Γραφήματα και μπαστούνια του γκολφ

από τον Guido Dalla Casa - 08/10/2026

Πηγή: Guido Dalla Casa

Ας ρίξουμε μια ματιά σε γραφήματα που δείχνουν τις τάσεις πολλών μεταβλητών που σχετίζονται με τη Γη, όπως ο παγκόσμιος πληθυσμός (τώρα 8,3 δισεκατομμύρια), η συγκέντρωση CO2 στην ατμόσφαιρα, η εκμετάλλευση και η υποβάθμιση των ωκεανών, η καταστροφή των δασών, η κατανάλωση νερού, ο αριθμός των μηχανοκίνητων οχημάτων, ο ρυθμός εξαφάνισης των ειδών, το ΑΕΠ της παγκόσμιας οικονομίας και ούτω καθεξής.

Αν και όλα απεικονίζουν πολύ διαφορετικούς παράγοντες, αυτά τα γραφήματα έχουν σχεδόν πανομοιότυπο σχήμα. Μια γραμμή ξεκινά στα αριστερά του γραφήματος, ανεβαίνοντας πολύ αργά καθώς κινείται προς τα δεξιά. Στη συνέχεια, γύρω στο 1800, στρέφεται απότομα προς τα πάνω, σαν ένας πιλότος αεροπλάνου που βλέπει ξαφνικά ένα βουνό ή σαν το σχήμα ενός μπαστουνιού γκολφ, με το χαρακτηριστικό του κύμα.

Τι συνέβη γύρω στις αρχές του αιώνα, γιατί υπάρχει τόσο εντυπωσιακή ομοιότητα; Αυτή ήταν η περίοδος που ξεκίνησε ο βιομηχανικός πολιτισμός, το πολιτιστικό μοντέλο που, ξεκινώντας από την Αγγλία, εξελίχθηκε σε δυτικό πολιτισμό και στη συνέχεια επιβλήθηκε σε όλο τον κόσμο, συχνά βίαια. Όλες οι τάσεις που αναφέρονται σε αυτά τα γραφήματα συνεχίζουν να επιδεινώνονται ραγδαία, χωρίς σημάδια επικείμενης αλλαγής: επομένως, πρέπει να περιμένουμε μια σοβαρή κατάρρευση, καθώς η συνέχισή τους είναι σαφώς αδύνατη, επειδή είναι ασυμβίβαστη με τη ζωή (ή τη λειτουργία) του βιολογικού συστήματος της Γης. Ο πολιτισμός μας κινείται ραγδαία προς το τέλος του.

Πρόοδος

Οι περισσότεροι από εμάς (συμπεριλαμβανομένων πολλών από εκείνους που ανήκουν σε διάφορα «περιβαλλοντικά» κινήματα) εξακολουθούμε να είμαστε προσκολλημένοι σε ένα όραμα για το μέλλον ως μια βελτιωμένη εκδοχή του παρόντος. Εξακολουθούμε να πιστεύουμε στην «πρόοδο», η οποία είναι μια από τις εφευρέσεις της Δύσης για να καθιερωθεί ως ανώτερη από άλλα πολιτιστικά μοντέλα. Πιστεύουμε ότι μπορούμε να συνεχίσουμε να ζούμε λίγο-πολύ τις συνήθεις ζωές μας (αν και με περισσότερες ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και ενεργειακά αποδοτικούς λαμπτήρες) αρκεί να μπορέσουμε γρήγορα να επιτύχουμε «βιώσιμη ανάπτυξη» και στη συνέχεια να την επεκτείνουμε σε δισεκατομμύρια άλλα ανθρώπινα όντα, συνεχίζοντας να αγνοούμε τα ραγδαία αυξανόμενα συμπτώματα της καταστροφής της ζωής και της ψυχολογικής δυσφορίας. Μια μοναδικά δυτική αντίληψη για την πρόοδο, που γεννήθηκε με τη βιομηχανική επανάσταση, εξακολουθεί να είναι ευρέως διαδεδομένη και να παρουσιάζεται ως αυτονόητη. Οι στόχοι της είναι η οικονομική ανάπτυξη που συνδέεται με την παγκοσμιοποίηση και την κυριαρχία της φύσης. Η οικονομική ανάπτυξη των «άλλων» είναι μια προσπάθεια να δυτικοποιηθεί εκείνο το τμήμα της ανθρωπότητας που δεν έχει ακόμη καταφέρει να γευτεί τις απερίγραπτες χαρές των αστικών περιφερειών, των γραμμών παραγωγής και του εταιρικού ανταγωνισμού. Στην πραγματικότητα, η ανάπτυξη χρησιμεύει μόνο για να ανοίξει νέες αγορές και νέους εμπορικούς χώρους στους οποίους η Δύση μπορεί να διοχετεύσει τα προϊόντα της, δημιουργώντας τεχνητές ανάγκες που χρησιμεύουν μόνο για να διατηρήσουν τα εργοστάσιά μας σε λειτουργία.

Υπάρχουν επίσης και άλλα γραφήματα που πολύ σπάνια εμφανίζονται και ποτέ στα μέσα μαζικής ενημέρωσης, τα οποία αντικατοπτρίζουν την κακουχία της Γης, την υποβάθμιση των δεικτών ζωής και βιοποικιλότητας, καθώς και εκείνα που τονίζουν τη χρήση ναρκωτικών και την αύξηση των ψυχικών ασθενειών.

