο Νίκος Ανδρουλάκης εκφράζει οπωσδήποτε μια φιλοσοφική προτεραιότητα όταν θέτει το ερώτημα: «Δουλεύουμε για να ζούμε ή ζούμε για να δουλεύουμε;». Η άποψή του υπέρ της τετραήμερης διάρκειας εργασίας δεν αφορά το μανάβικο ή τη συνοικιακή ταβέρνα, αλλά περιλαμβάνει την πιλοτική εφαρμογή σε επιχειρήσεις πάνω από 20 άτομα και σε θέσεις εντάσεως διανοίας, σε προγραμματιστές, λογιστές, διοικητικές υπηρεσίες, μελετητικά γραφεία.

Και αναφέρεται μάλιστα «στο 92% των εταιρειών του Ηνωμένου Βασιλείου – που υιοθέτησαν την τετραήμερη εργασία και την κράτησαν –, ενώ κατά 85% ανέβηκε η απόδοση και 23% έπεσε η εργασιακή κόπωση σε εταιρείες της Πορτογαλίας».

Από την άλλη πλευρά η Ν.Δ., διά στόματος της υπουργού Εργασίας, αναφέρθηκε στο… μανάβικο της γειτονιάς (!), του οποίου η βιωσιμότητα τίθεται εν κινδύνω, ενώ σχολιάζοντας την πρόταση Ανδρουλάκη για τετραήμερη εργασία που εφαρμόζεται στη Γαλλία δήλωσε: «Η Γαλλία έχει από τις υψηλότερες ανεργίες αυτήν τη στιγμή που μιλάμε. Ξέρετε ότι πριν από δύο μήνες είχε υψηλότερη ανεργία από την Ελλάδα;».

Στη συνέχεια ανέφερε ότι μέσα σε λιγότερο από ένα 24ωρο εκδόθηκαν ανακοινώσεις εναντίον τής εν λόγω πρότασης από το Οικονομικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο, με πρόεδρο τον κ. Χατζηθεοδοσίου, και τη ΓΣΒΕΕ, με πρόεδρο τον κ. Καββαθά.

Η αρνητική άποψη επί του θέματος δεν φαίνεται να πτόησε – μέχρι στιγμής – το ΠΑΣΟΚ. Ούτε πτοήθηκε από την κριτική που έγινε σε ανοικτή επιστολή από τον επικεφαλής συνδικαλιστικής παράταξης Νίκο Φωτόπουλο: που υπενθύμιζε την ανοχή από το ΠΑΣΟΚ της πρακτικής Παναγόπουλου περί κατάργησης της πενθήμερης εργασίας προς όφελος της εξαήμερης, περί μη καταβολής των πέραν του οκταώρου υπερωριών, περί υποστήριξης του 13ωρου.

Η «πρωτιά» της κατάθεσης μιας τόσο «επικερδούς» πρότασης όπως αυτή του τετραήμερου ανήκε στο ΠΑΣΟΚ – τη στιγμή που η πρωτοβουλία αυτής της πρότασης για ένα τόσο σοβαρό θέμα έπρεπε να κατανεμηθεί μεταξύ των «ενδιαφερόμενων» πολιτικών δυνάμεων. Τώρα βέβαια ποιες ήταν αυτές οι δυνάμεις είναι άλλο θέμα…

Οι περιπέτειες του χρόνου εργασίας

Τον 16ο αιώνα ο Thomas More, στο διάσημο έργο του για το φανταστικό νησί της «Ουτοπίας», σκιαγραφούσε ένα πρότυπο εξάωρης ημερήσιας εργασίας, σε έναν κόσμο όπου – κατά τη δική του μαρτυρία – κυριαρχούσε η «δουλεία», όπου οι άνθρωποι εργάζονταν σκληρά από το πρωί ώς το βράδυ «σαν άλογα δεμένα»…

