02 Σεπτεμβρίου 2026

Ο Εμφύλιος - και οι σύγχρονες προσλήψεις του

Του Δημήτρη Μπελαντή 

Όσοι και όσες πολέμησαν στον Εμφύλιο το 1946 με 1949  υπό την σημαία του ΔΣΕ ήταν ανεξαιρέτως ήρωες.Πολεμησαν μια στρατιωτική μηχανή τελείως υπερτερη τους, που υπακουε σε ένα από τα πρώτα πειράματα του στρατού των ΗΠΑ κατά των εξεγέρσεων ( anti-insurgency projects ) την δημιουργία ανταρτοπόλεων, την εξώθηση των αγροτών στην εσωτερική εξορία, το στέγνωμα του νερού γύρω από το ψάρι του ανταρτοπόλεμου κλπ . 

Όσα έγιναν στην Ελλάδα ήταν ένα αποικιοκρατικό πείραμα,  επαναλήφθηκαν στη Μαλαισία από τους Βρετανούς , στο Βιετνάμ από τις ΗΠΑ, στην Αλγερία από τους Γάλλους κλπ Ήθελε τεράστιο  προσωπικό σθένος για να μετάσχεις σε αυτόν τον  τιτάνιο αγώνα.

Και η συνέχεια ήταν, μετά την ήττα, ακόμη τραγικότερη.  Μετεμφυλιακό κράτος, εκτελέσεις, στρατόπεδα, φτώχεια και εξαθλίωση, ώθηση του λαού  στην εξωτερική μετανάστευση, δύο καθεστώτα πολιτών ως το 1974 , ολοκλήρωση του Εμφυλίου η χούντα  κλπ.Οι συνέπειες κρατούν ως σήμερα.  Και όσοι κατέφυγαν στις Λαϊκές Δημοκρατίες έζησαν την τραγωδία των διασπασεων του ΚΚΕ, την Τασκένδη, την διασπαση του 1956, την διασπαση του 1968, τον έλεγχο και καταστολη  από τις " σοσιαλιστικές" αρχές και τόσα άλλα.  Τραγικότερη των περιπτώσεων ο Νίκος  Ζαχαριάδης, που έγινε  τραγικό θύμα του συστήματος όπου είχε αφιερώσει την ζωή του.

Θα ήθελα εδώ να θέσω δύο ζητήματα.

Μπορούσε ο ΔΣΕ να νικήσει;

Κανείς δεν αμφισβητεί την δόξα του ΔΣΕ.  Όμως, για εμένα προσωπικά, ήταν μια ηρωική πλην  απελπισμένη εξέγερση, πιθανόν αναγκαία για την αυτοάμυνα της Αριστεράς και του λαού της, αλλά με εξ αρχής σχεδόν δεδομένη την ήττα της.  Ο συσχετισμός δύναμης, παρά την πολύ περιορισμένη ενίσχυση της ΕΣΣΔ και των ΛΔ, ήταν συντριπτικός κατά του ΚΚΕ , δεν είχαν αεροπορία, είχαν περιορισμένο πυροβολικό, δεν είχαν επαρκή στρατολόγηση,  και αντιμετώπιζαν τις ναπάλμ. 

 Επίσης, υπάρχει ένα σκοτεινό παρασκήνιο όσον αφορά την διαχείριση  του πολέμου εκ μέρους της ανώτατης  ηγεσίας του ΚΚΕ.  Απο το 1946 που ξεκινούν οι εχθροπραξίες ως το φθινόπωρο του 1947, το ΚΚΕ ταλαντεύεται μεταξύ νομιμότητας και παρανομίας, αφήνοντας με διαταγή όλα τα στελέχη του στις πόλεις να γίνουν βορά των συλλήψεων και της Άκρας Δεξιάς.  Και ο Μίκης Θεοδωράκης το έχει πει σε πολλές μαρτυρίες του, αναρωτώμενος το γιατί .  

Γιατι;  Κατά την γνώμη μου, επειδή η ηγεσία του ΚΚΕ δεν έχει σαφή ακόμη επιλογή ούτε σαφή  εικόνα για την βούληση του Στάλιν, για τον οποίον ο ελληνικός Εμφύλιος ήταν πολύ περισσότερο ένα πιόνι για τις δυσκολίες που είχε στην Πολωνία, την Τσεχοσλοβακία και την δική του ζώνη επιρροής παρά ένας  λαϊκός αγώνας που θα κερδιζόταν.

Δεν συμφωνώ με το αταξικό "μας βάλανε να φαγωθούμε", αλλά ούτε και με μια άκριτη αγιογραφία  της ηγεσίας του ΚΚΕ στον Εμφύλιο.Και είχε  επίσης προηγηθεί η τελείως παράλογη αποχή της Αριστεράς από τις εκλογές του 1946 που επέτρεψε στο Κράτος της Δεξιάς να φακελώσει όλους τους εχθρούς του.