Πόλεμοι και επαναστάσεις

Τους τελευταίους δύο αιώνες, περίπου, έχουν συμβεί δύο «μεγάλες» επαναστάσεις (η γαλλική και η σοβιετική) και δύο φρικιαστικοί, γνωστοί παγκόσμιοι πόλεμοι. Δεν υπήρξε έλλειψη θανάτων, ούτε «ψευδών» αλλαγών. Αλλά αυτά τα γεγονότα, αν και κρίσιμα για τα βιβλία ιστορίας των δυτικών σχολείων και ο τραγικός αριθμός θανάτων και τραυματισμών, δεν σημειώνονται καν στα γραφήματα που συζητήσαμε, αυτά της «ανάπτυξης». Συγκεκριμένα, ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος είναι μόλις ορατός, με την τραγική «ουρά» της Χιροσίμα και του Ναγκασάκι, αλλά μόνο με μια πολύ μικρή και σύντομη παρακμή κατά τη διάρκεια αυτών των πέντε ετών. Αυτό σημαίνει ότι το τρέχον πολιτιστικό μοντέλο, ο βιομηχανικός πολιτισμός, δεν μπορεί να αλλάξει από πολέμους ή επαναστάσεις, εάν το παράδειγμα στο οποίο βασίζεται, αυτό που ονομάστηκε Καρτεσιανό-Νευτώνειο από τον διάσημο φυσικό και φιλόσοφο Φρίτγιοφ Κάπρα, παραμένει αμετάβλητο. Επομένως, είναι απαραίτητο να αλλάξουμε ριζικά τη βασική φιλοσοφία: ως μια μικρή ελπίδα, μπορούμε να διακρίνουμε κάποια σημάδια μιας μελλοντικής μετατόπισης στο λεγόμενο συστημικό-ολιστικό παράδειγμα , αλλά πόσο καιρό θα χρειαστεί; Μια προηγούμενη παραδειγματική μετατόπιση (από την Εκκλησία στον Διαφωτισμό—περίπου 1600-1800) χρειάστηκε δύο αιώνες!

Σε αυτό το σημείο είναι σαφές ότι η πολιτική αντίθεση μεταξύ δεξιάς και αριστεράς, που τόσο πολύ συζητείται και τονίζεται στις τρέχουσες συζητήσεις, κάνει μόνο όσους θέλουν ακόμα να γελάσουν.

Ανάπτυξη και χαμογελαστά πρόσωπα

Αν θέλουμε να βρούμε πολλά χαμογελαστά πρόσωπα, πρέπει να τα αναζητήσουμε στην Κόστα Ρίκα, στο Μπουτάν ή σε κάποιον μικρό πληθυσμό που δεν έχει έρθει σε επαφή με τη Δύση, αν υπάρχει ακόμα κάποιος. Σίγουρα όχι στα έθνη που «σημαίνουν», τις λεγόμενες «πολιτισμένες» χώρες, όπου υπάρχουν πολλοί με μακρύ πρόσωπο, καταθλιπτικοί, ψυχικά ασθενείς, αυτοκτονικοί ή που περιμένουν την επόμενη δόση τους, για να μην αναφέρουμε εκείνους που στέλνονται να πεθάνουν σε ανόητους και άσκοπους πολέμους. Εξακολουθούμε να βρίσκουμε χαμογελαστές πλειοψηφίες σε έθνη πολύ κάτω από το ΑΕΠ, τον οικονομικό ανταγωνισμό και τη βιομηχανία (συμπεριλαμβανομένων των όπλων).

Εν τω μεταξύ, ο παγκόσμιος πληθυσμός αυξάνεται κατά τρία άτομα ανά δευτερόλεπτο, η κλιματική κατάρρευση βρίσκεται σε εξέλιξη, οι ωκεανοί αδειάζουν από ζωή και γεμίζουν με πλαστικό, οι παγετώνες λιώνουν, η ομορφιά μειώνεται ορατά, η κατανάλωση γης είναι τεράστια, τα απόβλητα συσσωρεύονται, η βιοποικιλότητα μειώνεται δραματικά, οι δυσκολίες αυξάνονται και το νερό είναι ολοένα και πιο σπάνιο.

Από την εφημερίδα La Stampa (έτος 1993):

Ακολουθεί μια σκέψη του Konrad Lorenz: 

«Η μόνη νόμιμη πηγή ενέργειας του πλανήτη μας προέρχεται από την ηλιακή ακτινοβολία, και οποιαδήποτε οικονομική ανάπτυξη που καταναλώνει περισσότερη ενέργεια από όση λαμβάνουμε από τον ήλιο θα παγιδεύσει την παγκόσμια οικονομία σε μια σπείρα χρέους, η οποία θα μας παραδώσει σε έναν αδίστακτο πιστωτή...».

Ο Αδίστακτος Δανειστής, που επικαλείται ο Λόρεντζ, δεν είναι φάντασμα από το μέλλον. Εμφανίζεται κάθε μέρα και κάθε εμφάνισή του είναι μια ληστεία: μας αφαιρεί τη ζωντανή ζωή, αλλά θα μας αφήσει την ανάπτυξη μέχρι το τέλος . ( Γκουίντο Τσερονέτι)


ΠΗΓΗ:https://www.ariannaeditrice.it/articoli/grafici-e-mazze-da-golf
Ανάρτηση από:geromorias.blogspot.com