ΠΑΤΡΙΚ ΛΗ ΦΕΡΜΟΡ : ΩΡΑΙΟΣ ΣΑΝ ΦΙΛΕΛΛΗΝΑΣ

Του Γιάννη Σχίζα

Τώρα που η συζήτηση για τον Καποδίστρια και  για τη σχέση του με την γενέθλια πατρίδα δυναμώνει, τώρα που (ξανα)έρχονται  στην επιφάνεια οι  αγώνες ξένων ανθρώπων για την ελληνική ανεξαρτησία, είναι καιρός να δούμε  το ότι η Ελλάδα  απελευθερώθηκε όχι μόνο  από τον ηρωϊσμό  των  Ελλήνων, αλλά και από τους  φιλέλληνες. Κάποιοι μάλιστα από τους τελευταίους , μέσα σε αυτό το αμφιθυμικό πλέγμα έρωτα –και – μίσους ,  έτυχε να διαθέτουν  μεγαλύτερη δοσολογία έρωτα από τους γηγενείς  και να αποβαίνουν  υπόδειγμα ….

Ο Πάτρικ Λη Φέρμορ,  επίτιμος Έλληνας που άξιζε όσο πολλοί  original,  «έφυγε» μετά 96 χρόνια περιεκτικής ζωής  . Από μια άποψη στάθηκε τυχερός, γιατί αν και υπερκινητικός και ταξιδιωτικός τύπος εγκατέλειψε τον κόσμο στο κρεβάτι του, σε αντίθεση με εκείνο το γηραιό Βρετανό ποδηλάτη που έκανε το γύρο του κόσμου αλλά σκοτώθηκε από έναν ασυνείδητο οδηγό  το 2009 στη Βαρυπόμπη της Αττικής… 

Ο Πάτρικ Λη Φέρμορ ξεκίνησε τη ζωή του συνεχίζοντας  την παράδοση των μεγάλων   περιηγήσεων -  γεωγραφικών και ιστορικών. Το 1933, σε ηλικία 18 χρονών, άρχισε  διασχίζοντας  την Ευρώπη και τελικά έφτασε  στην Κωνσταντινούπολη, διανυκτερεύοντας σε μοναστήρια, σε αχυρώνες, σε σπηλιές, στο οπουδήποτε. Τότε, στον Ελλαδικό χώρο,  η ύπαιθρος  δεν παρείχε  τα σημερινά επίπεδα ασφαλείας, αν λάβει κανείς υπόψη ότι ο αρχιλήσταρχος Κουτσούβελας έπεφτε από τις σφαίρες της χωροφυλακής  μόλις το 1929,  ενώ οι  ληστές αδελφοί Ρετζαίοι κατέληγαν στο εκτελεστικό απόσπασμα τον Μάρτιο του  1930…

Ένα ΟΧΙ για όλες τις εποχές

Δημοσιεύτηκε στο ΠΟΝΤΙΚΙ
τεύχος 2410
30/10/2025

ΓΙΑΝΝΗΣ ΣΧΙΖΑΣ

Στους βομβαρδισμούς της Γιουγκοσλαβίας, το 1999, ζήσαμε ένα μοναδικό αίσθημα ανάτασης, όταν μόνοι εμείς από όλη την Ευρώπη βρεθήκαμε να αποτελούμε το 97% που τάσσονταν εναντίον των βομβαρδισμών της γειτονικής χώρας: Όταν δεν υπήρξε ένας άνθρωπος ο οποίος – έστω από σνομπισμό! – να εκφέρει άποψη φιλική με τη συγκεκριμένη πολιτική του ΝΑΤΟ!

Έτσι και το «Όχι» της 28ης Οκτωβρίου 1940 είχε σχεδόν κάτι από παλλαϊκή συναίνεση, και μάλιστα συναίνεση που συμπεριλάμβανε το ΚΚΕ των φυλακών της μεταξικής δικτατορίας. Ο αρχηγός του Νίκος Ζαχαριάδης σε μια έξαρση του αντιφασιστικού πνεύματος, με τη γνωστή επιστολή του έκφραζε την εθνική ομοψυχία έναντι των υποψήφιων κατακτητών:

«Ο φασισμός του Μουσολίνι χτύπησε την Ελλάδα πισώπλατα, δολοφονικά και ξετσίπωτα, με σκοπό να την υποδουλώσει και να την εξανδραποδίσει. Σήμερα όλοι οι Έλληνες παλεύουμε για τη λευτεριά, την τιμή, την εθνική μας ανεξαρτησία. Η πάλη θα είναι πολύ δύσκολη και πολύ σκληρή… Ο λαός της Ελλάδας διεξάγει σήμερα έναν πόλεμο εθνικοαπελευθερωτικό, ενάντια στον φασισμό του Μουσολίνι… Στον πόλεμο αυτό, που τον διευθύνει η κυβέρνηση Μεταξά, όλοι μας πρέπει να δώσουμε όλες μας τις δυνάμεις, δίχως επιφύλαξη»…

