Προς
Κων/νο Φωτιάδη
Καθηγητή Ιστορίας
Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσ/κης
Πρόεδρο του Κέντρου Ποντιακών Μελετών
Αθήνα 24-05-2002
Αγαπητέ Κώστα,Απαντώ στο αίτημά σου για την αποστολή ενός εισαγωγικού κειμένου στην έκδοση των εγγράφων της Ποντιακής Γενοκτονίας σύμφωνα με την απόφαση του Κοινοβουλίου.
Μετά από εννέα περίπου έτη ενός συστηματικά μελετημένου και κλιμακούμενου αγώνα πετύχαμε αυτό που θεωρήθηκε ανέφικτο και ουτοπία.
Την αναγνώριση του μεγάλου ποντιακού δράματος και την καθιέρωση της 19ης Μαΐου ως ημέρας μνήμης του Ποντιακού Ολοκαυτώματος. Όλοι οι λαοί είχαν μια ημέρα μνήμης του δικού τους ολοκαυτώματος, μόνο εμείς το στερούμασταν επί οκτώ δεκαετίες. Πετύχαμε σε δέκα χρόνια να καλύψουμε απαράδεκτες ηθικά και πολιτικά ολιγωρίες δεκαετιών. Η
σημασία όμως της 19ης Μαΐου είναι μεγαλύτερη όσον αφορά την συμβολή και την επίδρασή της στο μέλλον της ιστορικής μας περιοχής.
Είναι η μνήμη ως μέλλον, ως σύγχρονη δυναμική. Με το νόμο της αναγνώρισης, ο αγώνας μας άρχιζε ένα νέο ιστορικό και πολιτικό κύκλο. Αν ο πρώτος μπορεί να ονομασθεί της εθνικής αναγνώρισης, της εθνικοποίησης, ο δεύτερος ήταν της διεθνοποίησής του, της διεθνούς αναγνώρισης.
Η αναγνώριση σήμαινε ότι η ελληνική πολιτεία, οι πολιτειακοί και πολιτικοί θεσμοί της, τα πολιτικά κόμματα που ψήφισαν το νομοσχέδιο, αναλάμβαναν όλες τις ηθικές, διπλωματικές, τις πολιτικές υποχρεώσεις που απέρρεαν από αυτήν την αναγνώριση. Κύρια την προώθηση του αιτήματος της αναγνώρισης στους διεθνείς θεσμούς και τις διμερείς σχέσεις των κρατών. Το ζήτημα αυτό αποτελούσε ένα τεράστιο ηθικό εφόδιο για μια νέα ηθική παρουσία της χώρας στην περιφερειακή και διεθνή σκηνή.
Στην οπτική αυτή, σύμφωνα με την ουσία και το πνεύμα του νόμου και την απόφαση του προεδρείου της Βουλής, αποφασίσθηκε η έκδοση από το Κοινοβούλιο των εγγράφων της Ποντιακής Γενοκτονίας. Η έκδοση αυτή θα αποτελούσε πράξη μεγάλης ηθικής, πολιτικής σημασίας. Με την απόφαση αυτή η ελληνική πολιτεία έρχονταν να καλύψει ένα επίσης μεγάλο κενό. Την αδιαφορία των πολιτικών, πανεπιστημιακών, ερευνητικών θεσμών της για την ιστορία του ποντιακού ολοκαυτώματος. Η έρευνα, η συλλογή αυτού του τύπου στοιχείων αποτελεί έργο των θεσμών ενός φυσιολογικού, δημοκρατικού και κυρίαρχου κράτους. Ενός κράτους με υψηλό επίπεδο αυτοεκτίμησης και αυτοσεβασμού. Αυτό το κενό της αξιοπρέπειας θα κάλυπτε επίσης η έκδοση. Η πολιτεία, με το δικό σου έργο ζωής, θα μπορούσε να διεκδικήσει, να αποκαταστήσει την έννοια και το ρόλο της ως πολιτεία. Ο λαός μας θα έλεγε να σώσει το πρόσωπό της.