Ήταν ο Εμφύλιος του 46- 49 μια γνήσια επαναστατικη εμπειρία; και αν ναι, το ΕΑΜ τι ήταν; μόνο ένα  αταξικό εθνικοαπελευθερωτικό κίνημα; 

Η δεύτερη σκέψη μου αφορά την υπεραξίωση του Εμφυλίου από το ΚΚΕ αλλά και άλλες αριστερές δυνάμεις τα τελευταία τριάντα χρόνια, με αντάλλαγμα την υποτίμηση του ΕΑΜ ως επαναστατικής εμπειρίας.  Βάσει μιας " εθνομηδενιστικής"  αλλά και σεχταριστικής λογικής , ο,τι αναφέρεται στο Έθνος είναι ντε φάκτο  ρεφορμιστικο και μόνο  ο,τι διαιρεί  σαφώς το έθνος είναι επαναστατικο.Αυτη η λογική ξεχνά ότι ο ΔΣΕ δεν πάλευε μόνο για τον σοσιαλισμό αλλά και για μια ανεξάρτητη Ελλαδα από τον ιμπεριαλισμό και είχε και την εθνική σημαία εκτός από την κόκκινη κατά του ξενοδουλου μοναρχοφασισμου. Λεπτομερειες ...

Όμως, το πιο σημαντικό είναι ότι ο ΕΑΜ ΕΛΑΣ είχε,πέτυχε,  την ηγεμονία των λαϊκών τάξεων στο Έθνος,δηλαδή την βάση της κοινωνικής  επαναστασης,  και την παρέδωσε η ηγεσία του στους Βρετανούς, ενώ ο ΔΣΕ δεν είχε καμία ελπίδα ηγεμονίας η στρατιωτικής νίκης πλην ίσως μιας μικρής πιθανότητας διάσπασης της επικρατείας στα δύο, που πάλι θα ήταν αδιέξοδη...

Ακόμη παραπάνω, οι θεσμοί λαϊκής εξουσίας η δυαδικής εξουσίας κατά τον Λένιν, λαϊκά δικαστήρια, αυτοδιοίκηση κλπ άνθισαν κυρίως η σχεδόν αποκλειστικά.  υπό τον ΕΑΜ ΕΛΑΣ και λιγότερο  υπό τον ΔΣΕ.  Γι αυτό και το ζήτημα της εξουσίας κρίθηκε γνήσια το 1943 με 1944 και όχι με τον Εμφύλιο.Γι αυτό και ο πραγματικός Εμφύλιος , και ας  το επικαλούνται οι δεξιοί και ο κ. Καλύβας,  για να κρύψουν την προδοσία  της Δεξιάς κατά την Κατοχή, ξεκίνησε όντως  το 1944 και όχι το 1946,όπου μάλλον η εξουσία  είχε ήδη χαθεί. Κι αυτό όχι γιατί οι κομμουνιστές ήταν δόλιοι και ήθελαν πρώτιστα την εξουσία, έκαναν αντιθέτως  ο,τι μπορούσαν.... για να μην την πάρουν, αλλά γιατί στην Ελλάδα όπως και στην Ευρώπη, όταν ξεκαθάρισε ότι ο Άξονας θα ηττηθεί, παντού άρχισε να τίθεται το ταξικό ζήτημα ποιος ,ποιο κίνημα και ποια τάξη,  θα πάρει την πολιτική εξουσία μετά την απελευθέρωση.  Το ΚΚΕ ως ηγεσία  την παρέδωσε στον Λίβανο- λόγω ΕΣΣΔ;;  επειδή ήταν  πολιτικά ναυάγια και ανικανοι; και για τα δύο μαζί ;-  και μετά ταλαντεύθηκε, πιεζόμενο  και  από την βρετανική επίθεση καθώς και  από την λευκή τρομοκρατία. 

 Ο Τολιάτι εξ αρχής δέχθηκε την εξουσία των αστών με κάποιες παραχωρήσεις και απέφυγε τον Εμφυλιο...  Όμως, αν θέλεις τον Εμφύλιο, λειτουργείς διαρκώς με σχέδιο τον Εμφύλιο.  Το σήμερα συμβιβάζομαι, και αύριο ξεκινώ πάλι  τον Εμφύλιο είναι ο,τι χειρότερο και πιο καταστροφικά. ηλίθιο , γιατί όπως είχε πει ο μεγάλος Σαιν Ζυστ το 1793 οι επαναστάτες που σταματούν στη μέση έχουν σκάψει το λάκκο τους.  Και αυτό δεν σχετίζεται μόνο με τα στάδια,την 6η Ολομέλεια του 1934 και την αστική δημοκρατική επανάσταση αντί του σοσιαλισμού.  Κάποιος που τον έλεγαν Τίτο είχε πει τα ίδια για τα Λαϊκά Μέτωπα και τα στάδια το 1935 , τα είχε δεχθεί στη θεωρία, ,αλλά όταν οι Σοβιετικοί τον πίεσαν να τα βρει με την αστική τάξη,τον βασιλιά και τους Βρετανούς, έκανε αυτά που έπρεπε.Αυτα δηλαδή που δεν έκανε στην Ελλάδα η ηγεσία του ΚΚΕ και του ΕΑΜ.

Όμως, αυτός τελικά κατηγορήθηκε ως ρεβιζιονιστξς και  προδότης και η ηγεσία του ΚΚΕ  υπέστη και εσωτερίκευσε μια τεράστια ήττα που την κυνηγά επτά δεκαετίες και βάλε.Και είναι θέμα αν θα την ξεπεράσει ποτέ.

ΠΗΓΗ: https://www.facebook.com/share/p/18nQ4VhkY6/
 Ανάρτηση από:geromorias.blogspot.com

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.