Με δεδομένο ότι ιστορία δεν κάνουμε για να περνάμε την ώρα μας, το σημερινό «όχι» – αντί να στρέφεται σε μια προκάτ εικόνα – έχει κύριο αποδέκτη την Τουρκία. Η πολιτική της ζεϊμπεκιάς και του κατευνασμού του θηρίου με το άνοιγμα των πυλών της Ευρωπαϊκής Ένωσης απέτυχε, μια άλλη πολιτική δεν είναι απλώς εφικτή αλλά επιβεβλημένη έναντι της χώρας που κοιμάται και ξυπνάει με το όνειρο της γαλάζιας πατρίδας.

Πέρασαν 10 χρόνια – Το μεγάλο «ναι» και το μεγάλο «όχι» της 5ης Ιουλίου 2015

Γιάννης Σχίζας 

Δημοσιεύτηκε στο ΠΟΝΤΙΚΙ

Θυμάμαι τον Λεωνίδα Χρηστάκη, εκδότη του περιοδικού «Ιδεοδρόμιο», με το πορνικό αλλά και το εξτρεμιστικό / αντιιεραρχικό περιεχόμενό του, που είχε ταχθεί κάποτε εναντίον των επετείων – με τη γραπτή απόφανση: «Οι επέτειοι; Στ@ρχίδι@ μας»…

Τελικά αυτό δεν πέρασε, μείναμε εμείς να γιορτάζουμε και να θυμόμαστε τις επετείους, για την Κύπρο, για την πτώση της δικτατορίας, για την 28η Οκτωβρίου, κ.λπ. κ.λπ… Να θυμόμαστε αλλά και να ξεχνούμε τον Κωνσταντίνο Καβάφη, αυτόν που έγραφε το ποίημα «Che fece…. il gran rifiuto» με μια ανορθόδοξη στράτευση, που είναι αυτές τις μέρες πολύ της μόδας:

«Σὲ μερικοὺς ἀνθρώπους ἔρχεται μιὰ μέρα

ποῦ πρέπει τὸ μεγάλο Ναὶ ἢ τὸ μεγάλο τὸ Ὄχι

νὰ ποῦνε. Φανερώνεται ἀμέσως ὅποιος τὤχει

ἕτοιμο μέσα του τὸ Ναί, καὶ λέγοντάς το πέρα

πηγαίνει στὴν τιμὴ καὶ στὴν πεποίθησί του.

Ὁ ἀρνηθεὶς δὲν μετανοιώνει. Ἄν ρωτιοῦνταν πάλι,

ὄχι θὰ ξαναέλεγε. Κι’ ὅμως τὸν καταβάλλει

ἐκεῖνο τ’ ὄχι – τὸ σωστὸ – εἰς ὅλην τὴν ζωή του».

Το μεγάλο «Ναι» και το μεγάλο «Όχι» ειπώθηκε, και μάλιστα σε χρόνο dt. Υπερέχοντας κιόλας σε ταχύτητα από την απόφανση του Ανδρέα Παπανδρέου, που στα 1981 τολμούσε να λέει «ΕΟΚ και ΝΑΤΟ το ίδιο συνδικάτο»…

Πάνω στα 18 θέματα, σχετικά με τα οποία υποβλήθηκε ερώτηση από το δημοψήφισμα της 5ης Ιουλίου, το 61,3% απάντησε όπως απάντησε. Οι επικεφαλής, αντί να επεξηγήσουν και να ερμηνεύσουν τα θέματα, απέδειξαν ότι στο βάθος του μυαλού τους έτρεφαν μια άλλη σκέψη. Τελικά, μια βδομάδα μετά, το μαντάτο έσκασε, η απεμπόληση του τρίτου μνημονίου δεν ήρθε ποτέ και η κυβέρνηση προχώρησε σε εκλογές.

Η Φαντασία στην πεζοπορία

 Ποντίκι 25.1.24

Γιάννης Σχίζας 

       Στη Σουηδία, στο σταθμό Οντενπλαν της Στοκχόλμης κάποιοι είχαν τη φαεινή ιδέα  να τοποθετήσουν  πάνω στα σκαλοπάτια μιας σκάλας του μετρό για πεζούς    τα πλήκτρα ενός μουσικού οργάνου.  Στη συνέχεια,  αφού προνόησαν για τη τοποθέτηση   ενός ελαστικού υποστρώματος ,  παρακολούθησαν τις αντιδράσεις  των ανθρώπων με ένα βίντεο. Κάθε βήμα των πεζών παρήγαγε και μια νότα !  Το αποτέλεσμα έδειξε  ευχάριστη  έκπληξη , χαρά, παιχνίδισμα  μικρών και μεγάλων .

          Στην επιστημονική οικολογία  υπάρχουν οργανισμοί – δείκτες, που  επιτρέπουν την εύκολη ανάγνωση των συνθηκών ενός οικοσυστήματος.  Το 95-96, μετά το ξεκίνημα του  βιολογικού καθαρισμού  της Ψυττάλειας, η επιστροφή των  αχινών στον Σαρωνικό είχε  χαιρετηθεί σαν δείκτης  ανάκαμψης του θαλάσσιου περιβάλλοντος.  Οι πεζοί είναι επίσης  δείκτες  του βαθμού υγείας ή ασθένειας ενός αστικού οικοσυστήματος. Η παρουσία ή απουσία τους μιλάει  για την κατάσταση στην πόλη..

          «Η πόλη είναι ψυχότοπος» - έγραψε ο  ψυχαναλυτής Αλεξάντερ Μίτσιρλιχ  στη πολεοδομική (!) ανάλυσή του, που στα ελληνικά  εκδόθηκε από τον «Ηριδανό» και  «άκουγε» στον υπέροχο τίτλο:  «Το άξενο των πόλεων πρωτουργό στην ψυχική αποργάνωση του πολίτη».. Η πόλη που είναι εχθρική  για τους πεζούς,  απεργάζεται ανθρώπους διαταραγμένους,  επιθετικούς, αντιαισθητικούς, απολίτιστους. 

           Αυθαίρετα δένδρα

       Στην Αθήνα δεν είναι μόνο μικρή  η κατά κεφαλήν δοσολογία πρασίνου, αλλά και η δοσολογία πεζοδρόμων και πεζοδρομίων. Το χειρότερο όμως είναι ότι κοντά στη μικρή «ποσότητα» έρχεται και η χαμηλή «ποιότητα». Πεζοδρόμια και πεζόδρομοι συνυπάρχουν με παράνομα παρκαρίσματα, με λεβεντομ@λ@κες μοτοσυκλετιστές, με τραπεζοκαθίσματα, με «σπαστικές» καταστάσεις κάθε κατηγορίας. Από όλες αυτές, η «σπαστικότερη»  όλων σε περιοχές εκτός κέντρου,   είναι η κατάληψη  του πεζοδρομίου μέσω φυτεύσεων. Στου Παπάγου, στη Σαρωνίδα, στο Χολαργό, οι παρόδιοι ιδιοκτήτες  επεκτείνουν ουσιαστικά τον ιδιωτικό τους κήπο φυτεύοντας  το πεζοδρόμιο και υποχρεώνοντας τους πεζούς να πορεύονται  «σε φάλαγγα κατ’ άνδρα», σαν σε μονοπάτι. Πριν από καιρό  εντυπωσιάστηκα από την ευθυκρισία με την οποία αντιμετώπισε το θέμα    των «αυθαίρετων» δέντρων και θάμνων στα πεζοδρόμια  μια ομάδα μαθητών από τις Σέρρες. Τα παιδιά είχαν πραγματικά μιαλό – εγώ θα ευχόμουν να είχαν και κανένα αλυσσοπρίονο στα χέρια τους....     

Ο Ντίνος Χριστιανόπουλος και τα αλαμπουρνέζικα

του Γιάννη Σχίζα

Άφησε στίχους απαράμιλλης απλότητας και δοκίμια που μιλούσαν κατευθείαν στην καρδιά μας. Δεν χαρίσθηκε σ' αυτούς που θέλανε με τις βραβεύσεις να τουμπάρουν το πνεύμα του σαρκασμού και της ειρωνείας που τον διαπότιζε: Αρνήθηκε επίμονα κάθε βράβευση και όταν τελικά δέχθηκε τον τίτλο του επίτιμου διδάκτορα από το ΑΠΘ - πράγμα που έκανε για να μην σνομπάρει ("κογιονάρει") την ομοταξία των πανεπιστημιακών- ήταν σαν η τιμή που δέχθηκε να έκανε "επίτιμο" το ίδιο το πανεπιστήμιο.... 

Στην δημόσια ζωή ήταν φανατικός εχθρός της φλυαρίας, της φιλολογίζουσας παπάρας και της λογοτεχνικής αλλαξοκωλιάς. Ήταν εχθρός αδιάλλακτος των ποιητικοφανών, που γράφουν στο πόδι πράγματα εγκεφαλικά και καθόλου ζυμωμένα με πρωτογενείς και προσωπικές εμπειρίες. Ο Σεφέρης έγραψε πως ήθελε "να μιλήσει απλά, να του δοθεί αυτή η χάρη", όμως δεν μπόρεσε να τηρήσει το συγκεκριμένο "τηλεγραφικό" μανιφέστο. Πολλοί ποιητές στράφηκαν στην πληθοπαραγωγή - εξ ού και ο πληθωρικός τους λόγος κατέληγε να είναι πληθωριστικός, δηλαδή άνευ αξίας. Οι πεσμένοι με τα μούτρα στην ποιητική προπόνηση, ξέχασαν να ζουν πριν να στοχάζονται (primum vivere deinde philosophare), κι ακόμη ξέχασαν ότι η ποίηση πέρα από καλλιέπεια είναι και κοινωνικό ενδιαφέρον . 

Αντίθετα ο Χριστιανόπουλος προσπάθησε να προσεταιρισθεί κάθε καϋμό : 

Ὅταν σὲ περιμένω καὶ δὲν ἔρχεσαι,

ὁ νοῦς μου πάει στοὺς τσαλακωμένους,

σ᾿ αὐτοὺς ποὺ ὧρες στέκονται σὲ μία οὐρά,

ἔξω ἀπὸ μία πόρτα ἢ μπροστὰ σ᾿ ἕναν ὑπάλληλο,

κι ἐκλιπαροῦν μὲ μία αἴτηση στὸ χέρι

γιὰ μία ὑπογραφή, γιὰ μία ψευτοσύνταξη.

Ὅταν σὲ περιμένω καὶ δὲν ἔρχεσαι,

γίνομαι ἕνα με τοὺς τσαλακωμένους.

Όμως η σημαντικότερη βολή του απευθύνονταν στους κουλτουριάρηδες και στα "αλαμπουρνέζικα"..Σε μια συζήτηση που είχε με τον συγγραφέα Περικλή Σφυρίδη, έλεγε :

"θα μπορούσε να αναρωτηθεί κάποιος, ότι αφού αποδεχόμαστε την ερμητική γραφή ορισμένων ποιητών, γιατί να μην αποδεχτούμε και τον δυσνόητο τρόπο γραφής των κουλτουριάρηδων; Από μία άποψη, κι ο ποιητής θα έπρεπε, οποιαδήποτε τεχνοτροπία κι αν ακολουθεί, να γράφει κατά τρόπο κατανοητό, για να μπορεί ο αναγνώστης να τον καταλαβαίνει.Γιατί, τι να την κάνουμε την οποιαδήποτε ποίηση, όταν έχει κοπεί η γέφυρα της επικοινωνίας; ". Και κατέληγε : "Κάθε τι που λέμε να το σκεφτόμαστε, και προπάντων πρέπει να γράφουμε κατανοητά"...

Το 1995 έγραψα στην ΑΥΓΗ ένα άρθρο με θέμα "Ο Ντίνος Χριστιανόπουλος της οικολογικής ευαισθησίας". Εκεί αναφερόμουν στο ποίημα του για τα σκυλιά που ξεπέφτουν - δείγμα πως η ευαισθησία του ποιητή πήγαινε πολύ μακρύτερα από τις ανθρώπινες υπάρξεις...

Aυγή 22.8.20